1Komórki bez jądra i z jądrem
- Komórki bez jądra (prokariotyczne) mają bakterie. Ich DNA leży swobodnie w cytoplazmie. Nie mają też mitochondriów ani chloroplastów.
- Komórki z jądrem (eukariotyczne) mają rośliny, zwierzęta i grzyby.
2Porównanie komórek
| Element | bakteria | roślina | zwierzę | grzyb |
|---|---|---|---|---|
| błona i cytoplazma | tak | tak | tak | tak |
| jądro komórkowe | brak | tak | tak | tak |
| ściana komórkowa | tak, nie z celulozy | tak, z celulozy | brak | tak, z chityny |
| chloroplasty | brak | tak, w zielonych częściach | brak | brak |
| mitochondria | brak | tak | tak | tak |
| wakuola | brak | duża | brak lub drobne | tak |
- Zapas cukru: rośliny magazynują skrobię, a zwierzęta i grzyby – glikogen.
Bakteria – brak jądra. Roślina – ściana z celulozy, chloroplasty, duża wakuola. Zwierzę – brak ściany. Grzyb – ściana z chityny, brak chloroplastów.
„każda komórka rośliny ma chloroplasty”
Nie mają ich np. komórki korzenia ani skórki cebuli.
Komórka ma ścianę z celulozy, chloroplasty i dużą wakuolę. Czyja to komórka?
Te trzy cechy są typowe dla komórki roślinnej.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Jak rozpoznać komórkę na rysunku
- Brak jądra → bakteria.
- Ściana i chloroplasty albo duża wakuola → roślina.
- Tylko błona, bez ściany → zwierzę.
- Jądro i ściana, ale bez chloroplastów → grzyb, np. drożdże (często widać na nich pączki – tak się rozmnażają).
✎Ściąga: Komórki bakterii, roślin, zwierząt i grzybów
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Bakteria – brak jądra. Roślina – ściana z celulozy, chloroplasty, duża wakuola. Zwierzę – brak ściany. Grzyb – ściana z chityny, brak chloroplastów.
- Komórki bez jądra (prokariotyczne) mają bakterie. Ich DNA leży swobodnie w cytoplazmie. Nie mają też mitochondriów ani chloroplastów.
- Komórki z jądrem (eukariotyczne) mają rośliny, zwierzęta i grzyby.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Która komórka nie ma jądra komórkowego?
- Akomórka grzyba
- Bkomórka bakterii
- Ckomórka roślinna
- Dkomórka zwierzęca
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: komórka bakterii – U bakterii DNA leży swobodnie w cytoplazmie.
Z czego zbudowana jest ściana komórkowa grzybów?
- Az celulozy
- Bze skrobi
- Cz chityny
- Dgrzyby nie mają ściany komórkowej
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: z chityny – Chityna buduje ściany komórek grzybów.
Który element występuje w komórce roślinnej, a nie występuje w komórce zwierzęcej?
- Amitochondrium
- Bjądro komórkowe
- Cchloroplast
- Dbłona komórkowa
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: chloroplast – Mitochondria, jądro i błonę mają obie komórki, chloroplasty – tylko roślinna.
Komórka ma ścianę z celulozy, chloroplasty i dużą wakuolę. Czyja to komórka?
- Abakterii
- Brośliny
- Czwierzęcia
- Dgrzyba
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: rośliny – Te trzy cechy są typowe dla komórki roślinnej.
Komórka ma jądro i błonę komórkową, ale nie ma ściany komórkowej. Czyja to komórka?
- Arośliny
- Bzwierzęcia
- Cgrzyba
- Dbakterii
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: zwierzęcia – Tylko komórka zwierzęca nie ma ściany komórkowej.
Gdzie znajduje się DNA w komórce bakterii?
- Aw jądrze komórkowym
- Bw chloroplaście
- Cswobodnie w cytoplazmie
- Dw ścianie komórkowej
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: swobodnie w cytoplazmie – Bakterie nie mają jądra.
Które zdanie o komórce grzyba jest prawdziwe?
- AMa ścianę z chityny i nie ma chloroplastów.
- BMa ścianę z celulozy i chloroplasty.
- CNie ma jądra ani ściany.
- DMa chloroplasty, ale nie ma mitochondriów.
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Ma ścianę z chityny i nie ma chloroplastów. – Grzyby nie prowadzą fotosyntezy, więc nie mają chloroplastów.
Jaki cukier zapasowy magazynują rośliny?
- Acelulozę
- Bchitynę
- Cskrobię
- Dglikogen
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: skrobię – Rośliny gromadzą skrobię, np. w bulwach ziemniaka; zwierzęta i grzyby – glikogen.
Cały dział „Budowa i czynności organizmów”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.