✎Ściąga z działu
Różewicz i Białoszewski – kryzys języka i eksperyment
- Różewicz pokazuje kryzys języka po wojnie i redukuje środki poetyckie. Białoszewski robi z potocznej mowy materiał do eksperymentu. Obaj zrywają z „pięknym” językiem poezji, ale każdy inaczej.
Miłosz i Herbert – pamięć, historia i postawa moralna
- Miłosz i Herbert pytają, jak człowiek ma się zachować wobec zła i pamięci. Pierwszy zestawia sceny i ostrzega krzywdzicieli, drugi tworzy wzór postawy (Pan Cogito) i ceni powściągliwość.
- Podmiot liryczny to ten, kto mówi w wierszu. Nie jest automatycznie tożsamy z autorem.
Poświatowska i Szymborska – ciało, miłość, przypadek i pytanie
- Poświatowska zapisuje ciało i miłość wobec śmierci, a Szymborska zadaje pytania i używa paradoksu, żeby pokazać przypadkowość i niepewność poznania.
Barańczak, Miłosz i „Traktat moralny”: język publiczny i ironia (rozszerzenie)
- Barańczak i Nowa Fala bronią się przed propagandą ironią i grą słów, a Miłosz w Traktacie moralnym przypomina o odpowiedzialności jednostki wobec historii. Obaj łączą język publiczny z etyką.
- Nowa Fala (pokolenie ’68) to poeci debiutujący pod koniec lat 60.: m.in. Stanisław Barańczak, Ryszard Krynicki, Adam Zagajewski, Julian Kornhauser, Ewa Lipska. Doświadczenie Marca ’68 nauczyło ich, że język władzy kłamie.
?Próbny sprawdzian
Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.
Jakie doświadczenie wyraża Ocalony Różewicza?
- AWspomnienie beztroskiego dzieciństwa
- BDoświadczenie człowieka, który przeżył wojnę i nie ufa słowom
- CZachwyt wiosną
- DRadość z odzyskania wolności
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Doświadczenie człowieka, który przeżył wojnę i nie ufa słowom – Wiersz podważa sens pojęć po wojnie.
Kogo szuka podmiot liryczny w finale Ocalonego?
- AMatki
- BNauczyciela i mistrza, który przywróci słowom sens
- CUkochanej
- DSędziego, który ukarze winnych
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Nauczyciela i mistrza, który przywróci słowom sens – To prośba o odbudowę wartości i języka.
Co znaczy określenie „poezja bez poezji” u Różewicza?
- APoezja bez tematu
- BOszczędny język bez ozdób, rymów i patosu
- CPoezja bez autora
- DBardzo długie rymowane poematy
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Oszczędny język bez ozdób, rymów i patosu – Chodzi o minimalizm środków i nieufność wobec „pięknych” słów.
Jakie dwie sceny zestawia Campo di Fiori?
- ADwa spacery po parku
- BWesele i pogrzeb
- CSpalenie Bruna w Rzymie i karuzelę przy płonącym getcie
- DBitwę pod Grunwaldem i potop szwedzki
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Spalenie Bruna w Rzymie i karuzelę przy płonącym getcie – Kontrast pokazuje obojętność świadków.
Co pokazuje karuzela w Campo di Fiori?
- AObojętność ludzi wobec cudzej tragedii
- BZwykłą rozrywkę bez znaczenia
- CRadość z wolności
- DWesele
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Obojętność ludzi wobec cudzej tragedii – Zabawa obok cierpienia jest znakiem obojętności.
Do kogo zwraca się wiersz Który skrzywdziłeś?
- ADo ukochanej
- BDo dzieci
- CDo możnego, który krzywdzi prostego człowieka
- DDo Boga z podziękowaniem
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Do możnego, który krzywdzi prostego człowieka – Poeta zapowiada, że krzywda zostanie zapamiętana.
Z jakim doświadczeniem wiążą się wiersze Poświatowskiej?
- AZ rewolucją
- BZ pracą na roli
- CZ chorobą serca, miłością i świadomością śmierci
- DZ bitwą
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Z chorobą serca, miłością i świadomością śmierci – Poetka pisze o ciele, miłości i kruchości życia.
Kiedy Szymborska dostała Nagrodę Nobla?
- AW 1996 r.
- BW 2018 r.
- CW 1980 r.
- DW 1957 r.
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: W 1996 r. – W 1980 r. Nobla dostał Miłosz, a w 2018 r. – Tokarczuk.
O czym mówi Nic dwa razy?
- AO wojnie
- BO niepowtarzalności każdej chwili
- CO cyklu pór roku
- DO szkole
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: O niepowtarzalności każdej chwili – Życia nie da się przećwiczyć na próbę.
Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu
10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.