ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →
Historia · powtórka działu · kl. 6

Oświecenie i rozbiory – powtórka do sprawdzianu

ogarniam.edu.pl · Historia · klasa 6ściąga z działu · próbny test: ogarniam.edu.pl/sp/6/historia/powtorka/oswiecenie-i-rozbiory/

Sprawdzian albo kartkówka z działu „Oświecenie i rozbiory”? Przeczytaj ściągę, rozwiąż próbny test (15 pytań z odpowiedziami), a potem sprawdź się w teście z wynikiem i oceną.

Tematy w dziale

✎Ściąga z działu

Oświecenie i wielkie rewolucje

  • USA – wojna 1775–1783, Deklaracja niepodległości 4 lipca 1776 r.; Francja – zdobycie Bastylii 14 lipca 1789 r.
  • Oświecenie to epoka XVIII w. zwana wiekiem rozumu. Uczeni wierzyli, że dzięki rozumowi i nauce można zrozumieć świat i naprawić państwo.
  • Filozofowie (myśliciele zastanawiający się, jak urządzić dobre państwo) krytykowali władzę absolutną – gdy król decyduje o wszystkim sam – a także przywileje stanowe i zabobony.

Oświecenie w Rzeczypospolitej i w Prusach

  • 1773 r. – Komisja Edukacji Narodowej, pierwsza w Europie władza kierująca całym szkolnictwem.
  • Stanisław August Poniatowski (król w latach 1764–1795) kochał sztukę i naukę. Na obiadach czwartkowych rozmawiał z uczonymi i pisarzami o naprawie państwa.
  • 1773 r. – powstała Komisja Edukacji Narodowej (KEN): urząd, który kierował wszystkimi szkołami w kraju, czyli coś jak dzisiejsze ministerstwo edukacji. Była pierwszą taką instytucją w Europie.

Sejm Wielki i Konstytucja 3 maja

  • 1788–1792 – Sejm Wielki; 3 maja 1791 r. – Konstytucja; 1792 r. – targowica; 1793 r. – II rozbiór.
  • Sejm Wielki, zwany Czteroletnim, obradował w Warszawie i uchwalił powiększenie armii.
  • Czarna procesja (1789 r.) – mieszczanie z wielu miast w czarnych strojach przeszli przez Warszawę do króla i zażądali praw dla miast.

Rozbiory Rzeczypospolitej

  • I rozbiór – 1772 r. (Rosja, Prusy, Austria); II rozbiór – 1793 r. (Rosja, Prusy); III rozbiór – 1795 r. (Rosja, Prusy, Austria).
  • Rozbiór to podział ziem państwa między sąsiadów – bez zgody jego mieszkańców.
  • 1772 r. – Rosja, Prusy i Austria podpisały traktat; Rzeczpospolita straciła ok. 30% ziem.

Powstanie kościuszkowskie i III rozbiór

  • 24 marca 1794 r. – przysięga Kościuszki; 4 kwietnia 1794 r. – Racławice; 1795 r. – III rozbiór i upadek Rzeczypospolitej.
  • Insurekcja to powstanie zbrojne – zryw narodu przeciw obcej władzy.
  • 24 marca 1794 r. na Rynku w Krakowie Tadeusz Kościuszko złożył przysięgę jako Naczelnik Powstania – wódz z pełnią władzy. Był doświadczonym dowódcą z wojny o niepodległość USA i z wojny 1792 r.

?Próbny sprawdzian

Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.

  1. Co ogłosili 4 lipca 1776 r. przedstawiciele 13 kolonii w Ameryce?

    1. Azniesienie monarchii we Francji
    2. BDeklarację praw człowieka i obywatela
    3. CDeklarację niepodległości
    4. Dkonstytucję USA
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Deklarację niepodległości – Tego dnia kolonie ogłosiły oderwanie od Wielkiej Brytanii – to dziś święto narodowe USA.

  2. W którym roku zakończyła się wojna o niepodległość USA?

    1. A1776
    2. B1787
    3. C1783
    4. D1789
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 1783 – W 1783 r. Wielka Brytania uznała niepodległość Stanów Zjednoczonych.

