ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Historia · II wojna światowaklasa 8 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/8/historia/ludobojstwo-na-wolyniu-i-w-malopolsce-wschodniej/

Historia · II wojna światowa · kl. 8

Ludobójstwo na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej

Czym była zbrodnia wołyńska, kto ją popełnił, dlaczego do niej doszło i jak dziś o niej pamiętamy.

ok. 3 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Tło

  • Wołyń i Małopolska Wschodnia (Galicja Wschodnia) to ziemie na południowym wschodzie II RP. Mieszkali tam Ukraińcy (większość), Polacy i Żydzi.
  • Przed wojną narastał konflikt narodowościowy: Ukraińcy chcieli własnego państwa, a polityka władz II RP wobec mniejszości budziła ich niezadowolenie.
  • OUN (Organizacja Ukraińskich Nacjonalistów) była skrajnie nacjonalistyczna; chciała państwa ukraińskiego bez Polaków na tych ziemiach.
  • W czasie wojny rządzili tu kolejno Sowieci (1939) i Niemcy (1941). Obaj okupanci skłócali narody, a Niemcy, przy udziale miejscowej policji pomocniczej, wymordowali tamtejszych Żydów.

2Przebieg

  • 1943 – UPA (Ukraińska Powstańcza Armia), zbrojne ramię frakcji OUN Stepana Bandery, zaczęła mordować ludność polską: napadano na wsie, palono domy i kościoły.
  • 11 lipca 1943 r. – „krwawa niedziela”: UPA zaatakowała jednocześnie ok. 100 polskich miejscowości.
  • 1944 – zbrodnie objęły też Małopolskę Wschodnią.
  • Zginęło ok. 100 tys. Polaków (szacunki: 100–120 tys.). Mordowano całe rodziny.
  • Polacy bronili się w samoobronach (np. Przebraże); walczyła 27 Wołyńska Dywizja Piechoty AK.
  • Część polskich oddziałów w odwecie mordowała ukraińskich cywilów – zginęło kilka–kilkanaście tysięcy Ukraińców.
Sprawdź, czy rozumiesz

Jaki był cel OUN-UPA w czasie zbrodni wołyńskiej?

3Skutki i pamięć

  • Walki z UPA trwały w Polsce do 1947 r.; władze komunistyczne przeprowadziły wtedy akcję „Wisła” – przymusowe przesiedlenie ok. 140 tys. Ukraińców i Łemków, także niewinnych.
  • Ludobójstwo to zbrodnia, której celem jest zniszczenie grupy narodowej, etnicznej lub religijnej. Tak zbrodnię wołyńską określają IPN i uchwała Sejmu z 2016 r.
  • 11 lipca to od 2025 r. święto państwowe – Narodowy Dzień Pamięci o Polakach – Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA.
  • Wielu Ukraińców ratowało Polaków, ryzykując życiem – UPA ich za to zabijała.
Zapamiętaj

Wołyń 1943–1944: ludobójstwo Polaków dokonane przez OUN-UPA; 11 lipca 1943 r. – „krwawa niedziela”; ok. 100 tys. ofiar.

Uwaga na błąd

Pisanie, że zbrodnię popełnili „Ukraińcy” w ogóle. Sprawcami byli ukraińscy nacjonaliści z OUN-UPA i podburzona przez nich część miejscowych. Za zbrodnię nie odpowiadają wszyscy Ukraińcy ani ich dzisiejsi potomkowie.

✎Ściąga: Ludobójstwo na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Wołyń 1943–1944: ludobójstwo Polaków dokonane przez OUN-UPA; 11 lipca 1943 r. – „krwawa niedziela”; ok. 100 tys. ofiar.
  • Wołyń i Małopolska Wschodnia (Galicja Wschodnia) to ziemie na południowym wschodzie II RP. Mieszkali tam Ukraińcy (większość), Polacy i Żydzi.
  • OUN (Organizacja Ukraińskich Nacjonalistów) była skrajnie nacjonalistyczna; chciała państwa ukraińskiego bez Polaków na tych ziemiach.
  • 1943 – UPA (Ukraińska Powstańcza Armia), zbrojne ramię frakcji OUN Stepana Bandery, zaczęła mordować ludność polską: napadano na wsie, palono domy i kościoły.
  • 11 lipca 1943 r. – „krwawa niedziela”: UPA zaatakowała jednocześnie ok. 100 polskich miejscowości.
  • 1944 – zbrodnie objęły też Małopolskę Wschodnią.
  • Ludobójstwo to zbrodnia, której celem jest zniszczenie grupy narodowej, etnicznej lub religijnej. Tak zbrodnię wołyńską określają IPN i uchwała Sejmu z 2016 r.
  • 11 lipca to od 2025 r. święto państwowe – Narodowy Dzień Pamięci o Polakach – Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Kto dokonał ludobójstwa ludności polskiej na Wołyniu?

