ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →
Historia · powtórka działu · kl. 3

I wojna światowa i niepodległość – powtórka do sprawdzianu

ogarniam.edu.pl · Historia · klasa 3 LOściąga z działu · próbny test: ogarniam.edu.pl/lo/3/historia/powtorka/i-wojna-swiatowa-i-niepodleglosc/

Sprawdzian albo kartkówka z działu „I wojna światowa i niepodległość”? Przeczytaj ściągę, rozwiąż próbny test (12 pytań z odpowiedziami), a potem sprawdź się w teście z wynikiem i oceną.

Tematy w dziale

✎Ściąga z działu

I wojna światowa – przyczyny, fronty, zakończenie

  • Sarajewo (1914) było iskrą. Prochem były sojusze, wyścig zbrojeń i nacjonalizmy. Zachód to okopy, wschód to ruch, a USA w 1917 przechyliły szalę.
  • Przyczyna bezpośrednia: zamach w Sarajewie (28 VI 1914). Bośniacki Serb Gawriło Princip zabił następcę tronu Austro-Węgier, Franciszka Ferdynanda. Austro-Węgry wypowiedziały wojnę Serbii (28 VII 1914) i sojusze ruszyły jak domino.
  • Front zachodni: po bitwie nad Marną (IX 1914) Niemcy nie zdobyli Paryża. Powstała wojna pozycyjna: okopy, drut kolczasty, ostrzał artylerii. Przez lata linia frontu prawie się nie ruszała, a ginęły setki tysięcy ludzi (Verdun i Somma, 1916).

Rewolucje w Rosji w 1917 roku

  • luty 1917 obalił cara (dwuwładza), październik/listopad 1917 oddał władzę bolszewikom. Dalej: pokój brzeski, wojna domowa, ZSRS.

Sprawa polska w czasie I wojny światowej

  • Dmowski (Rosja, potem Ententa) i Piłsudski (państwa centralne, Legiony), Akt 5 XI 1916 to deklaracja bez granic, a prawdziwą zmianą było poparcie Wilsona (13. punkt).
  • Roman Dmowski (prorosyjska, potem proententowa): głównym wrogiem są Niemcy, więc trzeba iść z Rosją, a potem z Zachodem. W VIII 1917 roku powstał Komitet Narodowy Polski (w Lozannie, potem z siedzibą w Paryżu).
  • Józef Piłsudski (propaństw centralnych): głównym wrogiem jest Rosja, więc trzeba iść z Austro-Węgrami i Niemcami, a potem się od nich odwrócić.

Odbudowa państwa polskiego i walka o granice

  • 11 XI 1918 (Piłsudski), Wielkopolska (XII 1918), Śląsk (3 powstania, plebiscyt 1921), wojna z bolszewikami i Bitwa Warszawska (VIII 1920), pokój ryski (1921).
  • 11 listopada 1918 Rada Regencyjna przekazała władzę wojskową Józefowi Piłsudskiemu, a 14 listopada całą władzę. 22 listopada został Tymczasowym Naczelnikiem Państwa.
  • Powstanie wielkopolskie (od 27 XII 1918, po przyjeździe Paderewskiego do Poznania) zakończyło się zwycięstwem, a Wielkopolskę włączył traktat wersalski.

Konflikty przed 1914, zależności między frontami i ludność cywilna (rozszerzenie)

  • przed 1914 narastały kryzysy (Maroko, Bośnia, Bałkany). Fronty były powiązane: ofensywa na jednym odciążała drugi. Wojna dotknęła cywilów: głód, deportacje, ludobójstwo Ormian.
  • Kryzysy marokańskie (1905–1906 i 1911): Niemcy próbowały podważyć wpływy Francji w Maroku, ale Francja i Wielka Brytania stanęły razem. Efekt: zbliżenie Ententy.
  • Aneksja Bośni i Hercegowiny (1908): Austro-Węgry formalnie włączyły ziemie, które zajmowały od 1878 roku. Wściekła była Serbia, bo uważała je za swoje zaplecze.

Polskie przedsięwzięcia polityczne, zniszczenia wojenne i Polacy w armiach zaborców (rozszerzenie)

  • po stronie centralnych NKN, POW, Rada Regencyjna. Po stronie Ententy KNP i armia Hallera. Zniszczenia dotknęły całe ziemie polskie, a miliony Polaków walczyły w obcych armiach.
  • Naczelny Komitet Narodowy (Kraków, 1914) popierał Legiony i współpracę z Austro-Węgrami. Piłsudski stworzył też tajną Polską Organizację Wojskową (POW).
  • Roman Dmowski i Ignacy Paderewski zabiegali o poparcie Zachodu. W VIII 1917 roku w Lozannie powstał Komitet Narodowy Polski (siedziba w Paryżu), uznany przez Francję i Wielką Brytanię za reprezentanta Polaków.

