ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Geografia · Geografia Europyklasa 6 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/6/geografia/uksztaltowanie-powierzchni-europy/

Geografia · Geografia Europy · kl. 6

Ukształtowanie powierzchni Europy

Zobaczysz, gdzie w Europie są niziny, a gdzie góry, czym różnią się góry stare od młodych i które rzeki są najważniejsze.

ok. 3 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Niziny

  • W Europie przeważają niziny. Największa jest Nizina Wschodnioeuropejska (Rosja, Ukraina, Białoruś). Przez środek kontynentu ciągnie się Nizina Środkowoeuropejska – od Belgii i Holandii przez Niemcy po Polskę.
  • Depresja to obszar położony poniżej poziomu morza. Największa w Europie jest Nizina Nadkaspijska (ok. −⁠28 m przy brzegu Morza Kaspijskiego).
  • Na północy ślady zostawił lądolód: wyżłobił fiordy w Norwegii i misy tysięcy jezior w Finlandii i Szwecji.

2Góry stare i młode

cechagóry staregóry młode
wiekpowstały setki milionów lat temupowstały niedawno (dziesiątki milionów lat temu), wciąż się podnoszą
wyglądniższe, łagodne, zaokrąglone szczytywysokie, ostre szczyty, głębokie doliny
przykładyGóry Skandynawskie, UralAlpy, Pireneje, Karpaty, Apeniny, Kaukaz (na pograniczu Europy i Azji)
  • Najwyższy szczyt Alp i – według polskich atlasów – całej Europy to Mont Blanc (ok. 4806 m n.p.m.). Gdy granicę Europy prowadzi się grzbietem Kaukazu, najwyższy jest Elbrus (5642 m n.p.m.).
Uwaga na błąd

„Góry stare są najwyższe, bo rosły najdłużej” – jest odwrotnie: przez miliony lat niszczą je woda, wiatr i lód, więc są niższe od młodych.

G. SkandynawskieUralPirenejeAlpyApeninyKarpatyBałkanyKaukazMont BlancElbrusNizinaWschodnioeuropejskaNizina ŚrodkowoeuropejskadepresjaWołgaDunajRenNmapa schematyczna
Mapa schematyczna: główne góry, niziny i rzeki Europy.
Sprawdź, czy rozumiesz

Najwyższym szczytem Europy według polskich atlasów jest

3Rzeki i jeziora

  • Wołga (ok. 3500 km) to najdłuższa rzeka Europy – uchodzi do Morza Kaspijskiego.
  • Dunaj (ok. 2850 km) płynie przez 10 państw i 4 stolice (Wiedeń, Bratysława, Budapeszt, Belgrad) i uchodzi do Morza Czarnego.
  • Ren płynie z Alp do Morza Północnego – to ważna droga wodna Europy Zachodniej.
  • Największym jeziorem Europy jest Ładoga w Rosji.
Zapamiętaj

Góry młode są wysokie i ostre (Alpy, Karpaty), a góry stare – niższe i zaokrąglone (Góry Skandynawskie, Ural).

✎Ściąga: Ukształtowanie powierzchni Europy

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Góry młode są wysokie i ostre (Alpy, Karpaty), a góry stare – niższe i zaokrąglone (Góry Skandynawskie, Ural).
  • Depresja to obszar położony poniżej poziomu morza. Największa w Europie jest Nizina Nadkaspijska (ok. −⁠28 m przy brzegu Morza Kaspijskiego).
  • Wołga (ok. 3500 km) to najdłuższa rzeka Europy – uchodzi do Morza Kaspijskiego.
  • Dunaj (ok. 2850 km) płynie przez 10 państw i 4 stolice (Wiedeń, Bratysława, Budapeszt, Belgrad) i uchodzi do Morza Czarnego.
  • Ren płynie z Alp do Morza Północnego – to ważna droga wodna Europy Zachodniej.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Które góry należą do gór młodych?

    1. AAlpy
    2. BSudety
    3. CUral
    4. DGóry Skandynawskie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Alpy – Alpy są wysokie i ostre, a Ural, Góry Skandynawskie i Sudety to góry stare.

  2. Najwyższym szczytem Europy według polskich atlasów jest

    1. ARysy
    2. BElbrus
    3. CEtna
    4. DMont Blanc
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Mont Blanc – Granica biegnie na północ od Kaukazu, więc najwyższy jest Mont Blanc (ok. 4806 m).

  3. Depresja to obszar

    1. Apołożony poniżej poziomu morza
    2. Bstale zalany przez morze
    3. Cporośnięty lasem
    4. Dpołożony powyżej 300 m n.p.m.
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: położony poniżej poziomu morza – Przykładem jest Nizina Nadkaspijska (ok. −⁠28 m).

  4. Najdłuższą rzeką Europy jest

    1. ARen
    2. BDunaj
    3. CWołga
    4. DWisła
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Wołga – Wołga ma ok. 3500 km i uchodzi do Morza Kaspijskiego.

  5. Do którego morza uchodzi Dunaj?

    1. Ado Morza Kaspijskiego
    2. Bdo Morza Czarnego
    3. Cdo Morza Bałtyckiego
    4. Ddo Morza Północnego
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: do Morza Czarnego – Dunaj płynie z Niemiec na wschód i uchodzi deltą do Morza Czarnego.

  6. Dlaczego góry stare są zwykle niższe od młodych?

    1. Abo zbudowane są z piasku
    2. Bbo przez miliony lat niszczyły je woda, wiatr i lód
    3. Cbo powstały pod wodą
    4. Dbo leżą tylko na północy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: bo przez miliony lat niszczyły je woda, wiatr i lód – Długotrwałe niszczenie obniżyło i zaokrągliło ich szczyty.

  7. Fiordy w Norwegii powstały dzięki działalności

    1. Arzek nizinnych
    2. Blądolodu i lodowców
    3. Cwiatru
    4. Dwulkanów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: lądolodu i lodowców – Lód wyżłobił głębokie doliny, które potem zalało morze.

  8. Największą niziną Europy jest Nizina

    1. AWschodnioeuropejska
    2. BPadańska
    3. CNadkaspijska
    4. DŚrodkowoeuropejska
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Wschodnioeuropejska – Nizina Wschodnioeuropejska zajmuje dużą część Rosji, Ukrainy i Białorusi.

Cały dział „Geografia Europy”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytańFiszki · 10🔊 Posłuchaj notatki

Więcej: Geografia, klasa 6

Ziemia w Układzie SłonecznymRuch obrotowy Ziemi i jego skutkiCzas słoneczny i strefowyRuch obiegowy Ziemi i pory rokuStrefy oświetlenia Ziemi a strefy klimatyczne i krajobrazoweSzerokość i długość geograficznaPołożenie punktów i obszarów, rozciągłość i GPSPołożenie i granice EuropyPaństwa Europy i Unia EuropejskaIslandia – wulkany i trzęsienia ziemi a granice płytKlimat EuropyLudność Europy i starzenie się społeczeństwMigracje w Europie i społeczeństwa wielokulturoweLondyn i Paryż – europejskie metropolieŹródła energii w EuropieFrancja – przemysł, usługi i rolnictwoTurystyka w Europie PołudniowejNiemcy – przemiany przemysłu w Nadrenii Północnej-WestfaliiLitwa i Białoruś – dziedzictwo przyrodnicze i kulturoweCzechy i Słowacja – atrakcje turystyczneUkraina – zasoby, gospodarka i skutki wojnyRosja – zróżnicowanie środowiska przyrodniczegoRelacje Polski z sąsiadami