ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →
Przyroda · powtórka działu · kl. 4

Planeta Ziemia – powtórka do sprawdzianu

ogarniam.edu.pl · Przyroda · klasa 4ściąga z działu · próbny test: ogarniam.edu.pl/sp/4/przyroda/powtorka/planeta-ziemia/

Sprawdzian albo kartkówka z działu „Planeta Ziemia”? Przeczytaj ściągę, rozwiąż próbny test (18 pytań z odpowiedziami), a potem sprawdź się w teście z wynikiem i oceną.

Test z działu · 10 pytańPróbny sprawdzian na tej stronie ↓

Tematy w dziale

✎Ściąga z działu

Kontynenty i oceany

  • Jest 7 kontynentów i 5 oceanów. Największy kontynent to Azja, najmniejszy – Australia. Największy ocean to Ocean Spokojny.
  • Globus to zmniejszony model Ziemi. Pokazuje prawdziwe kształty lądów i oceanów.
  • Mapa świata pokazuje całą Ziemię na płaskiej kartce. Widać na niej wszystko naraz, ale kształty lądów są trochę zniekształcone.

Plan i mapa. Skala

  • 1 m = 100 cm. W skali 1 : 100 jeden centymetr na planie to 1 m w terenie.
  • Rysunek pokazuje przedmiot tak, jak go widzimy, najczęściej z boku.
  • Plan pokazuje mały obszar (pokój, szkołę, osiedle) z góry, dokładnie i w zmniejszeniu.

Niziny, wyżyny i góry

  • Wysokość bezwzględną liczymy od poziomu morza, a względną – od innego punktu.
  • Formy wypukłe wznoszą się ponad okolicę: góra, pagórek (niskie, łagodne wzniesienie).
  • Formy wklęsłe leżą niżej niż okolica: dolina (wydłużone obniżenie, często z rzeką) i kotlina (obniżenie otoczone wzniesieniami).

Wody płynące i stojące

  • Dopływ lewy i prawy określamy, patrząc zgodnie z kierunkiem płynięcia rzeki (tyłem do źródła).
  • Wody płynące stale płyną z miejsc wyżej położonych w niższe: strumień i potok (małe; potok płynie szybko w górach), rzeka (duża, płynie stale korytem), kanał (wykopany przez ludzi).
  • Wody stojące wypełniają zagłębienia terenu: jezioro (naturalny zbiornik), staw (mały, płytki, zwykle wykopany przez ludzi), bagno (podmokły teren zarośnięty roślinami), zbiornik zaporowy (powstaje, gdy na rzece zbuduje się zaporę).

Krainy geograficzne Polski

  • Pasy krain od północy: pobrzeża → pojezierza → niziny → wyżyny → kotliny podkarpackie → góry.
  • Kraina geograficzna to obszar o podobnym krajobrazie: podobnym ukształtowaniu terenu, wodach i roślinności.
  • Pobrzeża leżą nad Bałtykiem. Są tu plaże, wydmy (wzgórza z piasku usypane przez wiatr) i mierzeje (wąskie pasy lądu oddzielające zatokę od morza).

Pogoda i jej składniki

  • Strzałka na mapie pokazuje, dokąd wieje wiatr, a nazwa wiatru mówi, skąd wieje.
  • Pogoda to stan powietrza (atmosfery) w danym miejscu i czasie – dziś, jutro. Klimat to pogoda typowa dla danego miejsca, obserwowana przez wiele lat.
  • Ciśnienie atmosferyczne to nacisk powietrza na powierzchnię Ziemi. Wilgotność mówi, ile pary wodnej jest w powietrzu.

?Próbny sprawdzian

Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.

  1. Który kontynent jest największy?

    1. AAfryka
    2. BAzja
    3. CAmeryka Północna
    4. DAntarktyda
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Azja – Azja jest największym kontynentem na Ziemi.

  2. Na jakim kontynencie leży Polska?

    1. AAmeryka Północna
    2. BAfryka
    3. CEuropa
    4. DAzja
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Europa – Polska leży w Europie, nad Morzem Bałtyckim.

  3. Jaką część powierzchni Ziemi zajmują wody?

    1. Aok. 50%
    2. Bok. 90%
    3. Cok. 29%
    4. Dok. 71%
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: ok. 71% – Wody zajmują ok. 71%, a lądy tylko ok. 29% powierzchni Ziemi.

