ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Geografia · Ruchy Ziemiklasa 6 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/6/geografia/ruch-obrotowy-ziemi-i-jego-skutki/

Geografia · Ruchy Ziemi · kl. 6

Ruch obrotowy Ziemi i jego skutki

Dowiesz się, jak Ziemia obraca się wokół własnej osi i dlaczego mamy dzień, noc i „wędrujące” Słońce.

ok. 3 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Na czym polega ruch obrotowy

  • Ruch obrotowy to obrót Ziemi wokół własnej osi. Oś to umowna prosta przechodząca przez biegun północny i biegun południowy.
  • Ziemia obraca się z zachodu na wschód. Patrząc znad bieguna północnego – przeciwnie do ruchu wskazówek zegara.
  • Jeden obrót trwa ok. 24 godziny, czyli dobę.
  • Ruch obrotowy pokazujemy na globusie obracanym w stronę wschodnią i oświetlanym latarką.
promienieSłońcaNDZIEŃNOCpołudniepółnoc (0:00)wschód Słońcazachód Słońcaobrót: z zachoduna wschód
Ziemia widziana znad bieguna północnego: oświetlona połowa ma dzień, druga – noc.

2Dzień i noc

  • Słońce oświetla zawsze tylko połowę Ziemi – tam jest dzień, na drugiej połowie – noc.
  • Dzięki obrotowi każde miejsce na przemian wchodzi w strefę światła i cienia. Dlatego dzień i noc następują po sobie.
  • Rytm doby wpływa na przyrodę i ludzi: rośliny otwierają kwiaty rano, sowy polują nocą, my śpimy w nocy.
Sprawdź, czy rozumiesz

Ile trwa jeden obrót Ziemi wokół osi?

3Widoma wędrówka Słońca

  • Słońce pozornie wędruje po niebie, bo to my obracamy się razem z Ziemią.
  • Słońce wschodzi po stronie wschodniej, w południe góruje – stoi najwyżej nad południem (S) – i zachodzi po stronie zachodniej.
  • Moment górowania to południe słoneczne. Zależy od położenia miejsca: w Białymstoku Słońce góruje wcześniej niż w Szczecinie.
15°30°45°60°ok. 22 VI – ok. 61°ok. 21 III i 23 IX – ok. 38°ok. 22 XII – ok. 15°NNEESESSWWNWNhoryzont – patrzymy na południe (S)
Wędrówka Słońca po niebie w Polsce w pierwszych dniach pór roku.
Uwaga na błąd

Słońce nie krąży wokół Ziemi – jego wędrówka po niebie to skutek obrotu Ziemi.

4Wysokość Słońca i cień

  • Wysokość Słońca to kąt między promieniami Słońca a powierzchnią Ziemi (horyzontem). Rano i wieczorem jest mała, w południe – największa.
  • Wysokość Słońca odczytujemy z cienia gnomonu (pionowego pręta). Im wyżej Słońce, tym krótszy cień.
  • W Polsce w południe cień jest najkrótszy i wskazuje północ. Gdy cień jest równy wysokości pręta, Słońce stoi na wysokości 45°.
Zapamiętaj

Najkrótszy cień w ciągu dnia = górowanie Słońca = południe słoneczne.

gnomonSłońce wysokoSłońceniskokrótkidługi cieńwidok z bokuNSEWranopołudniewieczórwidok z góry
Długość i kierunek cienia gnomonu w ciągu dnia.
Sprawdź, czy rozumiesz

Dlaczego widzimy wędrówkę Słońca po niebie?

✎Ściąga: Ruch obrotowy Ziemi i jego skutki

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Najkrótszy cień w ciągu dnia = górowanie Słońca = południe słoneczne.
  • Ruch obrotowy to obrót Ziemi wokół własnej osi. Oś to umowna prosta przechodząca przez biegun północny i biegun południowy.
  • Wysokość Słońca to kąt między promieniami Słońca a powierzchnią Ziemi (horyzontem). Rano i wieczorem jest mała, w południe – największa.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. W jakim kierunku obraca się Ziemia?

