ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Chemia · Substancje i ich przemianyklasa 7 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/7/chemia/mieszaniny-i-ich-rozdzielanie/

Chemia · Substancje i ich przemiany · kl. 7

Mieszaniny i ich rozdzielanie

Mieszanina to co najmniej dwie substancje, które zachowują swoje właściwości. Dobierzesz metodę rozdzielania do rodzaju mieszaniny.

ok. 2 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Rodzaje mieszanin

  • Mieszanina jednorodna – składników nie widać gołym okiem ani pod zwykłym mikroskopem: roztwór soli w wodzie, powietrze, stop metali.
  • Mieszanina niejednorodna – składniki można rozróżnić: piasek z wodą, woda z olejem, granit, siarka z opiłkami żelaza.
  • Składniki mieszaniny można rozdzielić metodami fizycznymi, bo nie są ze sobą połączone chemicznie.

2Metody rozdzielania

MetodaNa czym polegaPrzykład
sedymentacja i dekantacjaosad opada na dno (sedymentacja), ciecz ostrożnie zlewamy (dekantacja)woda z piaskiem
sączenie (filtracja)ciało stałe zostaje na sączku, ciecz (przesącz) przechodzipiasek z wodą
rozdzielaczciecze niemieszające się tworzą warstwywoda z olejem
odparowanie, krystalizacjarozpuszczalnik odparowuje, wydzielają się kryształysól z wody morskiej
destylacjaróżne temperatury wrzenia; para skrapla się w chłodnicywoda destylowana, ropa naftowa
chromatografiaskładniki wędrują z różną szybkością po bibulebarwniki w tuszu
magnesprzyciąga składnik o właściwościach magnetycznychopiłki żelaza z siarką
Zapamiętaj

Metodę dobieramy do różnicy właściwości składników: wielkości ziaren, gęstości, temperatury wrzenia, magnetyzmu, rozpuszczalności.

Sprawdź, czy rozumiesz

Destylacja wykorzystuje różnicę

3Przykład krok po kroku

  • Mieszanina piasku, soli i opiłków żelaza.
  • Krok 1: magnes – oddzielamy żelazo.
  • Krok 2: dodajemy wody i mieszamy – sól się rozpuszcza, piasek nie.
  • Krok 3: sączenie – piasek zostaje na sączku, roztwór soli przechodzi.
  • Krok 4: odparowanie wody z przesączu – zostaje sól.
Uwaga na błąd

Próba oddzielenia soli od wody sączeniem. Sól jest rozpuszczona – przechodzi przez sączek razem z wodą; trzeba ją odparować.

✎Ściąga: Mieszaniny i ich rozdzielanie

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Metodę dobieramy do różnicy właściwości składników: wielkości ziaren, gęstości, temperatury wrzenia, magnetyzmu, rozpuszczalności.
  • Mieszanina jednorodna – składników nie widać gołym okiem ani pod zwykłym mikroskopem: roztwór soli w wodzie, powietrze, stop metali.
  • Mieszanina niejednorodna – składniki można rozróżnić: piasek z wodą, woda z olejem, granit, siarka z opiłkami żelaza.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Która mieszanina jest jednorodna?

    1. Awoda z olejem
    2. Bwoda z piaskiem
    3. Cgranit
    4. Droztwór cukru w wodzie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: roztwór cukru w wodzie – W roztworze cukru nie widać składników nawet pod mikroskopem.

  2. Jak oddzielić opiłki żelaza od siarki?

    1. Aodparowaniem
    2. Bmagnesem
    3. Cdestylacją
    4. Dchromatografią
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: magnesem – Żelazo jest przyciągane przez magnes, siarka nie.

  3. Którą metodą otrzymuje się wodę destylowaną?

    1. Adestylacją
    2. Bsączeniem
    3. Ckrystalizacją
    4. Ddekantacją
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: destylacją – Woda odparowuje, a para skrapla się w chłodnicy; zanieczyszczenia zostają w kolbie.

  4. Jak odzyskać sól kuchenną z jej roztworu wodnego?

    1. Aodparować wodę
    2. Bprzesączyć roztwór
    3. Cużyć magnesu
    4. Dzdekantować roztwór
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: odparować wodę – Sól jest rozpuszczona, więc nie zatrzyma jej sączek.

  5. Barwniki w tuszu flamastra najłatwiej rozdzielić przez

    1. Adestylację
    2. Bdekantację
    3. Csączenie
    4. Dchromatografię
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: chromatografię – Barwniki wędrują po bibule z różną szybkością.

  6. Dekantacja polega na

    1. Azlaniu cieczy znad osadu
    2. Bskropleniu pary
    3. Codparowaniu rozpuszczalnika
    4. Dprzepuszczeniu cieczy przez sączek
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: zlaniu cieczy znad osadu – Najpierw czekamy, aż osad opadnie (sedymentacja), potem ostrożnie zlewamy ciecz.

  7. Wodę z olejem rozdzielamy za pomocą

    1. Amagnesu
    2. Bkrystalizacji
    3. Crozdzielacza
    4. Dsączka
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: rozdzielacza – Ciecze niemieszające się tworzą dwie warstwy; dolną spuszcza się kranikiem.

  8. Destylacja wykorzystuje różnicę

    1. Awielkości ziaren
    2. Bwłaściwości magnetycznych
    3. Ctemperatur wrzenia składników
    4. Dbarw składników
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: temperatur wrzenia składników – Składnik o niższej temperaturze wrzenia odparowuje pierwszy.

Cały dział „Substancje i ich przemiany”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Chemia, klasa 7