1Zasady zapisu symboli
- Symbol to jedna lub dwie litery: pierwsza zawsze wielka, druga zawsze mała (Co – kobalt, a CO – tlenek węgla(II)).
- Symbole wprowadził Jöns Berzelius (XIX w.); pochodzą najczęściej od nazw łacińskich.
2Symbole do zapamiętania
| Pierwiastek | Symbol | Pierwiastek | Symbol |
|---|---|---|---|
| wodór | H | wapń | Ca (Calcium) |
| węgiel | C (Carboneum) | żelazo | Fe (Ferrum) |
| azot | N (Nitrogenium) | miedź | Cu (Cuprum) |
| tlen | O (Oxygenium) | cynk | Zn |
| sód | Na (Natrium) | brom | Br |
| magnez | Mg | srebro | Ag (Argentum) |
| glin | Al | cyna | Sn (Stannum) |
| krzem | Si (Silicium) | jod | I |
| fosfor | P | bar | Ba |
| siarka | S (Sulfur) | złoto | Au (Aurum) |
| chlor | Cl | rtęć | Hg (Hydrargyrum) |
| potas | K (Kalium) | ołów | Pb (Plumbum) |
Pierwsza litera symbolu wielka, druga mała: Na, Cl, Fe, Cu.
Pierwiastek o symbolu Ag to
Argentum to srebro; złoto to Au, glin Al, argon Ar.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Występowanie pierwiastków
- W skorupie ziemskiej najwięcej jest tlenu (ok. 46% masy), potem krzemu (Si).
- W powietrzu dominuje azot, w organizmie człowieka – tlen, węgiel, wodór i azot.
- Większość pierwiastków występuje w związkach (np. metale w rudach). W stanie wolnym spotyka się m.in. złoto, srebro, siarkę i węgiel (diament, grafit).
Mylenie symboli o podobnych nazwach: sód to Na (natrium), a nie S (siarka); potas to K (kalium), a nie P (fosfor).
✎Ściąga: Pierwiastki chemiczne i ich symbole
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Pierwsza litera symbolu wielka, druga mała: Na, Cl, Fe, Cu.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Jaki symbol ma żelazo?
- AZe
- BŻ
- CFe
- DF
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Fe – Symbol pochodzi od łacińskiej nazwy ferrum; F to fluor.
Symbol K oznacza
- Awapń
- Bkobalt
- Cpotas
- Dkrzem
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: potas – Od łacińskiej nazwy kalium; krzem to Si, wapń Ca, kobalt Co.
Który zapis symbolu jest poprawny?
- AcU
- Bcu
- CCU
- DCu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Cu – Pierwsza litera symbolu jest wielka, druga mała.
Pierwiastek o symbolu Ag to
- Aargon
- Bsrebro
- Cglin
- Dzłoto
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: srebro – Argentum to srebro; złoto to Au, glin Al, argon Ar.
Jaki symbol ma cyna?
- AC
- BSn
- CCa
- DCy
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Sn – Od łacińskiej nazwy stannum; C to węgiel, Ca – wapń.
Którego pierwiastka jest najwięcej w skorupie ziemskiej?
- Aglinu
- Bżelaza
- Ckrzemu
- Dtlenu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: tlenu – Tlen stanowi ok. 46% masy skorupy, krzem jest na drugim miejscu.
Symbol Hg oznacza
- Awodór
- Bmagnez
- Crtęć
- Dhel
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: rtęć – Od łacińskiej nazwy hydrargyrum; wodór to H, hel He, magnez Mg.
Który zestaw zawiera symbole bromu, jodu i baru?
- ABm, I, Br
- BB, J, Ba
- CBr, I, Ba
- DBr, J, B
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Br, I, Ba – B to bor, a jod ma symbol I (nie J).
Cały dział „Substancje i ich przemiany”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.