ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →
Chemia · powtórka działu · kl. 1

Stechiometria chemiczna – powtórka do sprawdzianu

ogarniam.edu.pl · Chemia · klasa 1 LOściąga z działu · próbny test: ogarniam.edu.pl/lo/1/chemia/powtorka/stechiometria-chemiczna/

Sprawdzian albo kartkówka z działu „Stechiometria chemiczna”? Przeczytaj ściągę, rozwiąż próbny test (15 pytań z odpowiedziami), a potem sprawdź się w teście z wynikiem i oceną.

Tematy w dziale

✎Ściąga z działu

Mol, masa molowa i objętość molowa gazów

  • Wszystko przeliczasz przez mol: n = m przez M = N przez N_A = V przez V_m (ostatnie tylko dla gazu w warunkach normalnych).
  • Mol to jednostka ilości substancji. W 1 molu jest 6,02 · 10²³ cząstek (atomów, cząsteczek lub jonów). Ta liczba to stała Avogadra: N_A = 6,02 · 10²³ mol⁻¹.
  • Masa molowa M [g/mol] to masa 1 mola substancji. Liczbowo jest równa masie atomowej lub cząsteczkowej w u.

Wzór empiryczny i rzeczywisty

  • Wzór empiryczny wynika ze składu procentowego. Wzór rzeczywisty wymaga jeszcze masy molowej.
  • Wzór empiryczny (najprostszy) podaje najprostszy stosunek liczby atomów w związku. Wzór rzeczywisty podaje faktyczną liczbę atomów w cząsteczce.

Równanie Clapeyrona i objętość molowa w dowolnych warunkach (rozszerzenie)

  • Do wzoru podstawiasz temperaturę w kelwinach, ciśnienie w hPa i objętość w dm³. Stałą R dobierasz do tych jednostek.
  • pV = nRT, gdzie p – ciśnienie [hPa], V – objętość [dm³], n – liczba moli [mol], T – temperatura bezwzględna [K], R – stała gazowa.

Obliczenia stechiometryczne

  • Współczynniki z równania to proporcje molowe, a nie masowe. Najpierw zamień dane na mole, potem licz.
  • Równanie reakcji zapisuje przebieg reakcji wzorami. Współczynniki stechiometryczne (liczby przed wzorami) mówią, ile moli reagentów bierze udział w reakcji.
  • Prawo zachowania masy: w układzie zamkniętym masa substratów jest równa masie produktów.

Wydajność reakcji, nadmiar i niedomiar substratu, skład mieszanin (rozszerzenie)

  • Ilość produktu wyznacza substrat w niedomiarze. Wydajność zawsze porównuje wynik doświadczenia z wartością teoretyczną.
  • Wydajność to stosunek tego, co otrzymano, do tego, co wynika z obliczeń: η = mrzecz przez mteor · 100%. Tu η – wydajność [%], mrzecz – masa produktu otrzymanego [g], mteor – masa produktu z obliczeń stechiometrycznych [g]. Zamiast mas możesz użyć moli lub objętości.

Mieszaniny, stężenie procentowe i molowe

  • Cp odnosi się do 100 g roztworu (masa), Cm do 1 dm³ roztworu (objętość).
  • Mieszanina to co najmniej dwie substancje, które się ze sobą nie połączyły chemicznie. Można je rozdzielić metodami fizycznymi.

Przeliczanie stężeń, rozcieńczanie i mieszanie roztworów

  • Gęstość to „most” między masą roztworu a jego objętością. Bez d nie przejdziesz między C_p a C_m.
  • Mieszanie roztworów: dodajesz osobno masy substancji i masy roztworów. Np. 100 g roztworu 10% i 200 g roztworu 25%: m_s = 10 g + 50 g = 60 g, m_r = 300 g, C_p = 60 g przez 300 g · 100% = 20%.
  • Zatężanie to odparowanie wody (m_s bez zmian, m_r maleje) albo dosypanie substancji (rosną m_s i m_r).

Koloidy, elektroforeza i zadania ze stężeniami (rozszerzenie)

  • W zadaniach wieloetapowych licz zawsze moli (lub masy) substancji, a potem dzielisz przez całkowitą objętość (lub masę) roztworu.
  • Koagulacja to zlepianie się cząstek koloidu i wytrącanie osadu (np. ścinanie białka po ugotowaniu jajka). Peptyzacja to proces odwrotny.
  • Elektroforeza wykorzystuje różną szybkość tej wędrówki do rozdzielania mieszanin takich cząstek.

?Próbny sprawdzian

Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.

  1. Ile cząsteczek zawiera 0,1 mola wody?

    1. A6,02 · 10²³
    2. B0,1
    3. C6,02 · 10²²
    4. D6,02 · 10²⁴
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 6,02 · 10²² – N = n · N_A = 0,1 · 6,02 · 10²³ = 6,02 · 10²².

