ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Matematyka · Dane i statystykaklasa 6 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/6/matematyka/tabele-diagramy-i-wykresy/

Matematyka · Dane i statystyka · kl. 6

Tabele, diagramy i wykresy

Odczytasz dane z tabel, diagramów słupkowych i wykresów liniowych, opiszesz zmiany wartości i sam narysujesz prosty wykres.

ok. 2 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Tabela i diagram słupkowy

  • W tabeli szukasz przecięcia wiersza i kolumny; najpierw przeczytaj nagłówki i jednostki.
  • W diagramie słupkowym każdy słupek to jedna kategoria, a jego wysokość odczytujesz na osi pionowej.
02468122438465361ocenaliczba uczniów
Liczba uczniów z poszczególnymi ocenami z klasówki
  • Z tego diagramu: ocenę 3 dostało 8 uczniów, a klasówkę pisało 2 + 4 + 8 + 6 + 3 + 1 = 24 uczniów.

2Wykres liniowy

  • Pokazuje, jak wielkość zmienia się w czasie: na osi poziomej jest czas, na pionowej – wartość (np. temperatura, cena).
  • Linia idzie w górę – wartość rośnie; w dół – maleje; poziomo – nie zmienia się.
02468101214166:009:0012:0015:0018:0021:0014°C2°Ctemperatura (°C)godzina
Temperatura w ciągu dnia (1 kratka w pionie = 2°C)
Zapamiętaj

Zanim odczytasz wartość, sprawdź podziałkę osi: ile oznacza jedna kratka i w jakich jednostkach.

Sprawdź, czy rozumiesz

Diagram słupkowy ocen: 1 – 2 osoby, 2 – 4, 3 – 8, 4 – 6, 5 – 3, 6 – 1. Ilu uczniów pisało klasówkę?

3Przykład krok po kroku

  • Zadanie: na podstawie wykresu temperatury opisz, jak zmieniała się temperatura od 6:00 do 21:00.
  • Krok 1 – najniższa temperatura: 2°C o 6:00.
  • Krok 2 – najwyższa temperatura: 14°C o 15:00.
  • Krok 3 – zmiana: od 6:00 do 15:00 temperatura wzrosła o 14°C − 2°C = 12°C, a od 15:00 do 21:00 spadła o 14°C − 6°C = 8°C.
  • Odpowiedź: temperatura rosła do 15:00 (o 12°C), a potem spadała (o 8°C).

4Rysujemy wykres

  • Dobierz podziałkę (np. 1 kratka = 2°C), podpisz osie i jednostki, zaznacz punkty i połącz je odcinkami.
  • Na wykresie wydatków lub cen widać, kiedy coś drożało, a kiedy taniało – to pomaga zaplanować zakupy.
Uwaga na błąd

Liczenie kratek zamiast odczytu podziałki. Jeśli 1 kratka to 2°C, to 7 kratek oznacza 14°C, a nie 7°C.

Sprawdź, czy rozumiesz

Na osi pionowej 1 kratka oznacza 2°C. Punkt leży 7 kratek nad zerem. Jaka to temperatura?

✎Ściąga: Tabele, diagramy i wykresy

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Zanim odczytasz wartość, sprawdź podziałkę osi: ile oznacza jedna kratka i w jakich jednostkach.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Temperatura: 6:00 – 2°C, 9:00 – 6°C, 12:00 – 12°C, 15:00 – 14°C, 18:00 – 10°C. O ile wzrosła od 6:00 do 15:00?

    1. Ao 12°C
    2. Bo 8°C
    3. Co 14°C
    4. Do 16°C
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: o 12°C – 14°C − 2°C = 12°C.

  2. Temperatura: 6:00 – 2°C, 9:00 – 6°C, 12:00 – 12°C, 15:00 – 14°C, 18:00 – 10°C. O której godzinie było najcieplej?

    1. Ao 18:00
    2. Bo 6:00
    3. Co 15:00
    4. Do 12:00
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: o 15:00 – Najwyższa wartość, 14°C, przypada na 15:00.

  3. Co najlepiej pokazuje wykres liniowy?

    1. ATylko największą wartość
    2. BLiczbę wszystkich danych
    3. CZmiany wartości w czasie
    4. DCzęści całości w procentach
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Zmiany wartości w czasie – Wykres liniowy opisuje zmiany, np. temperatury w ciągu dnia.

  4. Na osi pionowej 1 kratka oznacza 2°C. Punkt leży 7 kratek nad zerem. Jaka to temperatura?

    1. A7°C
    2. B3,5°C
    3. C14°C
    4. D9°C
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 14°C – 7 · 2°C = 14°C.

  5. W tabeli wydatków: poniedziałek 12 zł, wtorek 8 zł, środa 15 zł. Ile wydano razem?

    1. A27 zł
    2. B35 zł
    3. C23 zł
    4. D20 zł
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: 35 zł – 12 zł + 8 zł + 15 zł = 35 zł.

  6. Diagram słupkowy ocen: 1 – 2 osoby, 2 – 4, 3 – 8, 4 – 6, 5 – 3, 6 – 1. Ilu uczniów pisało klasówkę?

    1. A24
    2. B8
    3. C6
    4. D21
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 24 – 2 + 4 + 8 + 6 + 3 + 1 = 24.

  7. Które dane najlepiej przedstawić na wykresie liniowym?

    1. ALiczbę uczniów w poszczególnych klasach
    2. BTemperaturę mierzoną co godzinę
    3. CUlubione kolory uczniów
    4. DUlubione sporty uczniów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Temperaturę mierzoną co godzinę – Wykres liniowy pokazuje zmiany jednej wielkości w czasie.

  8. Cena biletu: 2024 – 4 zł, 2025 – 5 zł, 2026 – 5 zł. Co działo się z ceną od 2025 do 2026 roku?

    1. AWzrosła o 25%
    2. BSpadła o 1 zł
    3. CWzrosła o 1 zł
    4. DNie zmieniła się
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Nie zmieniła się – W obu latach bilet kosztował 5 zł; wzrost o 1 zł nastąpił wcześniej.

Cały dział „Dane i statystyka”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Matematyka, klasa 6