✎Ściąga z działu
Funkcja wymierna – hiperbola i asymptoty
- f(x) = a przez x − p + q to wykres y = a przez x przesunięty o wektor [p, q]: p w poziomie, q w pionie.
- f(x) = a przez x, gdzie a to stała różna od zera, a x ≠ 0. Wykresem jest hiperbola: dla a > 0 leży w I i III ćwiartce, dla a < 0 w II i IV.
- Dziedzina to R \ {p}, bo mianownik nie może być zerem. Zbiór wartości to R \ {q}, bo ułamek a przez x − p nigdy nie jest zerem.
Odwrotna proporcjonalność w zadaniach: praca, ruch, zakupy
- Stały iloczyn: dwa razy więcej osób, to dwa razy mniej czasu (przy tym samym tempie pracy każdej osoby).
Funkcja (ax + b)/(cx + d): wydzielanie całości, monotoniczność, złożenie (rozszerzenie)
- Gdy mianownik jest częścią wyrażenia, najpierw zapisz dziedzinę, a dopiero potem przekształcaj.
- (g∘f)(x) = g(f(x)): najpierw f, potem g. Dziedzina: te x z dziedziny f, dla których f(x) należy do dziedziny g.
Zadania z równaniami wymiernymi: wspólna praca i ruch (rozszerzenie)
- Szybkość pracy to 1 przez czas. Dodajemy szybkości, nie czasy.
?Próbny sprawdzian
Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.
Dziedziną funkcji f(x) = 3 przez x − 2 + 1 jest
- AR \ {2}
- BR
- CR \ {−2}
- DR \ {1}
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: R \ {2} – Mianownik x − 2 nie może być zerem, więc wykluczamy x = 2.
Zbiorem wartości funkcji f(x) = 3 przez x − 2 + 1 jest
- AR \ {1}
- BR
- CR \ {3}
- DR \ {2}
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: R \ {1} – Ułamek 3 przez x − 2 nigdy nie jest zerem, więc f(x) nigdy nie równa się 1.
Wykres funkcji y = −4 przez x leży w ćwiartkach
- AII i IV
- BIII i IV
- CI i III
- DI i II
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: II i IV – Dla a < 0 liczby x i y mają przeciwne znaki.
8 osób maluje klasę w 6 godzin. Ile godzin zajmie to 12 osobom pracującym w tym samym tempie?
- A2
- B8
- C4
- D9
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: 4 – 8 · 6 = 48 osobogodzin, a 48 przez 12 = 4. Wynik 9 dałaby proporcjonalność prosta.
Rowerzysta ma do przejechania 24 km. Z prędkością 16 km/h jedzie
- A0,67 h
- B1,5 h
- C8 h
- D40 h
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 1,5 h – t = s przez v = 24 przez 16 = 1,5 h.
Wielkości x i y są odwrotnie proporcjonalne. Dla x = 5 mamy y = 4. Ile wynosi y dla x = 10?
- A2
- B9
- C20
- D8
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: 2 – a = 5 · 4 = 20, więc y = 20 przez 10 = 2.
Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu
10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.