✎Ściąga z działu
Rośliny nagonasienne
- Nagonasienne: brak owoców, nasiona odkryte na łuskach szyszek.
- Korzeń palowy sięga głęboko – sosna rośnie nawet na suchych piaskach.
- Pień – w górnej części kora jest pomarańczowo-rdzawa.
Rośliny okrytonasienne – formy i organy
- Korzeń – pobiera wodę. Łodyga – podpiera i przewodzi. Liść – fotosynteza. Kwiat, owoc, nasiono – rozmnażanie.
- Korzeń – mocuje roślinę w glebie i pobiera wodę z solami mineralnymi. Bywa magazynem pokarmu (marchew, burak).
- Łodyga – podtrzymuje liście, kwiaty i owoce oraz przewodzi wodę z korzeni do liści i pokarm z liści do innych części rośliny.
Kwiat i rozmnażanie okrytonasiennych
- Pręcik = nitka + pylnik (pyłek). Słupek = znamię + szyjka + zalążnia (zalążki).
- Zalążek → nasiono. Zalążnia → owoc.
- Działki kielicha – zwykle zielone, chronią pąk kwiatowy.
Rozprzestrzenianie się i kiełkowanie nasion
- Kiełkowanie wymaga wody, odpowiedniej temperatury i tlenu.
Rodzime drzewa liściaste i znaczenie okrytonasiennych
- Okrytonasienne: tlen i pokarm dla zwierząt; dla ludzi – żywność, drewno, włókna, leki, miód.
- Pokarm: zboża (pszenica, żyto), ziemniaki, warzywa, owoce; pasza dla zwierząt.
- Drewno (dąb, buk), włókna (len, bawełna), oleje (rzepak, słonecznik), przyprawy.
?Próbny sprawdzian
Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.
Dlaczego sosnę nazywamy rośliną nagonasienną?
- Anie ma igieł zimą
- Bjej nasiona leżą odkryte na łuskach szyszek
- Cnie ma nasion
- Djej nasiona są schowane w owocu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: jej nasiona leżą odkryte na łuskach szyszek – Nagonasienne nie tworzą owoców.
Ile igieł wyrasta razem na krótkim pędzie sosny zwyczajnej?
- Ajedna
- Bdwie
- Ctrzy
- Dkilkadziesiąt w pęczku
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: dwie – Para igieł to cecha sosny zwyczajnej.
Które drzewo iglaste zrzuca igły na zimę?
- Aświerk
- Bmodrzew
- Cjodła
- Dsosna
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: modrzew – Jesienią igły modrzewia żółkną i opadają.
Co odróżnia okrytonasienne od innych roślin?
- Arozmnażają się przez zarodniki
- Bmają kwiaty i owoce, w których ukryte są nasiona
- Cnie mają liści
- Dmają szyszki
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: mają kwiaty i owoce, w których ukryte są nasiona – Nasiona okrytonasiennych są „okryte” owocem.
Do której formy należy borówka czarna?
- Ado drzew
- Bdo krzewów
- Cdo krzewinek
- Ddo roślin zielnych
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: do krzewinek – Borówka ma niskie, zdrewniałe łodyżki przy ziemi.
Leszczyna ma kilka zdrewniałych pędów wyrastających od ziemi. Jaka to forma?
- Aroślina zielna
- Bdrzewo
- Ckrzewinka
- Dkrzew
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: krzew – Krzew nie ma jednego pnia.
W której części kwiatu powstaje pyłek?
- Aw pylniku
- Bw działce kielicha
- Cna znamieniu
- Dw zalążni
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: w pylniku – Pylnik jest częścią pręcika.
Z jakich części składa się słupek?
- Aze znamienia, szyjki i zalążni
- Bz łagiewki i pyłku
- Cz płatków i działek
- Dz nitki i pylnika
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: ze znamienia, szyjki i zalążni – Słupek to żeńska część kwiatu.
Czym jest zapylenie?
- Awysianiem nasion
- Brozwinięciem się pąka
- Cprzeniesieniem pyłku z pylnika na znamię słupka
- Dpołączeniem komórki plemnikowej z komórką jajową
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: przeniesieniem pyłku z pylnika na znamię słupka – Zapłodnienie następuje dopiero po zapyleniu.
Jak rozprzestrzeniają się nasiona mniszka lekarskiego?
- Az wiatrem, dzięki puchowi
- Bprzez wodę
- Cwyrzucane przez pękający owoc
- Dprzyczepione do sierści zwierząt
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: z wiatrem, dzięki puchowi – Puch działa jak mały spadochron.
Owoce łopianu mają haczyki. Jak rozsiewane są jego nasiona?
- Azjadają je ptaki
- Bunosi je wiatr
- Cpłyną z wodą
- Dprzyczepiają się do sierści zwierząt i ubrań
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: przyczepiają się do sierści zwierząt i ubrań – Haczyki czepiają się futra.
Która roślina rozsiewa nasiona dzięki zwierzętom, które zjadają jej soczyste owoce?
- Amniszek lekarski
- Bjarzębina
- Cklon zwyczajny
- Dniecierpek
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: jarzębina – Ptaki zjadają owoce, a nasiona wydalają w innym miejscu.
Które drzewo ma liście z zaokrąglonymi klapami i owoce w postaci żołędzi?
- Abuk zwyczajny
- Blipa drobnolistna
- Cklon zwyczajny
- Ddąb szypułkowy
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: dąb szypułkowy – Żołędzie to owoce dębu.
Po czym najłatwiej rozpoznać brzozę brodawkowatą?
- Apo białej korze i małych, trójkątnych liściach
- Bpo czerwonych owocach w baldachach
- Cpo sercowatych liściach
- Dpo żołędziach
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: po białej korze i małych, trójkątnych liściach – Biała kora brzozy jest łatwa do zauważenia.
Które drzewo ma dłoniaste liście z ostrymi klapami i podwójne skrzydlaki?
- Adąb szypułkowy
- Bjesion wyniosły
- Colsza czarna
- Dklon zwyczajny
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: klon zwyczajny – Skrzydlaki klonu wirują, gdy spadają.
Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu
10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.