ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Historia · Czas i miejsce wydarzeń historycznychklasa 4 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/4/historia/mapa-historyczna-i-plan/

Historia · Czas i miejsce wydarzeń historycznych · kl. 4

Mapa historyczna i plan

Mapa historyczna pokazuje, jak świat wyglądał dawniej: gdzie leżały państwa i gdzie toczyły się bitwy. Nauczysz się ją czytać.

ok. 2 min czytania8 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Mapa a plan

  • Plan pokazuje mały obszar bardzo dokładnie, np. zamek, miasto, pole bitwy.
  • Mapa pokazuje duży obszar, np. państwo albo kontynent.
  • Mapa historyczna pokazuje przeszłość: dawne granice, grody, szlaki, bitwy. Zwykła mapa pokazuje świat dzisiejszy.

2Jak czytać mapę historyczną – krok po kroku

  • Krok 1: Przeczytaj tytuł – dowiesz się, czego i jakiego czasu dotyczy mapa, np. „Cesarstwo rzymskie w II w. n.e.”.
  • Krok 2: Przeczytaj legendę – objaśnia znaki, kolory i linie.
  • Krok 3: Ustal kierunki: północ jest zwykle u góry mapy; pomaga w tym róża wiatrów.
  • Krok 4: Sprawdź skalę – pokazuje, ile kilometrów w terenie oznacza odcinek na mapie.
  • Krok 5: Odszukaj na mapie to, o co pytają, i porównaj z legendą.
stolicapaństwo Apaństwo BmorzeN050 kmLEGENDAstolicagród, miastorzekagranica państwabitwakierunek wyprawypaństwo Apaństwo B
Przykładowa mapa historyczna z legendą (kraina wymyślona)
Sprawdź, czy rozumiesz

Co pokazuje skala mapy?

3Najczęstsze znaki w legendzie

  • Linia przerywana – zwykle granica państwa.
  • Kolor – zasięg państwa w danym czasie.
  • Skrzyżowane miecze – miejsce bitwy.
  • Kropka – gród lub miasto; większy znak – stolica.
  • Strzałka – kierunek wyprawy wojennej albo wędrówki ludzi.
Zapamiętaj

Bez legendy nie odczytasz mapy – zaczynaj zawsze od tytułu i legendy.

Uwaga na błąd

Mylenie legendy mapy z legendą-opowieścią. Legenda mapy to „słowniczek” znaków, a nie opowieść o smoku!

✎Ściąga: Mapa historyczna i plan

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Bez legendy nie odczytasz mapy – zaczynaj zawsze od tytułu i legendy.
  • Plan pokazuje mały obszar bardzo dokładnie, np. zamek, miasto, pole bitwy.
  • Mapa pokazuje duży obszar, np. państwo albo kontynent.
  • Mapa historyczna pokazuje przeszłość: dawne granice, grody, szlaki, bitwy. Zwykła mapa pokazuje świat dzisiejszy.
  • Linia przerywana – zwykle granica państwa.
  • Kolor – zasięg państwa w danym czasie.
  • Skrzyżowane miecze – miejsce bitwy.
  • Kropka – gród lub miasto; większy znak – stolica.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Co objaśnia legenda mapy?

    1. Aznaki, kolory i linie na mapie
    2. Bcenę mapy
    3. Cautora mapy
    4. Dopowieść o smoku
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: znaki, kolory i linie na mapie – Legenda to „słowniczek” znaków mapy.

  2. Czym plan różni się od mapy?

    1. Anie ma znaków
    2. Bpokazuje mały obszar bardzo dokładnie
    3. Cpokazuje cały świat
    4. Djest zawsze kolorowy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: pokazuje mały obszar bardzo dokładnie – Na planie widać np. ulice miasta albo sale zamku.

  3. Skrzyżowane miecze na mapie historycznej oznaczają zwykle

    1. Amiejsce bitwy
    2. Bstolicę
    3. Ckopalnię
    4. Dport
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: miejsce bitwy – Tak zaznacza się bitwy.

  4. Gdzie zwykle jest północ na mapie?

    1. Ana dole
    2. Bpo lewej
    3. Cpo prawej
    4. Du góry
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: u góry – Mapy rysuje się zazwyczaj północą do góry.

  5. Co pokazuje skala mapy?

    1. Ajak wysokie są góry
    2. Bile lat ma mapa
    3. Cile państw jest na mapie
    4. Dile kilometrów w terenie oznacza odcinek na mapie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: ile kilometrów w terenie oznacza odcinek na mapie – Skala pozwala obliczyć odległości.

  6. Co warto przeczytać najpierw, gdy oglądasz mapę historyczną?

    1. Anic – od razu szukamy
    2. Bnumer strony
    3. Ctytuł i legendę
    4. Dnazwę drukarni
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: tytuł i legendę – Tytuł mówi, czego i jakiego czasu dotyczy mapa.

  7. Strzałki na mapie historycznej zwykle oznaczają

    1. Amiejsca bitew
    2. Bkierunki wypraw lub wędrówek
    3. Cgranice państwa
    4. Drzeki
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: kierunki wypraw lub wędrówek – Strzałki pokazują ruch, np. wojsk.

  8. Czym mapa historyczna różni się od zwykłej mapy?

    1. Anie pokazuje rzek
    2. Bnie ma skali
    3. Cnie ma legendy
    4. Dpokazuje, jak świat wyglądał w przeszłości
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: pokazuje, jak świat wyglądał w przeszłości – Na mapie historycznej widzimy np. dawne granice.

Cały dział „Czas i miejsce wydarzeń historycznych”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytańFiszki · 8🔊 Posłuchaj notatki

Więcej: Historia, klasa 4

Czym jest historia i po co ją poznajemyHistoria, legenda i fikcjaPraca historyka i źródła historyczneSzukam informacji o przeszłościHistoria mojej rodzinyRegiony PolskiMoja mała ojczyzna i jej bohaterowieZabytki – świadkowie przeszłościLegendy mojej okolicy – prawda czy zmyślenie?Symbole państwowe PolskiŚwięta państwoweTradycje i zwyczaje regionówPolska w Unii EuropejskiejChronologia – jak mierzymy czas w historiiJak określić wiek wydarzeniaObliczanie upływu czasuOś czasuRewolucja neolitycznaStarożytny Egipt – państwo faraonówOsiągnięcia EgipcjanWynalezienie pismaGrecja – kraj gór i morzaAteny w czasach PeryklesaIgrzyska, mity, teatr i filozofiaGrecy a współczesna EuropaOd miasta nad Tybrem do imperiumRzym w czasach Juliusza CezaraOsiągnięcia RzymianRzym a współczesna EuropaJudaizm – religia jednego BogaJezus i narodziny chrześcijaństwaChrześcijaństwo w cesarstwie rzymskimChrześcijaństwo a Europa