1Przyczyny
- Odwilż – złagodzenie terroru po śmierci Stalina (1953): mniej aresztowań, trochę więcej swobody słowa.
- Luty 1956 – na zjeździe partii w Moskwie Nikita Chruszczow potępił zbrodnie Stalina (tzw. tajny referat). W marcu w Moskwie zmarł Bolesław Bierut.
- Ludziom żyło się biednie, brakowało towarów, a robotnikom podnoszono normy pracy.
2Poznański Czerwiec (28 VI 1956)
- Strajk zaczęli robotnicy Zakładów im. Stalina (Cegielskiego). Na ulice wyszło ok. 100 tys. ludzi z hasłami „Chleba i wolności”.
- Protest stłumiły wojsko (czołgi) i Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Zginęło ok. 58 osób, m.in. 13-letni Romek Strzałkowski, setki zostały ranne.
Kto stłumił protest w Poznaniu?
Zginęło ok. 58 osób, a setki zostały ranne.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Październik 1956
- 19–21 X 1956 – obrady władz PZPR (VIII Plenum). Do Warszawy przyleciał Chruszczow, a wojska sowieckie ruszyły w stronę stolicy.
- Władysław Gomułka, więziony w czasach stalinizmu, został I sekretarzem PZPR. Obiecał „polską drogę do socjalizmu” i przekonał Moskwę, że Polska zostanie w bloku.
- 24 X – wiec kilkuset tysięcy ludzi w Warszawie, poparcie dla Gomułki.
- W tym samym czasie na Węgrzech wybuchło powstanie – w listopadzie krwawo stłumiły je wojska sowieckie.
4Co się zmieniło, a co nie?
| Zmiany po Październiku | Granice odwilży |
|---|---|
| uwolniono kard. Wyszyńskiego, religia na kilka lat wróciła do szkół | PZPR nadal rządziła sama, bez wolnych wyborów |
| koniec przymusowej kolektywizacji – większość spółdzielni się rozpadła | Polska pozostała w bloku sowieckim i w Układzie Warszawskim |
| mniej terroru, zwolnienie więźniów politycznych | cenzura działała dalej (w 1957 r. zamknięto tygodnik Po prostu) |
| sowiecki marszałek Konstanty Rokossowski przestał być ministrem obrony | po kilku latach Gomułka znów zaostrzył kurs |
Czerwiec 1956 – protest w Poznaniu krwawo stłumiony; Październik 1956 – Gomułka u władzy i koniec stalinizmu.
Mylenie Poznańskiego Czerwca z Październikiem. W czerwcu robotnicy protestowali i ginęli, a w październiku zmieniło się kierownictwo partii. Gomułka nie obalił komunizmu – zmienił tylko jego styl.
Co NIE zmieniło się po Październiku 1956 r.?
Odwilż miała granice: nie było wolnych wyborów, a Polska pozostała w bloku sowieckim.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
✎Ściąga: Rok 1956 – Poznański Czerwiec i Październik
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Czerwiec 1956 – protest w Poznaniu krwawo stłumiony; Październik 1956 – Gomułka u władzy i koniec stalinizmu.
- Odwilż – złagodzenie terroru po śmierci Stalina (1953): mniej aresztowań, trochę więcej swobody słowa.
- Luty 1956 – na zjeździe partii w Moskwie Nikita Chruszczow potępił zbrodnie Stalina (tzw. tajny referat). W marcu w Moskwie zmarł Bolesław Bierut.
- 19–21 X 1956 – obrady władz PZPR (VIII Plenum). Do Warszawy przyleciał Chruszczow, a wojska sowieckie ruszyły w stronę stolicy.
- Władysław Gomułka, więziony w czasach stalinizmu, został I sekretarzem PZPR. Obiecał „polską drogę do socjalizmu” i przekonał Moskwę, że Polska zostanie w bloku.
- 24 X – wiec kilkuset tysięcy ludzi w Warszawie, poparcie dla Gomułki.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Kiedy wybuchł protest robotników w Poznaniu?
- A17 grudnia 1970 r.
- B28 czerwca 1956 r.
- C19 października 1956 r.
- D5 marca 1953 r.
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 28 czerwca 1956 r. – Strajk zaczął się w Zakładach im. Stalina (Cegielskiego).
Pod jakim hasłem protestowali poznańscy robotnicy?
- A„Chleba i wolności”
- B„Polska walczy”
- C„Nie ma wolności bez Solidarności”
- D„3 razy tak”
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: „Chleba i wolności” – Robotnicy domagali się poprawy warunków życia i swobód.
Kto stłumił protest w Poznaniu?
- Awojsko i Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego
- Bnikt – protest zakończył się porozumieniem
- Cwojska sowieckie
- Dwojska NRD
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: wojsko i Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego – Zginęło ok. 58 osób, a setki zostały ranne.
Kto był najmłodszą znaną ofiarą Poznańskiego Czerwca?
- AGrzegorz Przemyk
- BJanek Bytnar
- CJanek Wiśniewski
- DRomek Strzałkowski
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Romek Strzałkowski – Romek Strzałkowski miał 13 lat.
Kto został I sekretarzem PZPR w październiku 1956 r.?
- AWładysław Gomułka
- BWojciech Jaruzelski
- CEdward Gierek
- DBolesław Bierut
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Władysław Gomułka – Gomułka, więziony w czasach stalinizmu, był dla ludzi symbolem zmian.
Co NIE zmieniło się po Październiku 1956 r.?
- Akard. Wyszyński wyszedł na wolność
- Bograniczono terror
- CPZPR nadal rządziła sama
- Dzakończono przymusową kolektywizację
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: PZPR nadal rządziła sama – Odwilż miała granice: nie było wolnych wyborów, a Polska pozostała w bloku sowieckim.
Co wydarzyło się w lutym 1956 r. w Moskwie?
- Apodpisano Układ Warszawski
- BChruszczow potępił zbrodnie Stalina
- Cwybuchło powstanie węgierskie
- Dzmarł Stalin
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Chruszczow potępił zbrodnie Stalina – Tajny referat Chruszczowa wstrząsnął komunistami w całym bloku.
Które wydarzenie było najwcześniej?
- Awybór Gomułki na I sekretarza PZPR
- Bśmierć Stalina
- Cstłumienie powstania na Węgrzech
- DPoznański Czerwiec
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: śmierć Stalina – Stalin – 1953, Poznań – czerwiec 1956, Gomułka – październik 1956, Węgry – listopad 1956.
Cały dział „Polska i świat po II wojnie światowej”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.