  2. Ile moli stanowi 36 g wody (M = 18 g/mol)?

    1. A0,5 mola
    2. B2 mole
    3. C648 moli
    4. D18 moli
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: 2 mole – n = m przez M = 36 g przez 18 g/mol = 2 mol.

  3. Jaką objętość zajmują w warunkach normalnych 2 mole tlenu?

    1. A44,8 dm³
    2. B11,2 dm³
    3. C22,4 dm³
    4. D32 dm³
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 44,8 dm³ – V = n · V_m = 2 · 22,4 = 44,8 dm³.

  4. Związek zawiera 40% C, 6,7% H i 53,3% O. Jaki jest jego wzór empiryczny?

    1. AC₂H₄O
    2. BC₂H₂O
    3. CCHO
    4. DCH₂O
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: CH₂O – Stosunek moli C : H : O wynosi 3,33 : 6,7 : 3,33, czyli 1 : 2 : 1.

  5. Wzór empiryczny związku to CH₂O, a jego masa molowa wynosi 180 g/mol. Wzór rzeczywisty to

    1. AC₃H₆O₃
    2. BC₆H₁₂O₆
    3. CC₁₂H₂₄O₁₂
    4. DCH₂O
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: C₆H₁₂O₆ – M(CH₂O) = 30 g/mol, k = 180 przez 30 = 6, więc wszystkie indeksy mnożymy przez 6.

  6. Tlenek zawiera 70% Fe i 30% O (masowo). Jego wzór to

    1. AFe₃O₄
    2. BFeO₂
    3. CFeO
    4. DFe₂O₃
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Fe₂O₃ – n(Fe) : n(O) = 1,25 : 1,875 = 1 : 1,5 = 2 : 3.

  7. Ile moli wody powstaje z 2 moli wodoru w reakcji 2H₂ + O₂ → 2H₂O?

    1. A4 mole
    2. B2 mole
    3. C18 moli
    4. D1 mol
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: 2 mole – Stosunek molowy H₂ : H₂O to 2 : 2, więc 1 : 1.

  8. Ile gramów CO₂ powstaje ze spalenia 12 g węgla (C + O₂ → CO₂)?

    1. A56 g
    2. B12 g
    3. C28 g
    4. D44 g
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 44 g – 12 g C to 1 mol, daje 1 mol CO₂ o masie 44 g.

  9. Wskaż poprawnie zbilansowane równanie.

    1. A4Al + 3O₂ → 2Al₂O₃
    2. B2Al + 3O₂ → Al₂O₃
    3. C4Al + O₂ → 2Al₂O₃
    4. DAl + O₂ → Al₂O₃
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 4Al + 3O₂ → 2Al₂O₃ – Po obu stronach jest 4 Al i 6 O.

  10. Którą metodą rozdzielisz piasek zmieszany z wodą?

    1. Afiltracją
    2. Bchromatografią
    3. Cekstrakcją
    4. Ddestylacją frakcyjną
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: filtracją – Piasek to ciało stałe w cieczy, więc wystarczy sączek. Destylacja rozdziela ciecze o różnych temperaturach wrzenia.

  11. Ile wynosi C_p roztworu, w którym 20 g soli rozpuszczono w 80 g wody?

    1. A20%
    2. B80%
    3. C25%
    4. D40%
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 20% – m_r = 20 g + 80 g = 100 g, więc C_p = 20 g przez 100 g · 100% = 20%.

  12. Ile moli NaOH (M = 40 g/mol) jest w 4 g tej substancji?

    1. A0,4 mol
    2. B10 mol
    3. C160 mol
    4. D0,1 mol
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 0,1 mol – n = m przez M = 4 g przez 40 g/mol = 0,1 mol.

  13. Ile wynosi C_m kwasu solnego 36,5% o gęstości 1,18 g/cm³ (M = 36,5 g/mol)?

    1. A36,5 mol/dm³
    2. B11,8 mol/dm³
    3. C118 mol/dm³
    4. D1,18 mol/dm³
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: 11,8 mol/dm³ – C_m = C_p · d · 10 przez M = 36,5 · 1,18 · 10 przez 36,5 = 11,8 mol/dm³.

  14. Ile wynosi C_p roztworu NaOH o C_m = 2 mol/dm³ i d = 1,08 g/cm³?

    1. Aok. 1,85%
    2. Bok. 20%
    3. Cok. 74,1%
    4. Dok. 7,41%
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: ok. 7,41% – C_p = C_m · M przez 10 · d = 2 · 40 przez 10,8 ≈ 7,41%.

  15. Co zostaje bez zmian przy rozcieńczaniu roztworu wodą?

    1. Aobjętość roztworu
    2. Bmasa roztworu
    3. Cstężenie
    4. Dmasa (liczba moli) substancji rozpuszczonej
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: masa (liczba moli) substancji rozpuszczonej – Woda zwiększa masę i objętość roztworu, a ilość substancji rozpuszczonej pozostaje ta sama.

Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu

10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.