  3. Kto opisał trójpodział władzy?

    1. ALudwik XVI
    2. BJan Jakub Rousseau
    3. CMonteskiusz
    4. DJerzy Waszyngton
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Monteskiusz – Monteskiusz dzielił władzę na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą.

  4. W którym roku powstała Komisja Edukacji Narodowej?

    1. A1795
    2. B1791
    3. C1773
    4. D1764
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 1773 – KEN utworzył sejm w 1773 r., gdy rozwiązano zakon jezuitów, a jego majątek przeznaczono na szkoły.

  5. Czym zajmowała się Komisja Edukacji Narodowej?

    1. Adowodzeniem armią
    2. Bpodziałem ziemi między chłopów
    3. Ckierowaniem i reformą szkolnictwa
    4. Dsądzeniem szlachty
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: kierowaniem i reformą szkolnictwa – KEN była pierwszą w Europie władzą oświatową.

  6. Kto założył pierwsze polskie muzeum w Puławach?

    1. AStanisław August Poniatowski
    2. BJędrzej Śniadecki
    3. CIzabela Czartoryska
    4. DHugo Kołłątaj
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Izabela Czartoryska – Czartoryska gromadziła w Puławach pamiątki narodowe.

  7. W którym roku uchwalono Konstytucję 3 maja?

    1. A1791
    2. B1792
    3. C1772
    4. D1788
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 1791 – Konstytucję uchwalono 3 maja 1791 r.

  8. Czym była czarna procesja?

    1. Azjazdem magnatów w Targowicy
    2. Bpogrzebem króla
    3. Cpochodem mieszczan domagających się praw dla miast
    4. Dprzemarszem wojsk rosyjskich
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: pochodem mieszczan domagających się praw dla miast – Mieszczanie w czarnych strojach przeszli przez Warszawę w 1789 r.

  9. Co zniosła Konstytucja 3 maja?

    1. Aarmię
    2. Bpańszczyznę
    3. Csejm
    4. Dliberum veto
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: liberum veto – Konstytucja zniosła liberum veto, ale pańszczyzny nie zlikwidowała.

  10. W którym roku nastąpił I rozbiór Rzeczypospolitej?

    1. A1772
    2. B1773
    3. C1795
    4. D1793
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 1772 – Traktat o I rozbiorze podpisano w 1772 r.

  11. Kiedy Prusy zabrały Gdańsk i Toruń?

    1. Aw I rozbiorze, w 1772 r.
    2. Bna kongresie wiedeńskim w 1815 r.
    3. Cw III rozbiorze, w 1795 r.
    4. Dw II rozbiorze, w 1793 r.
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: w II rozbiorze, w 1793 r. – W I rozbiorze Prusy zajęły Pomorze Gdańskie, ale bez Gdańska i Torunia.

  12. Co wydarzyło się w 1773 r.?

    1. Asejm zatwierdził I rozbiór
    2. Buchwalono Konstytucję 3 maja
    3. Cwybuchło powstanie kościuszkowskie
    4. Dnastąpił II rozbiór
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: sejm zatwierdził I rozbiór – Posłowie zatwierdzili podział pod naciskiem sąsiadów.

  13. W którym roku wybuchło powstanie kościuszkowskie?

    1. A1794
    2. B1795
    3. C1791
    4. D1793
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 1794 – Insurekcję ogłoszono w Krakowie 24 marca 1794 r.

  14. Kto był Naczelnikiem Powstania w 1794 r.?

    1. AStanisław August Poniatowski
    2. BHugo Kołłątaj
    3. CJózef Poniatowski
    4. DTadeusz Kościuszko
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Tadeusz Kościuszko – Kościuszko złożył przysięgę na Rynku w Krakowie.

  15. Kim byli kosynierzy?

    1. Amieszczanami z szablami
    2. Bzagranicznymi najemnikami
    3. Cżołnierzami z karabinami
    4. Dchłopami walczącymi kosami osadzonymi na sztorc
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: chłopami walczącymi kosami osadzonymi na sztorc – Kosynierzy wsławili się w bitwie pod Racławicami.

Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu

10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.