ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →
Biologia · powtórka działu · kl. 3

Rozmnażanie i rozwój – powtórka do sprawdzianu

ogarniam.edu.pl · Biologia · klasa 3 LOściąga z działu · próbny test: ogarniam.edu.pl/lo/3/biologia/powtorka/rozmnazanie-i-rozwoj/

Sprawdzian albo kartkówka z działu „Rozmnażanie i rozwój”? Przeczytaj ściągę, rozwiąż próbny test (9 pytań z odpowiedziami), a potem sprawdź się w teście z wynikiem i oceną.

Tematy w dziale

✎Ściąga z działu

Rozmnażanie zwierząt i typy rozwoju (rozszerzenie)

  • Dużo potomstwa i brak opieki (np. ryby) albo mało potomstwa i duża opieka (ssaki) to dwie różne strategie. Nie ma jednej uniwersalnej reguły.
  • Bezpłciowe: jeden rodzic, potomstwo identyczne genetycznie. Sposoby: podział, pączkowanie (stułbia) i fragmentacja (płazińce, rozgwiazdy odtwarzają się z kawałka).
  • Płciowe: łączą się gamety dwojga rodziców, a rekombinacja (w mejozie) i łączenie gamet zwiększają zmienność genetyczną, czyli materiał dla ewolucji.

Spermatogeneza, oogeneza i regulacja rozrodu (rozszerzenie)

  • Podział cytoplazmy w oogenezie jest nierówny, żeby jedna komórka dostała prawie wszystko (zapasy), a ciałka kierunkowe głównie chromosomy.
  • Spermatogeneza: spermatogonia → spermatocyt I → (mejoza I) 2 spermatocyty II → (mejoza II) 4 spermatydy → 4 plemniki.
  • Oogeneza: oogonia → oocyt I (zatrzymany w profazie I) → mejoza I: oocyt II + ciałko kierunkowe (oocyt II zatrzymany w metafazie II, w owulacji opuszcza jajnik) → po zapłodnieniu mejoza II: jajo + drugie ciałko kierunkowe.

Zapłodnienie, rozwój zarodkowy i błony płodowe (rozszerzenie)

  • Błony płodowe są „prywatnym stawem” zarodka. Dzięki nim owodniowce rozmnażają się na lądzie.
  • Zapłodnienie: plemnik przechodzi reakcję akrosomową (enzymy z akrosomu trawią osłonki), następuje blokada polispermii (drugi plemnik nie wejdzie), a jądra obu gamet łączą się w zygotę.
  • Bruzdkowanie: szybkie podziały zygoty bez wzrostu komórek (morula, potem blastocysta), zagnieżdżenie w macicy, gastrulacja (powstanie trzech listków: ekto-, mezo- i endodermy), organogeneza (z listków powstają narządy).

?Próbny sprawdzian

Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.

  1. Które zwierzę rozmnaża się przez pączkowanie?

    1. AStułbia
    2. BDżdżownica
    3. CŻaba
    4. DRozgwiazda
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Stułbia – Stułbia tworzy pączki, które odrywają się jako nowe osobniki.

  2. Dlaczego rozmnażanie płciowe zwiększa zmienność genetyczną?

    1. ATylko jeden rodzic dostarcza DNA
    2. BPotomstwo jest identyczne z rodzicem
    3. CDzięki rekombinacji i łączeniu gamet od dwojga rodziców
    4. DRodzice się klonują
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Dzięki rekombinacji i łączeniu gamet od dwojga rodziców – Rekombinacja w mejozie oraz losowe łączenie gamet tworzą nowe kombinacje alleli.

  3. Ryby składają bardzo dużo ikry, a ptaki mało jaj. Co wyjaśnia różnicę?

    1. AZapłodnienie zewnętrzne w wodzie jest mniej bezpieczne, a wewnętrzne chroni jaja
    2. BRyby mają opiekę nad potomstwem
    3. CRyby mają zapłodnienie wewnętrzne
    4. DPtaki mają więcej gamet
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Zapłodnienie zewnętrzne w wodzie jest mniej bezpieczne, a wewnętrzne chroni jaja – W wodzie jaja są narażone, więc ryba produkuje ich dużo, a ptak inwestuje w mniej liczne, lepiej chronione jaja.

  4. Ile plemników powstaje z jednego spermatocytu I?

    1. ACztery
    2. BOsiem
    3. CDwa
    4. DJeden
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Cztery – Mejoza I daje 2 spermatocyty II, a mejoza II 4 spermatydy, które zamieniają się w plemniki.

  5. Co powstaje z jednego oocytu I w oogenezie?

    1. AJedna komórka jajowa i ciałka kierunkowe
    2. BDwie komórki jajowe
    3. CDwa plemniki
    4. DCztery komórki jajowe
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Jedna komórka jajowa i ciałka kierunkowe – Podział cytoplazmy jest nierównomierny, więc powstaje jedna duża komórka jajowa.

  6. W którym momencie oocyt II wznawia mejozę II?

    1. APo zapłodnieniu
    2. BPrzed owulacją
    3. CPodczas dojrzewania
    4. DPodczas ciąży
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Po zapłodnieniu – Oocyt II zatrzymuje się w metafazie II, a mejozę kończy po wniknięciu plemnika.

  7. Co zachodzi podczas reakcji akrosomowej?

    1. AEnzymy z akrosomu trawią osłonki komórki jajowej
    2. BJajo kończy mejozę I
    3. CZygota dzieli się
    4. DPlemnik łączy się z ciałkiem kierunkowym
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Enzymy z akrosomu trawią osłonki komórki jajowej – Enzymy akrosomu pozwalają plemnikowi dotrzeć do błony komórki jajowej.

  8. Do czego służy blokada polispermii?

    1. AZapobiega owulacji
    2. BHamuje mejozę
    3. CZapobiega zapłodnieniu przez więcej niż jeden plemnik
    4. DPrzyspiesza zapłodnienie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Zapobiega zapłodnieniu przez więcej niż jeden plemnik – Po wniknięciu plemnika zmienia się osłonka, więc kolejne plemniki nie wchodzą.

  9. Jaki etap jest po moruli?

    1. AOrganogeneza
    2. BBlastocysta
    3. CZygota
    4. DGastrula
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Blastocysta – Morula to lity zbiór komórek, a blastocysta ma jamę i zagnieżdża się w macicy.

Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu

10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.