    1. Aniemieckie SS bez udziału miejscowych
    2. Bukraińscy nacjonaliści z OUN-UPA
    3. Coddziały Armii Czerwonej
    4. Dwszyscy mieszkający tam Ukraińcy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: ukraińscy nacjonaliści z OUN-UPA – Zbrodni dokonała UPA – zbrojne ramię nacjonalistycznej OUN.

  2. Co wydarzyło się 11 lipca 1943 r.?

    1. Apowstała Armia Krajowa
    2. BUPA zaatakowała jednocześnie ok. 100 polskich miejscowości
    3. Cwybuchło powstanie w getcie warszawskim
    4. DNiemcy zaatakowali ZSRS
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: UPA zaatakowała jednocześnie ok. 100 polskich miejscowości – Ten dzień nazywa się „krwawą niedzielą”.

  3. Ilu Polaków zginęło w wyniku zbrodni na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej (według szacunków)?

    1. Aok. 1 mln
    2. Bok. 6 mln
    3. Cok. 100 tys.
    4. Dok. 10 tys.
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: ok. 100 tys. – Historycy szacują liczbę ofiar na 100–120 tys.

  4. Czym jest ludobójstwo?

    1. Azbrodnią, której celem jest zniszczenie grupy narodowej, etnicznej lub religijnej
    2. Bprzymusowym przesiedleniem ludności
    3. Ckażdą bitwą, w której giną cywile
    4. Dwojną domową dwóch narodów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: zbrodnią, której celem jest zniszczenie grupy narodowej, etnicznej lub religijnej – Tak IPN i Sejm określają zbrodnię wołyńską.

  5. Jaki był cel OUN-UPA w czasie zbrodni wołyńskiej?

    1. Apomoc Armii Krajowej
    2. Busunięcie Polaków z ziem, na których miało powstać państwo ukraińskie
    3. Cprzyłączenie Wołynia do ZSRS
    4. Dobrona Wołynia przed Niemcami
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: usunięcie Polaków z ziem, na których miało powstać państwo ukraińskie – Nacjonaliści chcieli państwa ukraińskiego bez Polaków.

  6. Jak Polacy bronili się przed napadami UPA?

    1. Auciekali do Rumunii
    2. Bprosili o pomoc ONZ
    3. Ctworzyli samoobrony, np. w Przebrażu
    4. Dwstępowali do UPA
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: tworzyli samoobrony, np. w Przebrażu – Walczyła też 27 Wołyńska Dywizja Piechoty AK.

  7. Które zdanie o zbrodni wołyńskiej jest prawdziwe?

    1. Azbrodnia miała miejsce w 1939 r.
    2. Bżaden Polak nie przeżył zbrodni
    3. Czbrodni dokonało NKWD
    4. Dwielu Ukraińców ratowało Polaków, ryzykując życiem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: wielu Ukraińców ratowało Polaków, ryzykując życiem – Ratujących Polaków UPA także zabijała.

  8. Które wydarzenie było najwcześniej?

    1. Auchwała Sejmu o ludobójstwie
    2. Bakcja „Wisła”
    3. C„krwawa niedziela” na Wołyniu
    4. Dzbrodnie UPA w Małopolsce Wschodniej w 1944 r.
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: „krwawa niedziela” na Wołyniu – Wołyń – 1943, Małopolska Wschodnia – 1944, akcja „Wisła” – 1947, uchwała – 2016.

Cały dział „II wojna światowa”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytańFiszki · 10🔊 Posłuchaj notatki

Ten sam temat w innych klasach i przedmiotach

Ludobójstwo na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej · Historia, klasa 4 LO

Więcej: Historia, klasa 8

Napaść na Polskę we wrześniu 1939 r.Podbój Europy przez Hitlera i StalinaWojna III Rzeszy z ZSRSPolityka III Rzeszy w okupowanej Europie. HolokaustPolska pod okupacją niemiecką i sowieckąFormy oporu i polskie wojsko na frontach II wojny światowejSprawa polska w czasie II wojny światowejKoniec II wojny światowejPoczątki zimnej wojnyPolska w latach 1945–1956Rok 1956 – Poznański Czerwiec i PaździernikPolska w latach 1957–1981Schyłek PRL i upadek komunizmuDekolonizacjaKonflikty zimnej wojnyChiny po II wojnie światowejPrzemiany w Europie Środkowo-WschodniejIntegracja europejskaPrzemiany cywilizacyjne w drugiej połowie XX wiekuŚwiat na przełomie XX i XXI wiekuUstrój polityczny PRLGospodarka PRLŻycie codzienne w PRLKultura i nauka w PRLTransformacja ustrojowaPolska w NATO i Unii EuropejskiejPolska współczesnaMała ojczyzna – historia i kultura regionuSposoby umacniania państwa polskiego na przestrzeni dziejówDziedzictwo kultury światowej i polskiejPostacie i wydarzenia o doniosłym znaczeniu