    1. Az północy na południe
    2. Bz zachodu na wschód
    3. Cz południa na północ
    4. Dze wschodu na zachód
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: z zachodu na wschód – Dlatego Słońce wschodzi na wschodzie, a zachodzi na zachodzie.

  2. Ile trwa jeden obrót Ziemi wokół osi?

    1. Aok. 365 dni
    2. Bok. 12 godzin
    3. Cok. 24 godziny
    4. Dok. 30 dni
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: ok. 24 godziny – Pełny obrót trwa ok. doby; 365 dni to ruch obiegowy.

  3. Co jest skutkiem ruchu obrotowego Ziemi?

    1. Anastępowanie po sobie dnia i nocy
    2. Bzmiana długości dnia w ciągu roku
    3. Cdzień polarny
    4. Dwystępowanie pór roku
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: następowanie po sobie dnia i nocy – Pory roku i dzień polarny to skutki ruchu obiegowego i nachylenia osi.

  4. Nad którym kierunkiem świata Słońce góruje w Polsce?

    1. Anad wschodem
    2. Bnad zachodem
    3. Cnad północą
    4. Dnad południem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: nad południem – W południe Słońce stoi najwyżej nad południem (S).

  5. Kiedy cień gnomonu jest najkrótszy?

    1. Aw południe słoneczne
    2. Bo zachodzie Słońca
    3. Co północy
    4. Do wschodzie Słońca
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: w południe słoneczne – W południe Słońce stoi najwyżej, a im wyżej Słońce, tym krótszy cień.

  6. W którą stronę wskazuje w Polsce cień w południe?

    1. Ana północ
    2. Bna wschód
    3. Cna zachód
    4. Dna południe
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: na północ – Słońce jest wtedy nad południem, a cień pada w przeciwną stronę.

  7. Cień pręta jest tak samo długi jak pręt. Na jakiej wysokości jest Słońce?

    1. A30°
    2. B90°
    3. C45°
    4. D60°
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 45° – Gdy cień równa się wysokości pręta, kąt padania promieni wynosi 45°.

  8. Dlaczego widzimy wędrówkę Słońca po niebie?

    1. Abo Ziemia obraca się wokół osi
    2. Bbo Słońce krąży wokół Ziemi
    3. Cbo Ziemia krąży wokół Słońca w ciągu doby
    4. Dbo oś Ziemi jest nachylona
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: bo Ziemia obraca się wokół osi – Wędrówka Słońca jest pozorna – to my obracamy się razem z Ziemią.

Cały dział „Ruchy Ziemi”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytańFiszki · 9🔊 Posłuchaj notatki

Ten sam temat w innych klasach i przedmiotach

Ruch obrotowy Ziemi i jego skutki · Geografia, klasa 1 LO

Więcej: Geografia, klasa 6

Ziemia w Układzie SłonecznymCzas słoneczny i strefowyRuch obiegowy Ziemi i pory rokuStrefy oświetlenia Ziemi a strefy klimatyczne i krajobrazoweSzerokość i długość geograficznaPołożenie punktów i obszarów, rozciągłość i GPSPołożenie i granice EuropyPaństwa Europy i Unia EuropejskaUkształtowanie powierzchni EuropyIslandia – wulkany i trzęsienia ziemi a granice płytKlimat EuropyLudność Europy i starzenie się społeczeństwMigracje w Europie i społeczeństwa wielokulturoweLondyn i Paryż – europejskie metropolieŹródła energii w EuropieFrancja – przemysł, usługi i rolnictwoTurystyka w Europie PołudniowejNiemcy – przemiany przemysłu w Nadrenii Północnej-WestfaliiLitwa i Białoruś – dziedzictwo przyrodnicze i kulturoweCzechy i Słowacja – atrakcje turystyczneUkraina – zasoby, gospodarka i skutki wojnyRosja – zróżnicowanie środowiska przyrodniczegoRelacje Polski z sąsiadami