ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Biologia · Bezkręgowceklasa 6 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/6/biologia/plazince/

Biologia · Bezkręgowce · kl. 6

Płazińce

Płaskie bezkręgowce: wolno żyjący wypławek i pasożytnicze tasiemce – budowa, drogi zarażenia i profilaktyka.

ok. 2 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Cechy płazińców

  • Ciało spłaszczone grzbietobrzusznie (płaskie jak wstążka lub listek), z wyraźną stroną prawą i lewą (symetria dwuboczna).
  • Nie mają układu oddechowego ani krwionośnego – oddychają całą powierzchnią ciała.
  • Większość to obojnaki.
  • Żyją w wodach słodkich, morzach i wilgotnej glebie, a wiele z nich to pasożyty.
  • Wypławek – wolno żyjący drapieżnik z czystych strumieni i jezior; ma jeden otwór gębowy, przez który pobiera pokarm i usuwa resztki.

2Tasiemce – przystosowania do pasożytnictwa

  • Żyją w jelicie cienkim człowieka. Ciało: główka, szyjka (wytwarza nowe człony) i długi łańcuch członów.
  • Główka z przyssawkami (u tasiemca uzbrojonego także z haczykami) – przytwierdza się do ściany jelita.
  • Brak układu pokarmowego – wchłaniają strawiony pokarm całą powierzchnią ciała.
  • Okrywa ciała jest odporna na soki trawienne żywiciela.
  • Człony dojrzałe są pełne jaj (dziesiątki tysięcy) – to szansa, że któreś trafi do nowego żywiciela.
Sprawdź, czy rozumiesz

Dlaczego tasiemiec nie potrzebuje układu pokarmowego?

3Drogi zarażenia i profilaktyka

człowiek – żywiciel ostatecznydorosły tasiemiec w jelicie cienkimjaja w środowiskuczłony z jajami wydalane z kałembydło lub świniażywiciel pośredni połyka jajawągry w mięśniachczłowiek je surowe mięso z wągramitasiemiec nieuzbrojony – bydło · tasiemiec uzbrojony – świnia
Człowiek jest żywicielem ostatecznym, a bydło lub świnia – pośrednim.
  • Tasiemiec nieuzbrojony – żywiciel pośredni to bydło; tasiemiec uzbrojony – świnia. W mięśniach żywiciela pośredniego są larwy – wągry.
  • Człowiek zaraża się, jedząc surowe lub niedogotowane mięso z wągrami (np. tatar).
Zapamiętaj

Profilaktyka: jedz mięso dobrze ugotowane lub usmażone, kupuj mięso zbadane przez weterynarza, myj ręce.

Uwaga na błąd

Mylenie żywicieli. Człowiek to żywiciel ostateczny (dorosły tasiemiec w jelicie), a bydło lub świnia – żywiciel pośredni (wągry w mięśniach).

✎Ściąga: Płazińce

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Profilaktyka: jedz mięso dobrze ugotowane lub usmażone, kupuj mięso zbadane przez weterynarza, myj ręce.
  • Wypławek – wolno żyjący drapieżnik z czystych strumieni i jezior; ma jeden otwór gębowy, przez który pobiera pokarm i usuwa resztki.
  • Główka z przyssawkami (u tasiemca uzbrojonego także z haczykami) – przytwierdza się do ściany jelita.
  • Brak układu pokarmowego – wchłaniają strawiony pokarm całą powierzchnią ciała.
  • Tasiemiec nieuzbrojony – żywiciel pośredni to bydło; tasiemiec uzbrojony – świnia. W mięśniach żywiciela pośredniego są larwy – wągry.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Płazińce mają ciało

    1. Aobłe i nitkowate
    2. Bpodzielone na pierścienie
    3. Cspłaszczone grzbietobrzusznie
    4. Dokryte muszlą
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: spłaszczone grzbietobrzusznie – Nazwa „płazińce” pochodzi od płaskiego ciała.

  2. Którym przystosowaniem tasiemca jest główka z przyssawkami?

    1. Atrawienie pokarmu
    2. Bwytwarzanie jaj
    3. Cprzytwierdzanie się do ściany jelita
    4. Doddychanie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: przytwierdzanie się do ściany jelita – Przyssawki chronią tasiemca przed wydaleniem z jelita.

  3. Dlaczego tasiemiec nie potrzebuje układu pokarmowego?

    1. Anie potrzebuje pokarmu
    2. Bżywi się tylko wodą
    3. Cjest roślinożercą
    4. Dwchłania strawiony pokarm całą powierzchnią ciała
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: wchłania strawiony pokarm całą powierzchnią ciała – W jelicie człowieka pokarm jest już strawiony.

  4. Żywicielem pośrednim tasiemca nieuzbrojonego jest

    1. Aświnia
    2. Bbydło
    3. Cpies
    4. Dczłowiek
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: bydło – W mięśniach bydła rozwijają się wągry tasiemca nieuzbrojonego.

  5. Jak najczęściej człowiek zaraża się tasiemcem uzbrojonym?

    1. Apijąc wodę z kranu
    2. Bprzez ukąszenie komara
    3. Cprzez dotyk chorej osoby
    4. Djedząc surową lub niedogotowaną wieprzowinę z wągrami
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: jedząc surową lub niedogotowaną wieprzowinę z wągrami – Wągry w mięśniach świni giną w czasie dokładnego gotowania.

  6. Czym różni się główka tasiemca uzbrojonego od nieuzbrojonego?

    1. Ama tylko przyssawki
    2. Bma otwór gębowy
    3. Cma haczyki oprócz przyssawek
    4. Dnie ma przyssawek
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: ma haczyki oprócz przyssawek – Nazwa „uzbrojony” pochodzi od wieńca haczyków.

  7. Wypławek to płaziniec, który

    1. Ażyje w mięśniach świni
    2. Bjest roślinożerny
    3. Cpasożytuje w jelicie człowieka
    4. Dżyje wolno w czystych wodach słodkich
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: żyje wolno w czystych wodach słodkich – Wypławek jest drapieżnikiem z czystych strumieni i jezior.

  8. Jak oddychają płazińce?

    1. Acałą powierzchnią ciała
    2. Bskrzelami
    3. Ctchawkami
    4. Dpłucami
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: całą powierzchnią ciała – Płazińce nie mają układu oddechowego.

Cały dział „Bezkręgowce”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Biologia, klasa 6