ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Geografia · Sąsiedzi Polskiklasa 6 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/6/geografia/rosja-zroznicowanie-srodowiska-przyrodniczego/

Geografia · Sąsiedzi Polski · kl. 6

Rosja – zróżnicowanie środowiska przyrodniczego

Poznasz największe państwo świata – jego krainy, klimat, strefy roślinne, wieczną zmarzlinę i jezioro Bajkał.

ok. 3 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Ogromne państwo

  • Rosja ma ok. 17,1 mln km² – to największe państwo świata, ponad 50 razy większe od Polski. Leży w Europie i Azji; granicę między nimi wyznaczają m.in. góry Ural.
  • Z Polską graniczy obwodem królewieckim (z Królewcem), oddzielonym od reszty Rosji.
  • Rozciąga się tak daleko ze wschodu na zachód, że ma 11 stref czasowych.

2Krainy geograficzne

  • Na zachód od Uralu – Nizina Wschodnioeuropejska z Wołgą, najdłuższą rzeką Europy.
  • Za Uralem – bagnista Nizina Zachodniosyberyjska, dalej wyżyny i góry Syberii, a na Dalekim Wschodzie Kamczatka z czynnymi wulkanami.
  • Na południu leży Kaukaz z Elbrusem (5642 m) – najwyższym szczytem Rosji.
  • Wielkie rzeki Syberii – Ob, Jenisej i Lena – płyną na północ, do Oceanu Arktycznego.
Sprawdź, czy rozumiesz

Dokąd płyną wielkie rzeki Syberii: Ob, Jenisej i Lena?

3Klimat i strefy roślinne

  • Przeważa klimat umiarkowany kontynentalny: mroźne zimy i ciepłe lata. Im dalej na wschód, tym większe różnice temperatur. Na Syberii, w okolicach Ojmiakonu, notowano ok. −⁠68°C.
  • Od północy ciągną się pasami: pustynie lodowe (wyspy Arktyki), tundra, tajga, lasy mieszane i liściaste, step, a nad Morzem Kaspijskim – półpustynie.
  • Tajga – lasy iglaste (świerki, jodły, modrzewie) – to największa strefa roślinna Rosji.
PÓŁNOC – Ocean ArktycznyNpustynie lodowe (wyspy Arktyki)tundratajga – lasy iglastelasy mieszane i liściastesteppółpustynie (nad M. Kaspijskim)POŁUDNIEwieczna zmarzlinaschemat nie w skali
Strefy roślinne Rosji od północy na południe (schemat).

4Wieczna zmarzlina i Bajkał

  • Wieczna zmarzlina to grunt zamarznięty przez cały rok; latem rozmarza tylko jego wierzchnia warstwa i tworzą się bagna. Zajmuje ok. 2/3 powierzchni Rosji. Domy buduje się tam na palach.
  • Bajkał na Syberii to najgłębsze jezioro świata (1642 m) i ogromny zbiornik słodkiej wody (ok. 1/5 wody słodkiej w jeziorach i rzekach świata); jest na liście UNESCO.
Zapamiętaj

Rosja ma wszystkie strefy od pustyni lodowej po półpustynię – to dowód zróżnicowania jej środowiska.

Uwaga na błąd

Tundra to nie las – rosną tam mchy, porosty i karłowate krzewy; las iglasty to tajga.

Sprawdź, czy rozumiesz

Czym jest wieczna zmarzlina?

✎Ściąga: Rosja – zróżnicowanie środowiska przyrodniczego

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Rosja ma wszystkie strefy od pustyni lodowej po półpustynię – to dowód zróżnicowania jej środowiska.
  • Rosja ma ok. 17,1 mln km² – to największe państwo świata, ponad 50 razy większe od Polski. Leży w Europie i Azji; granicę między nimi wyznaczają m.in. góry Ural.
  • Tajga – lasy iglaste (świerki, jodły, modrzewie) – to największa strefa roślinna Rosji.
  • Wieczna zmarzlina to grunt zamarznięty przez cały rok; latem rozmarza tylko jego wierzchnia warstwa i tworzą się bagna. Zajmuje ok. 2/3 powierzchni Rosji. Domy buduje się tam na palach.
  • Bajkał na Syberii to najgłębsze jezioro świata (1642 m) i ogromny zbiornik słodkiej wody (ok. 1/5 wody słodkiej w jeziorach i rzekach świata); jest na liście UNESCO.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Jaka jest powierzchnia Rosji?

    1. Aok. 1,7 mln km²
    2. Bok. 604 tys. km²
    3. Cok. 312 tys. km²
    4. Dok. 17,1 mln km²
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: ok. 17,1 mln km² – Rosja to największe państwo świata; 604 tys. km² ma Ukraina, a 312 tys. km² – Polska.

  2. Które góry są umowną granicą między Europą a Azją w Rosji?

    1. ASajany
    2. BAłtaj
    3. CKarpaty
    4. DUral
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Ural – Ural oddziela Nizinę Wschodnioeuropejską od Niziny Zachodniosyberyjskiej.

  3. Jaka strefa roślinna zajmuje największą powierzchnię w Rosji?

    1. Astep
    2. Btundra
    3. Cpustynia lodowa
    4. Dtajga
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: tajga – Tajga – lasy iglaste – porasta większość Syberii.

  4. Która kolejność stref od północy na południe jest poprawna?

    1. Atundra – tajga – step
    2. Btajga – tundra – step
    3. Ctundra – step – tajga
    4. Dstep – tajga – tundra
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: tundra – tajga – step – Im dalej na południe, tym cieplej: tundra, tajga, lasy mieszane, step.

  5. Czym jest wieczna zmarzlina?

    1. Aśniegiem leżącym tylko zimą
    2. Blodowcem w górach
    3. Cgruntem zamarzniętym przez cały rok
    4. Dzamarzniętym jeziorem zimą
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: gruntem zamarzniętym przez cały rok – Latem rozmarza tylko jej wierzchnia warstwa.

  6. Czym wyróżnia się Bajkał?

    1. Ajest słonym jeziorem na pustyni
    2. Bleży w Karpatach
    3. Cjest najgłębszym jeziorem świata
    4. Djest największym jeziorem Europy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: jest najgłębszym jeziorem świata – Bajkał ma ok. 1642 m głębokości.

  7. Który szczyt jest najwyższy w Rosji?

    1. AElbrus
    2. BMont Blanc
    3. CKluczewska Sopka
    4. DGerlach
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Elbrus – Elbrus (5642 m) leży na Kaukazie.

  8. Dokąd płyną wielkie rzeki Syberii: Ob, Jenisej i Lena?

    1. Ado Morza Czarnego
    2. Bdo Morza Kaspijskiego
    3. Cdo Oceanu Indyjskiego
    4. Ddo Oceanu Arktycznego
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: do Oceanu Arktycznego – Płyną na północ, do Oceanu Arktycznego.

Cały dział „Sąsiedzi Polski”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Geografia, klasa 6