ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →
Geografia · powtórka działu · kl. 5

Krajobrazy Polski – powtórka do sprawdzianu

ogarniam.edu.pl · Geografia · klasa 5ściąga z działu · próbny test: ogarniam.edu.pl/sp/5/geografia/powtorka/krajobrazy-polski/

Sprawdzian albo kartkówka z działu „Krajobrazy Polski”? Przeczytaj ściągę, rozwiąż próbny test (18 pytań z odpowiedziami), a potem sprawdź się w teście z wynikiem i oceną.

Test z działu · 10 pytańPróbny sprawdzian na tej stronie ↓

Tematy w dziale

✎Ściąga z działu

Krajobraz i jego składniki

  • Krajobraz = składniki przyrodnicze + wytwory człowieka i zależności między nimi.
  • Krajobraz to wygląd fragmentu powierzchni Ziemi. Tworzą go składniki, które wpływają na siebie nawzajem.
  • Składniki przyrodnicze: skały i rzeźba terenu, wody, klimat, gleby, rośliny, zwierzęta.

Krajobraz wysokogórski Tatr

  • Przed wyjściem w Tatry sprawdź prognozę, weź ciepłe ubranie i wracaj przed zmrokiem.
  • Tatry leżą na południu Polski, na granicy ze Słowacją. Są częścią Karpat. W Polsce leży ok. 1/5 Tatr.
  • Tatry Wysokie zbudowane są głównie z granitu i mają skaliste, ostre szczyty. Tatry Zachodnie w dużej części tworzą wapienie – są łagodniejsze i mają wiele jaskiń.

Krajobraz wyżynny Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej

  • Stalaktyt trzyma się sufitu, stalagmit mocno stoi na dnie.
  • Wyżyna Krakowsko-Częstochowska leży w pasie wyżyn, między Krakowem a Częstochową. Nazywa się ją też Jurą, bo jej skały powstały w okresie jurajskim.
  • Ojcowski Park Narodowy, najmniejszy park narodowy w Polsce, chroni Dolinę Prądnika, ostańce i jaskinie. Żyje w nich wiele nietoperzy.

Krajobraz nizinny Niziny Mazowieckiej

  • Mało żyzne gleby → żyto, ziemniaki, łąki i hodowla bydła.
  • Nizina Mazowiecka leży w środkowej Polsce, w pasie nizin. W jej środku leży Warszawa.

Krajobraz pojezierny Pojezierza Mazurskiego

  • Rynnowe – długie i głębokie; morenowe – rozległe i płytkie.
  • Pojezierze Mazurskie leży w północno-wschodniej Polsce, w pasie pojezierzy.
  • Śniardwy to największe jezioro w Polsce (ok. 114 km²), a drugie co do wielkości są Mamry. Jeziora łączą kanały, np. w Giżycku.

Krajobraz nadmorski Pobrzeża Słowińskiego

  • Zatoka + mierzeja → jezioro przybrzeżne.
  • Pobrzeże Słowińskie (w podręcznikach także Wybrzeże Słowińskie) leży nad Bałtykiem, w okolicy Łeby. Należy do pasa pobrzeży.
  • Wydma to wzgórze z piasku usypane przez wiatr. Wiatr od morza unosi piasek z plaży i sypie go dalej na lądzie.

Krajobraz wielkomiejski Warszawy

  • Stolica to miasto, w którym są siedziby najważniejszych władz państwa.
  • Warszawa leży na Nizinie Mazowieckiej, nad Wisłą. Jest stolicą Polski i największym miastem kraju: ma ok. 1,86 mln mieszkańców (2024 r.) i ok. 517 km² powierzchni.
  • Stare Miasto, zniszczone w czasie II wojny światowej i odbudowane, jest na liście UNESCO (od 1980 r.).

Krajobraz miejsko-przemysłowy Wyżyny Śląskiej

  • Konurbacja to kilka miast, które zrosły się w jeden obszar, ale każde ma własne władze.
  • Wyżyna Śląska leży w południowej Polsce, w pasie wyżyn. Pod jej powierzchnią są bogate złoża węgla kamiennego.
  • Rekultywacja to przywracanie zniszczonego terenu do użytku: na hałdach sadzi się drzewa, a w wyrobiskach powstają zbiorniki wodne.

Krajobraz rolniczy Wyżyny Lubelskiej

  • Less → żyzne gleby → pola uprawne.
  • Wyżyna Lubelska leży we wschodniej Polsce, w pasie wyżyn, między Wisłą a Bugiem. Największe miasto to Lublin.
  • Erozja gleby to niszczenie i zmywanie gleby przez wodę i wiatr. Na stokach bez roślin deszcz zmywa żyzną glebę w dół.

?Próbny sprawdzian

Pytania z każdego tematu działu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź z wyjaśnieniem.

  1. Który składnik krajobrazu jest przyrodniczy?

    1. Adroga
    2. Bgleba
    3. Ckopalnia
    4. Dpole uprawne
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: gleba – Gleba powstaje w przyrodzie, a droga, pole i kopalnia to wytwory człowieka.

  2. Składniki antropogeniczne krajobrazu to

    1. Awody i klimat
    2. Bwytwory człowieka, np. budynki i drogi
    3. Crośliny i zwierzęta
    4. Dskały i rzeźba terenu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: wytwory człowieka, np. budynki i drogi – Antropogeniczny znaczy „stworzony przez człowieka”.