Uwarunkowania niepodległości, wojny o wschodnie granice i granice południowe (rozszerzenie)

  • niepodległość 1918 to zbieg okoliczności (upadek zaborców) i polskie działania. Wschód: wojna z Ukraińcami, sojusz z Petlurą, Wilno (Żeligowski), Bitwa Warszawska. Południe: Śląsk Cieszyński, Spisz i Orawa.
  • Uwarunkowania międzynarodowe: w ciągu roku upadły wszyscy trzej zaborcy. Rosja przez rewolucję, Niemcy i Austro-Węgry przez klęskę. Pierwszy raz od 1795 roku nie było przeciw Polsce wspólnego frontu zaborców.
  • Poparcie Zachodu: Wilson, Dmowski i Paderewski w Paryżu.

?Próbny sprawdzian

Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.

  1. Przyczyną bezpośrednią wybuchu I wojny światowej był

    1. Akwestia bałkańska
    2. Brywalizacja kolonialna
    3. Cwyścig zbrojeń
    4. Dzamach w Sarajewie na Franciszka Ferdynanda
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: zamach w Sarajewie na Franciszka Ferdynanda – Zamach z 28 VI 1914 uruchomił wypowiedzenia wojny. Pozostałe odpowiedzi to przyczyny pośrednie.

  2. Do Trójprzymierza w 1882 roku należały

    1. ANiemcy, Rosja i Turcja
    2. BAustro-Węgry, Serbia i Bułgaria
    3. CFrancja, Rosja i Wielka Brytania
    4. DNiemcy, Austro-Węgry i Włochy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Niemcy, Austro-Węgry i Włochy – Drugi blok to Trójporozumienie (Ententa). Włochy w 1915 roku zmieniły stronę.

  3. Wojna pozycyjna była charakterystyczna przede wszystkim dla frontu

    1. Azachodniego
    2. Barktycznego
    3. Cwschodniego
    4. Dafrykańskiego
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: zachodniego – We Francji po bitwie nad Marną obie strony okopały się na lata. Na wschodzie front był ruchliwy.

  4. Rewolucja lutowa 1917 roku doprowadziła do

    1. Apowstania ZSRS
    2. Bprzejęcia władzy przez Lenina
    3. Cabdykacji cara Mikołaja II
    4. Dpodpisania pokoju brzeskiego
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: abdykacji cara Mikołaja II – Luty/marzec 1917 obalił cara. Reszta to skutki późniejszych wydarzeń.

  5. Dwuwładza po rewolucji lutowej oznaczała współrządzenie

    1. Acara i Dumy
    2. BRosji i Niemiec
    3. Cbolszewików i caratu
    4. DRządu Tymczasowego i rad robotników i żołnierzy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Rządu Tymczasowego i rad robotników i żołnierzy – Formalnie rządził Rząd Tymczasowy, ale realną siłę miały rady (sowiety).

  6. Kto kierował bolszewikami w 1917 roku?

    1. AJózef Stalin jako lider rewolucji
    2. BAleksander Kiereński
    3. CWłodzimierz Lenin
    4. DMikołaj II
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Włodzimierz Lenin – Lenin stał na czele bolszewików. Kiereński kierował Rządem Tymczasowym.

  7. Orientację prorosyjską, a potem proententową reprezentował

    1. AWincenty Witos
    2. BIgnacy Daszyński
    3. CJózef Piłsudski
    4. DRoman Dmowski
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Roman Dmowski – Dmowski uznawał za głównego wroga Niemcy i szukał poparcia Rosji, a później Zachodu.

  8. Główną postacią orientacji propaństw centralnych był

    1. AJózef Piłsudski
    2. BRoman Dmowski
    3. CIgnacy Paderewski
    4. DJózef Haller
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Józef Piłsudski – Piłsudski uważał Rosję za głównego wroga i tworzył Legiony u boku Austro-Węgier.

  9. Kadrówka (6 VIII 1914) to

    1. Apowstanie we Francji
    2. Bbitwa pod Verdun
    3. Cakt zaborców o Królestwie Polskim
    4. Dwymarsz oddziału strzeleckiego z Krakowa, początek Legionów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: wymarsz oddziału strzeleckiego z Krakowa, początek Legionów – Pierwsza Kompania Kadrowa wyruszyła z Krakowa na teren Królestwa Polskiego.

  10. Rząd lubelski w listopadzie 1918 roku kierował

    1. AIgnacy Daszyński
    2. BRoman Dmowski
    3. CGabriel Narutowicz
    4. DWincenty Witos
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Ignacy Daszyński – Tymczasowy Rząd Ludowy z Daszyńskim na czele powstał 7 XI 1918 w Lublinie.

  11. 11 listopada 1918 roku Rada Regencyjna przekazała władzę wojskową

    1. AJózefowi Piłsudskiemu
    2. BIgnacemu Paderewskiemu
    3. CJózefowi Hallerowi
    4. DRomanowi Dmowskiemu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Józefowi Piłsudskiemu – 22 XI 1918 Piłsudski został Tymczasowym Naczelnikiem Państwa.

  12. Mała Konstytucja z 1919 roku była

    1. Atymczasową ustawą o ustroju do czasu uchwalenia konstytucji
    2. Btraktatem z Niemcami
    3. Caktem zaborców
    4. Dpełną konstytucją II RP
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: tymczasową ustawą o ustroju do czasu uchwalenia konstytucji – Sejm Ustawodawczy uregulował zasady władzy na okres przejściowy.

Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu

10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.