ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →
Chemia · powtórka działu · kl. 1

Związki nieorganiczne – powtórka do sprawdzianu

ogarniam.edu.pl · Chemia · klasa 1 LOściąga z działu · próbny test: ogarniam.edu.pl/lo/1/chemia/powtorka/zwiazki-nieorganiczne/

Sprawdzian albo kartkówka z działu „Związki nieorganiczne”? Przeczytaj ściągę, rozwiąż próbny test (12 pytań z odpowiedziami), a potem sprawdź się w teście z wynikiem i oceną.

Tematy w dziale

✎Ściąga z działu

Tlenki i wodorki: nazwy, otrzymywanie i charakter

  • Charakter tlenku sprawdzasz reakcjami: z kwasem reaguje zasadowy, z zasadą kwasowy, z obiema amfoteryczny.

Wodorotlenki: otrzymywanie, charakter i reakcje

  • Amfoteryczny wodorotlenek rozpuszcza się w kwasie i w nadmiarze mocnej zasady. Wodorotlenek zasadowy tylko w kwasie.
  • Wodorotlenek to związek metalu z grupami OH⁻, np. NaOH – wodorotlenek sodu, Fe(OH)₃ – wodorotlenek żelaza(III). Zasadą nazywamy wodorotlenek rozpuszczalny w wodzie: NaOH, KOH, Ba(OH)₂ (Ca(OH)₂ słabo). Pozostałe wodorotlenki są osadami.
  • Zasadowy wodorotlenek reaguje z kwasem (sól + woda), z tlenkiem kwasowym (Ca(OH)₂ + CO₂ → CaCO₃↓ + H₂O – tak mętnieje woda wapienna) i z solami (NH₄Cl + NaOH → NaCl + H₂O + NH₃↑).

Kwasy: skład, moc, otrzymywanie i reakcje

  • Zn + HCl daje wodór, a Cu + HNO₃ daje tlenek azotu, bo utleniaczem jest anion NO₃⁻, a nie H⁺.
  • Kwasy beztlenowe (HCl, HBr, HI, HF, H₂S) nie mają tlenu. Tlenowe (H₂SO₄, HNO₃, H₂CO₃, H₃PO₄) mają go w reszcie kwasowej. Nazwy: HCl – kwas chlorowodorowy, H₂SO₄ – kwas siarkowy(VI), HNO₃ – kwas azotowy(V).
  • Mocne: HCl, HBr, HI, HNO₃, HClO₄, H₂SO₄. Słabe: HF, H₂S, H₂CO₃, CH₃COOH, H₃PO₄.

Sole: rodzaje, nazwy, otrzymywanie i reakcje

  • Reakcja soli w roztworze zachodzi, gdy powstaje osad, gaz lub słaby elektrolit. Brak takiego produktu to brak reakcji.
  • Sól obojętna (NaCl, CuSO₄) to metal (lub NH₄⁺) i reszta kwasowa. Wodorosól zawiera jeszcze atom wodoru z reszty kwasu (NaHCO₃, NaHSO₄). Hydrat ma wodę związaną w krysztale: CuSO₄·5H₂O to siarczan(VI) miedzi(II)–woda(1/5), potocznie pentahydrat siarczanu(VI) miedzi(II).

Poszerzenie systematyki: hydroksosole, tlenki metali przejściowych, LiH i hydroksokompleksy (rozszerzenie)

  • Amfoteryczny: kwas + zasada rozpuszczają osad. Zasadowy: tylko kwas.
  • Hydroksosól zawiera w składzie grupę OH⁻ obok reszty kwasowej: Al(OH)₂Cl, Cu₂(OH)₂CO₃ (zielona patyna na miedzi). Powstaje przy niedoborze kwasu: Al(OH)₃ + HCl → Al(OH)₂Cl + H₂O.
  • LiH to wodorek o charakterze zasadowym; wodór ma w nim stopień utlenienia −⁠I: LiH + H₂O → LiOH + H₂↑.