  3. Najwyższy szczyt Polski to

    1. AŚnieżka (1603 m n.p.m.)
    2. BRysy (2499 m n.p.m.)
    3. CGiewont (1894 m n.p.m.)
    4. DKasprowy Wierch (1987 m n.p.m.)
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Rysy (2499 m n.p.m.) – Rysy w Tatrach Wysokich to najwyższy punkt Polski.

  4. Z jakiej skały zbudowane są głównie Tatry Wysokie?

    1. Az wapienia
    2. Bz piasku
    3. Cz lessu
    4. Dz granitu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: z granitu – Granit tworzy ostre, skaliste szczyty Tatr Wysokich.

  5. Z jakiej skały zbudowana jest głównie Wyżyna Krakowsko-Częstochowska?

    1. Az wapienia
    2. Bz węgla kamiennego
    3. Cz granitu
    4. Dz lessu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: z wapienia – Wapienie powstały na dnie morza w okresie jurajskim.

  6. Kras to

    1. Ażłobienie skał przez lodowiec
    2. Brozpuszczanie wapieni przez wodę z dwutlenkiem węgla
    3. Cnawiewanie piasku przez wiatr
    4. Dwydobywanie skał przez człowieka
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: rozpuszczanie wapieni przez wodę z dwutlenkiem węgla – Woda z dwutlenkiem węgla powoli rozpuszcza wapień.

  7. Nizina Mazowiecka leży w pasie

    1. Awyżyn
    2. Bnizin
    3. Cpobrzeży
    4. Dpojezierzy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: nizin – Leży w środkowej Polsce, w pasie nizin.

  8. Która rzeka wpada do Narwi?

    1. AOdra
    2. BBzura
    3. CBug
    4. DPilica
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Bug – Bug wpada do Narwi, a Narew – do Wisły.

  9. Krajobraz Pojezierza Mazurskiego ukształtował głównie

    1. Adawne ciepłe morze
    2. Bwiatr wiejący od morza
    3. Clodowiec z Tatr
    4. Dlądolód skandynawski
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: lądolód skandynawski – Lądolód zostawił moreny, głazy i zagłębienia, w których powstały jeziora.

  10. Największe jezioro w Polsce to

    1. AŁebsko
    2. BŚniardwy
    3. CMamry
    4. DHańcza
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Śniardwy – Śniardwy mają ok. 114 km² powierzchni.

  11. Wydma to wzgórze

    1. Az piasku usypane przez wiatr
    2. Bz ziemi usypane przez człowieka
    3. Cz wapienia wymyte przez wodę
    4. Dz kamieni usypane przez lądolód
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: z piasku usypane przez wiatr – Wiatr przenosi piasek z plaży i usypuje z niego wydmy.

  12. Dlaczego wydmy w Słowińskim PN się przesuwają?

    1. Abo rozpuszcza je deszcz
    2. Bbo morze podmywa je od spodu
    3. Cbo pcha je lądolód
    4. Dbo nie porastają ich rośliny, więc wiatr przesypuje piasek
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: bo nie porastają ich rośliny, więc wiatr przesypuje piasek – Wydma bez roślin jest ruchoma.

  13. Warszawa leży nad rzeką

    1. APilicą
    2. BWartą
    3. COdrą
    4. DWisłą
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Wisłą – Wisła dzieli miasto na część lewobrzeżną i prawobrzeżną.

  14. Ilu mniej więcej mieszkańców miała Warszawa w 2024 r.?

    1. Aok. 3,5 mln
    2. Bok. 0,8 mln
    3. Cok. 1,9 mln
    4. Dok. 37 mln
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: ok. 1,9 mln – Według GUS – ok. 1,86 mln; ok. 37 mln to ludność całej Polski.

  15. Najważniejszym surowcem Wyżyny Śląskiej jest

    1. Awęgiel kamienny
    2. Bwęgiel brunatny
    3. Csól kamienna
    4. Dbursztyn
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: węgiel kamienny – Złoża węgla kamiennego dały początek przemysłowi Śląska.

  16. Zespół miast, które zrosły się w jeden obszar, to

    1. Awojewództwo
    2. Bkonurbacja
    3. Cdzielnica
    4. Dwieś
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: konurbacja – Konurbację górnośląską tworzą m.in. Katowice, Sosnowiec i Gliwice.

  17. Less to skała

    1. Apylista, naniesiona przez wiatr
    2. Bzłożona z dużych głazów
    3. Ctwarda, zbudowana z muszli
    4. Dpowstała z lawy wulkanu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: pylista, naniesiona przez wiatr – Less osadził wiatr w czasie epoki lodowej.

  18. Dlaczego na Wyżynie Lubelskiej rozwinęło się rolnictwo?

    1. Abo panuje tu klimat wysokogórski
    2. Bbo z lessu powstają żyzne gleby
    3. Cbo są tu złoża węgla kamiennego
    4. Dbo jest tu najwięcej jezior w Polsce
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: bo z lessu powstają żyzne gleby – Żyzne gleby sprzyjają uprawom.

Sprawdzian już blisko? Zrób test z całego działu

10 losowych pytań z tematów działu, wynik w procentach i ocena od 1 do 6. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Test z działu · 10 pytańWszystkie tematy: Geografia