  4. Czym różni się plan od rysunku?

    1. APlan pokazuje obiekt z góry, a rysunek najczęściej z boku.
    2. BPlan nie ma skali, a rysunek ją ma.
    3. CPlan jest kolorowy, a rysunek czarno-biały.
    4. DPlan pokazuje cały świat, a rysunek jedną szkołę.
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Plan pokazuje obiekt z góry, a rysunek najczęściej z boku. – Plan to widok z góry w zmniejszeniu.

  5. Co oznacza skala 1 : 100?

    1. Aplan ma 100 cm długości
    2. B1 cm na planie to 100 m w terenie
    3. Codległości zmniejszono 100 razy
    4. Dodległości powiększono 100 razy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: odległości zmniejszono 100 razy – 1 cm na planie to 100 cm, czyli 1 m w terenie.

  6. Gdzie sprawdzisz, co oznacza znak umowny na mapie?

    1. Aw legendzie
    2. Bw skali
    3. Cw tytule mapy
    4. Dw podziałce
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: w legendzie – Legenda objaśnia znaki umowne.

  7. Jak nazywa się obszar lądu położony poniżej poziomu morza?

    1. Adolina
    2. Bdepresja
    3. Ckotlina
    4. Dnizina
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: depresja – Depresja leży niżej niż poziom morza, np. na Żuławach Wiślanych.

  8. Na jakiej wysokości leżą niziny?

    1. Aponad 500 m n.p.m.
    2. Bponiżej poziomu morza
    3. C300–500 m n.p.m.
    4. D0–300 m n.p.m.
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 0–300 m n.p.m. – Niziny leżą od poziomu morza do 300 m n.p.m.

  9. Szczyt ma 1200 m n.p.m., a schronisko pod nim – 900 m n.p.m. O ile metrów szczyt jest wyżej niż schronisko?

    1. A2100 m
    2. B900 m
    3. C1200 m
    4. D300 m
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 300 m – Odejmujemy: 1200 m − 900 m = 300 m.

  10. Który zbiornik należy do wód stojących?

    1. Apotok
    2. Brzeka
    3. Cjezioro
    4. Dkanał
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: jezioro – Jezioro wypełnia zagłębienie terenu, a woda w nim nie płynie w jednym kierunku.

  11. Jak nazywa się miejsce, w którym rzeka się zaczyna?

    1. Aujście
    2. Bźródło
    3. Ckoryto
    4. Ddopływ
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: źródło – Rzeka zaczyna się w źródle, a kończy w ujściu.

  12. Jak określamy, czy dopływ jest lewy, czy prawy?

    1. Apatrząc w stronę źródła rzeki
    2. Bpatrząc zawsze na północ
    3. Cpatrząc zgodnie z kierunkiem płynięcia rzeki
    4. Dpatrząc na mapę tak, jak ją trzymamy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: patrząc zgodnie z kierunkiem płynięcia rzeki – Stajemy tyłem do źródła i patrzymy tam, dokąd płynie woda.

  13. Który pas krain leży najbardziej na północ?

    1. Awyżyny
    2. Bpobrzeża
    3. Cniziny
    4. Dpojezierza
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: pobrzeża – Pobrzeża leżą nad samym Bałtykiem.

  14. Z czego słynie Wyżyna Krakowsko-Częstochowska?

    1. Az licznych jezior
    2. Bz wapiennych skałek i jaskiń
    3. Cz wydm i mierzei
    4. Dz najwyższych szczytów Polski
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: z wapiennych skałek i jaskiń – Na tej wyżynie są białe skałki z wapienia, jaskinie i zamki.

  15. W którym pasie krain leży Pojezierze Mazurskie?

    1. Aw pasie pojezierzy na północy
    2. Bw pasie kotlin
    3. Cw pasie gór na południu
    4. Dw pasie wyżyn
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: w pasie pojezierzy na północy – Pojezierza leżą na północy Polski, na południe od pobrzeży.

  16. Jakim przyrządem mierzymy ciśnienie atmosferyczne?

    1. Adeszczomierzem
    2. Bbarometrem
    3. Ctermometrem
    4. Dwiatromierzem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: barometrem – Barometr mierzy ciśnienie w hektopaskalach.

  17. W jakich jednostkach podaje się ciśnienie atmosferyczne?

    1. Am/s
    2. Bmm
    3. ChPa
    4. D°C
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: hPa – Ciśnienie podajemy w hektopaskalach (hPa).

  18. Z której strony wieje wiatr wschodni?

    1. Az południa
    2. Bze wschodu
    3. Cz północy
    4. Dz zachodu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: ze wschodu – Nazwa wiatru mówi, skąd wieje.

Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu

10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Test z działu · 10 pytańWszystkie tematy: Przyroda