?Próbny sprawdzian

Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.

  1. Który tlenek reaguje z wodą, dając kwas?

    1. ASiO₂
    2. BSO₃
    3. CCO
    4. DCaO
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: SO₃ – SO₃ + H₂O → H₂SO₄. CaO tworzy zasadę, CO jest obojętny, a SiO₂ z wodą nie reaguje.

  2. Który tlenek jest obojętny?

    1. AAl₂O₃
    2. BCO
    3. CNa₂O
    4. DCO₂
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: CO – CO nie reaguje z kwasami, zasadami ani wodą.

  3. Z czym reaguje tlenek zasadowy?

    1. Az kwasem, dając sól i wodę
    2. Btylko z tlenkami kwasowymi, dając kwas
    3. Cz żadną substancją
    4. Dz zasadą, dając sól i wodę
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: z kwasem, dając sól i wodę – CaO + 2HCl → CaCl₂ + H₂O.

  4. Który wodorotlenek jest amfoteryczny?

    1. ACa(OH)₂
    2. BAl(OH)₃
    3. CNaOH
    4. DMg(OH)₂
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Al(OH)₃ – Al(OH)₃ reaguje z kwasami i z mocnymi zasadami.

  5. Jak otrzymasz Cu(OH)₂?

    1. ACuO + H₂O → Cu(OH)₂
    2. BCu + 2H₂O → Cu(OH)₂ + H₂
    3. CCuSO₄ + 2HCl → Cu(OH)₂
    4. DCuSO₄ + 2NaOH → Cu(OH)₂↓ + Na₂SO₄
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: CuSO₄ + 2NaOH → Cu(OH)₂↓ + Na₂SO₄ – CuO nie reaguje z wodą, więc strącasz wodorotlenek zasadą z soli.

  6. Co powstaje w reakcji Na z wodą?

    1. ANaOH i O₂
    2. BNa₂O i H₂
    3. CNaOH i H₂
    4. DNaH i O₂
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: NaOH i H₂ – 2Na + 2H₂O → 2NaOH + H₂↑.

  7. Który kwas jest beztlenowy?

    1. AH₂SO₄
    2. BH₃PO₄
    3. CHCl
    4. DHNO₃
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: HCl – HCl nie zawiera tlenu.

  8. Który kwas jest słaby?

    1. AHCl
    2. BH₂SO₄
    3. CH₂CO₃
    4. DHNO₃
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: H₂CO₃ – Kwas węglowy dysocjuje tylko częściowo.

  9. Jaki gaz wydziela się w reakcji Zn z HCl?

    1. Achlor
    2. Btlen
    3. Cwodór
    4. DNO
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: wodór – Zn + 2HCl → ZnCl₂ + H₂↑.

  10. Jak nazywa się NaHCO₃?

    1. Awęglan sodu
    2. Btlenek sodu
    3. Cwodorotlenek sodu
    4. Dwodorowęglan sodu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: wodorowęglan sodu – Jest to wodorosól: zawiera jeszcze jeden atom wodoru z kwasu węglowego.

  11. Jak nazywa się CuSO₄·5H₂O?

    1. Asiarczan(IV) miedzi(II)–woda(5/1)
    2. Bsiarczek miedzi(II)–woda(1/5)
    3. Cwodorosiarczan(VI) miedzi(II)
    4. Dsiarczan(VI) miedzi(II)–woda(1/5)
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: siarczan(VI) miedzi(II)–woda(1/5) – To hydrat: na 1 jednostkę CuSO₄ przypada 5 cząsteczek wody związanej w krysztale (potocznie pentahydrat siarczanu(VI) miedzi(II)).

  12. Który sposób otrzymywania soli opisuje równanie Zn + 2HCl → ZnCl₂ + H₂?

    1. Azasada + kwas
    2. Bsól + sól
    3. Cmetal + kwas
    4. Dtlenek + kwas
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: metal + kwas – Cynk reaguje z kwasem nieutleniającym i powstaje sól oraz wodór.

Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu

10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.