✎Ściąga z działu
Zjawiska cieplne – powtórzenie z klasy 7
- Ciepło to energia przekazywana z ciała o wyższej temperaturze do ciała o niższej.
- Temperatura jest miarą średniej energii kinetycznej ruchu cząsteczek – im wyższa, tym szybciej średnio się one poruszają. Mierzymy ją termometrem.
- Energia wewnętrzna to energia wszystkich cząsteczek ciała.
Bezpieczna sieć domowa, elektromagnes i silnik elektryczny
- Bezpiecznik chroni przewody przed przegrzaniem i pożarem. Przed porażeniem chronią izolacja, przewód ochronny i wyłącznik różnicowoprądowy.
- Izolacja przewodów i obudów nie pozwala dotknąć części pod napięciem.
- Bezpiecznik przerywa obwód, gdy płynie za duży prąd: przy zwarciu albo przeciążeniu (za dużo urządzeń w jednym obwodzie). W topikowym przepala się cienki drucik, a wyłącznik nadprądowy sam się wyłącza i można go znów włączyć.
Oko, wady wzroku i ich korekcja
- Krótkowidz – soczewki rozpraszające; dalekowidz – soczewki skupiające.
- Akomodacja: mięśnie zmieniają kształt soczewki ocznej (do bliskich przedmiotów staje się grubsza), więc obraz jest ostry na siatkówce.
Infradźwięki, ultradźwięki i fale elektromagnetyczne
- Wszystkie fale elektromagnetyczne biegną w próżni z prędkością światła, ok. 300 000 km/s.
- Infradźwięki mają częstotliwość poniżej 20 Hz. Wytwarzają je trzęsienia ziemi, wulkany, burze, silny wiatr i duże maszyny; słonie i wieloryby się nimi porozumiewają.
- Ultradźwięki mają częstotliwość powyżej 20 kHz. Wysyłają je nietoperze i delfiny, które słuchają echa i tak „widzą” przeszkody – to echolokacja.
?Próbny sprawdzian
Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.
Temperatura 27 °C w skali Kelvina to
- A246 K
- B300 K
- C27 K
- D273 K
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 300 K – T = 27 + 273 = 300 K.
Ciepło samorzutnie przepływa
- Azawsze od metalu do powietrza
- Bod ciała zimniejszego do cieplejszego
- Cod ciała większego do mniejszego
- Dod ciała o wyższej temperaturze do ciała o niższej
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: od ciała o wyższej temperaturze do ciała o niższej – Przepływ trwa, aż temperatury się wyrównają.
Termometr pokazuje temperaturę ciała dopiero po chwili, bo
- Aciało musi ostygnąć
- Brtęć jest ciężka
- Cskala musi się nagrzać
- Dmusi dojść do równowagi termicznej z ciałem
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: musi dojść do równowagi termicznej z ciałem – Termometr pokazuje swoją temperaturę, więc musi się ona wyrównać z temperaturą ciała.
Bezpiecznik w instalacji domowej
- Azamienia prąd stały na przemienny
- Bprzerywa obwód, gdy płynie za duży prąd
- Czmniejsza rachunek za prąd
- Dpodnosi napięcie w gniazdku
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: przerywa obwód, gdy płynie za duży prąd – Chroni przewody przed przegrzaniem przy zwarciu lub przeciążeniu.
Jakie napięcie jest w domowym gniazdku w Polsce?
- A230 V
- B12 V
- C4,5 V
- D1000 V
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: 230 V – 230 V – takie napięcie jest groźne dla życia.
Do czego służy żółto-zielony przewód ochronny?
- Azastępuje bezpiecznik
- Bodprowadza prąd do ziemi, gdy obudowa znajdzie się pod napięciem
- Czwiększa moc urządzenia
- Dzasila lampkę kontrolną
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: odprowadza prąd do ziemi, gdy obudowa znajdzie się pod napięciem – Dzięki niemu dotknięcie uszkodzonej obudowy nie grozi porażeniem.
Obraz na siatkówce oka jest
- Apozorny, odwrócony, powiększony
- Bpozorny, prosty, pomniejszony
- Crzeczywisty, prosty, powiększony
- Drzeczywisty, odwrócony, pomniejszony
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: rzeczywisty, odwrócony, pomniejszony – Oko działa jak soczewka skupiająca dla dalekich przedmiotów (x > 2f).
Które części oka skupiają światło?
- Arogówka i soczewka
- Btęczówka i źrenica
- Cpowieka i rzęsy
- Dsiatkówka i nerw wzrokowy
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: rogówka i soczewka – Rogówka i soczewka razem działają jak soczewka skupiająca.
Akomodacja oka to
- Amruganie
- Bobrót gałki ocznej
- Czmiana wielkości źrenicy
- Dzmiana kształtu soczewki ocznej
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: zmiana kształtu soczewki ocznej – Dzięki akomodacji widzimy ostro przedmioty bliskie i dalekie.
Ultradźwięki to dźwięki o częstotliwości
- Aponiżej 20 Hz
- Bod 20 Hz do 20 kHz
- Cpowyżej 20 kHz
- Ddokładnie 1000 Hz
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: powyżej 20 kHz – Człowiek słyszy do ok. 20 kHz; wyżej są ultradźwięki.
Infradźwięki wytwarza np.
- Anietoperz polujący na owady
- Baparat USG
- Ctrzęsienie ziemi
- Dgwizdek dla psa
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: trzęsienie ziemi – Infradźwięki (poniżej 20 Hz) powstają m.in. przy trzęsieniach ziemi i burzach.
Echolokacja nietoperza polega na
- Awyczuwaniu zapachu
- Bwysyłaniu ultradźwięków i słuchaniu echa
- Cwysyłaniu fal radiowych
- Dwidzeniu w podczerwieni
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: wysyłaniu ultradźwięków i słuchaniu echa – Z czasu powrotu echa nietoperz ocenia odległość przeszkody.
Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu
10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.