ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Chemia · Reakcje chemiczneklasa 7 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/7/chemia/rownania-reakcji-i-prawo-zachowania-masy/

Chemia · Reakcje chemiczne · kl. 7

Równania reakcji i prawo zachowania masy

Równanie reakcji to chemiczny zapis przemiany. Nauczysz się uzgadniać równania, stosować prawo zachowania masy i stałości składu oraz wykonywać proste obliczenia.

ok. 3 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Zapisywanie i uzgadnianie równań

  • Po lewej substraty, po prawej produkty, między nimi strzałka →.
  • Współczynniki (liczby przed wzorami) dobieramy tak, by liczba atomów każdego pierwiastka była po obu stronach równa. Indeksów we wzorach nie zmieniamy!
  • Krok 1: H₂ + O₂ → H₂O – po lewej 2 atomy O, po prawej 1, więc piszemy 2H₂O.
  • Krok 2: po prawej są teraz 4 atomy H, więc piszemy 2H₂.
  • Krok 3: sprawdzamy: 4 H i 2 O po obu stronach → 2H₂ + O₂ → 2H₂O.
  • Inne przykłady: 2Mg + O₂ → 2MgO; S + O₂ → SO₂; 4Al + 3O₂ → 2Al₂O₃; 2H₂O₂ → 2H₂O + O₂ (katalizator MnO₂).

2Prawa chemiczne

Zapamiętaj

Prawo zachowania masy: masa substratów = masa produktów.

  • Dane: spalono 2,4 g magnezu i otrzymano 4,0 g tlenku magnezu. Szukane: masa tlenu.
  • Obliczenia: masa tlenu = 4,0 g − 2,4 g = 1,6 g.
  • Odpowiedź: przereagowało 1,6 g tlenu.
  • Prawo stałości składu: związek chemiczny ma zawsze stały stosunek mas pierwiastków, np. w wodzie mH : mO = 2 : 16 = 1 : 8.
Sprawdź, czy rozumiesz

Prawo stałości składu mówi, że

3Obliczenia ze wzoru

  • Stosunek masowy w MgO (Mg = 24 u, O = 16 u): mMg : mO = 24 : 16 = 3 : 2.
Zapamiętaj

Zawartość procentowa pierwiastka = masa pierwiastka w cząsteczce przez masa cząsteczkowa · 100%

  • Dane: Fe₂O₃, Fe = 56 u, O = 16 u. Szukane: %Fe (procent masy związku przypadający na żelazo).
  • Obliczenia: masa cząsteczkowa = 2 · 56 u + 3 · 16 u = 160 u; masa żelaza = 2 · 56 u = 112 u; %Fe = 112 u przez 160 u · 100% = 70%.
  • Odpowiedź: żelazo stanowi 70% masy Fe₂O₃ (tlen – pozostałe 30%).
Uwaga na błąd

Uzgadnianie równania przez zmianę indeksu (np. H₂O₂ zamiast 2H₂O). To zmienia substancję – zmieniamy tylko współczynniki.

✎Ściąga: Równania reakcji i prawo zachowania masy

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Prawo zachowania masy: masa substratów = masa produktów.
  • Zawartość procentowa pierwiastka = masa pierwiastka w cząsteczce przez masa cząsteczkowa · 100%
  • Współczynniki (liczby przed wzorami) dobieramy tak, by liczba atomów każdego pierwiastka była po obu stronach równa. Indeksów we wzorach nie zmieniamy!
  • Dane: spalono 2,4 g magnezu i otrzymano 4,0 g tlenku magnezu. Szukane: masa tlenu.
  • Obliczenia: masa tlenu = 4,0 g − 2,4 g = 1,6 g.
  • Odpowiedź: przereagowało 1,6 g tlenu.
  • Prawo stałości składu: związek chemiczny ma zawsze stały stosunek mas pierwiastków, np. w wodzie mH : mO = 2 : 16 = 1 : 8.
  • Stosunek masowy w MgO (Mg = 24 u, O = 16 u): mMg : mO = 24 : 16 = 3 : 2.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Które równanie jest poprawnie uzgodnione?

    1. AH₂ + O₂ → H₂O
    2. B2H₂ + O₂ → 2H₂O
    3. C2H₂ + 2O₂ → 2H₂O
    4. DH₂ + O₂ → H₂O₂
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: 2H₂ + O₂ → 2H₂O – Po obu stronach są 4 atomy H i 2 atomy O.

  2. Jaki współczynnik należy wpisać przed MgO w równaniu 2Mg + O₂ → …MgO?

    1. A2
    2. B1
    3. C4
    4. D3
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 2 – Po lewej są 2 atomy Mg i 2 atomy O, więc powstają 2 cząsteczki MgO.

  3. Ile gramów siarczku żelaza(II) powstanie z 5,6 g żelaza i 3,2 g siarki (reagują całkowicie)?

    1. A2,4 g
    2. B17,92 g
    3. C8,8 g
    4. D5,6 g
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 8,8 g – Masa produktów = masa substratów: 5,6 g + 3,2 g = 8,8 g.

  4. Jaki jest stosunek masowy magnezu do tlenu w MgO? (Mg = 24 u, O = 16 u)

    1. A3 : 2
    2. B1 : 1
    3. C24 : 32
    4. D2 : 3
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 3 : 2 – 24 : 16 – po skróceniu przez 8 daje 3 : 2.

  5. Ile wynosi zawartość procentowa żelaza w Fe₂O₃? (Fe = 56 u, O = 16 u)

    1. A30%
    2. B56%
    3. C35%
    4. D70%
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 70% – 2 · 56 u przez 160 u · 100% = 70%.

  6. Spalono 2,4 g magnezu i otrzymano 4,0 g tlenku magnezu. Ile gramów tlenu przereagowało?

    1. A4,0 g
    2. B1,6 g
    3. C6,4 g
    4. D2,4 g
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: 1,6 g – Z prawa zachowania masy: 4,0 g − 2,4 g = 1,6 g.

  7. Prawo stałości składu mówi, że

    1. Akażdy związek zawiera tlen
    2. Bzwiązek ma stały stosunek mas pierwiastków
    3. Creakcja zawsze zachodzi do końca
    4. Dmasa substratów równa się masie produktów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: związek ma stały stosunek mas pierwiastków – Np. w wodzie stosunek mas H : O zawsze wynosi 1 : 8.

  8. W równaniu 4Al + 3O₂ → 2Al₂O₃ liczba atomów tlenu po każdej stronie wynosi

    1. A3
    2. B9
    3. C6
    4. D5
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 6 – 3 · 2 = 6 oraz 2 · 3 = 6.

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Chemia, klasa 7