1Przyczyny wypraw
- Europejczycy chcieli kupować w Azji przyprawy (np. pieprz i cynamon), jedwab i złoto. Towary szły lądem przez wielu pośredników, więc były bardzo drogie.
- Po zdobyciu Konstantynopola przez Turków (1453 r.) handel ze Wschodem stał się jeszcze trudniejszy. Szukano więc drogi morskiej do Indii.
- Żeglarzy pchała też ciekawość świata, chęć zdobycia sławy i szerzenia chrześcijaństwa.
- Pomógł rozwój techniki morskiej: karawela (lekki, zwrotny żaglowiec), kompas (wskazuje północ), astrolabium (pozwala ustalić położenie statku według gwiazd) i lepsze mapy.
2Najważniejsze wyprawy dalekomorskie
| Rok | Żeglarz (kraj) | Co osiągnął |
|---|---|---|
| 1488 | Bartolomeu Dias (Portugalia) | opłynął południowy kraniec Afryki |
| 1492 | Krzysztof Kolumb (Hiszpania) | dotarł do wysp Ameryki |
| 1498 | Vasco da Gama (Portugalia) | dopłynął wokół Afryki do Indii |
| 1519–1522 | wyprawa Ferdynanda Magellana (Hiszpania) | pierwsze opłynięcie Ziemi |
- Kolumb był pewien, że dotarł do Indii, dlatego mieszkańców Ameryki nazwano Indianami.
- Stary Świat to Europa, Azja i Afryka, a Nowy Świat – Ameryka.
Dlaczego Europejczycy szukali drogi morskiej do Indii?
Towary z Azji szły przez wielu pośredników i były bardzo drogie.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Skutki – dwie perspektywy
- Europejczycy: powstał handel międzykontynentalny, czyli między kontynentami. Z Ameryki przywieziono ziemniaki, kukurydzę, pomidory i kakao, a do Ameryki – konie, bydło i pszenicę.
- Kolonizacja to zajmowanie obcych ziem i rządzenie nimi; takie ziemie to kolonie. Hiszpania i Portugalia bardzo się wzbogaciły.
- Ludy Ameryki: podbój państw Azteków i Inków, praca przymusowa i choroby przywiezione z Europy (np. ospa), które zabiły miliony ludzi.
- Niewolnictwo: Europejczycy siłą wywozili mieszkańców Afryki do pracy na plantacjach w Ameryce.
1492 r. – Krzysztof Kolumb dociera do Ameryki.
Myślenie, że Kolumb był pierwszym człowiekiem w Ameryce. Mieszkały tam miliony ludzi, a ok. 1000 r. dopłynęli tam Wikingowie.
✎Ściąga: Wielkie odkrycia geograficzne
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- 1492 r. – Krzysztof Kolumb dociera do Ameryki.
- Stary Świat to Europa, Azja i Afryka, a Nowy Świat – Ameryka.
- Kolonizacja to zajmowanie obcych ziem i rządzenie nimi; takie ziemie to kolonie. Hiszpania i Portugalia bardzo się wzbogaciły.
- Niewolnictwo: Europejczycy siłą wywozili mieszkańców Afryki do pracy na plantacjach w Ameryce.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
W którym roku Krzysztof Kolumb dotarł do wysp Ameryki?
- A1492 r.
- B1517 r.
- C1453 r.
- D1498 r.
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: 1492 r. – Kolumb płynął na zlecenie Hiszpanii i dotarł do wysp Ameryki w 1492 r.
Dlaczego Europejczycy szukali drogi morskiej do Indii?
- Achcieli uciec przed zarazą
- Bszukali nowych miejsc na uniwersytety
- Cchcieli poznać nowe tańce
- Dchcieli taniej kupować przyprawy, bez pośredników
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: chcieli taniej kupować przyprawy, bez pośredników – Towary z Azji szły przez wielu pośredników i były bardzo drogie.
Czym była karawela?
- Amapą nieba
- Blekkim, zwrotnym żaglowcem
- Cprzyrządem do wskazywania północy
- Dstatkiem wiosłowym
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: lekkim, zwrotnym żaglowcem – Karawele ułatwiały dalekie wyprawy morskie.
Co oznacza pojęcie Nowy Świat?
- AAfrykę
- BAzję
- CAmerykę
- DEuropę
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Amerykę – Nowy Świat to Ameryka, a Stary Świat – Europa, Azja i Afryka.
Kto w 1498 r. dopłynął drogą morską do Indii?
- AFerdynand Magellan
- BBartolomeu Dias
- CKrzysztof Kolumb
- DVasco da Gama
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Vasco da Gama – Vasco da Gama opłynął Afrykę i dotarł do Indii.
Czym była kolonizacja?
- Azajmowaniem obcych ziem i rządzeniem nimi
- Bwyprawami w celach naukowych
- Cwymianą listów między królami
- Dzakładaniem szkół w Europie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: zajmowaniem obcych ziem i rządzeniem nimi – Zdobyte ziemie nazywano koloniami.
Jakie skutki miały wyprawy dla ludów Ameryki?
- Akoniec handlu
- Bwyłącznie nowe towary i bogactwo
- Cpodbój, pracę przymusową i choroby
- Dzakładanie przez nie kolonii w Europie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: podbój, pracę przymusową i choroby – Europejczycy podbijali ludy Ameryki, a choroby zabiły miliony mieszkańców.
Co trafiło z Ameryki do Europy?
- Apszenica
- Bkonie
- Cziemniaki i kukurydza
- Dbydło
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: ziemniaki i kukurydza – Konie, bydło i pszenicę przewieziono w przeciwną stronę – z Europy do Ameryki.
Cały dział „Nowożytność”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.