ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Język polski · Edukacja medialnaklasa 4 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/4/jezyk-polski/zrodla-informacji-fakty-i-reklama/

Język polski · Edukacja medialna · kl. 4

Źródła informacji, fakty i reklama

Skąd czerpać informacje, jak odróżnić fakty od opinii i jak rozpoznać reklamę.

ok. 2 min czytania8 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Źródła informacji

  • Źródło informacji to miejsce, z którego czerpiemy wiedzę: słownik, encyklopedia, czasopismo, katalog biblioteczny, edukacyjna strona internetowa.
  • W słowniku ortograficznym sprawdzisz pisownię, w encyklopedii – najważniejsze wiadomości o temacie, a w katalogu biblioteki znajdziesz książkę po autorze lub tytule.
  • W internecie wybieraj strony sprawdzone i polecane przez nauczyciela; zawsze podawaj, skąd masz informację.

2Fakty i opinie

  • Fakt to informacja, którą można sprawdzić, np. Wisła jest najdłuższą rzeką w Polsce.
  • Opinia to czyjeś zdanie lub ocena, np. Ta książka jest najciekawsza.
  • Opinie poznasz po słowach moim zdaniem, uważam, że, myślę, chyba i po ocenach: najlepszy, wspaniały, nudny.
Zapamiętaj

Fakt można sprawdzić, a opinię ktoś wyraża – każdy może mieć inną

Sprawdź, czy rozumiesz

Po czym poznamy, że zdanie jest opinią?

3Krok po kroku: fakt czy opinia?

  • Krok 1. Przeczytaj zdanie: Ten sok zawiera witaminę C i jest najsmaczniejszy na świecie.
  • Krok 2. Zapytaj: czy da się to sprawdzić? Zawiera witaminę C – tak → fakt.
  • Krok 3. Najsmaczniejszy to ocena, której nie da się sprawdzić → opinia.

4Reklama

  • Reklama to przekaz, który nakłania (namawia) do kupienia produktu albo do jakiegoś zachowania.
  • Używa perswazji, czyli przekonywania: kolorowych obrazków, chwytliwych haseł, znanych osób, obietnic.
  • Reklama społeczna nic nie sprzedaje – zachęca np. do noszenia odblasków albo oszczędzania wody.
Uwaga na błąd

Traktowanie haseł z reklamy jak faktów. Najlepszy i jedyny taki to opinie, a nie sprawdzone informacje.

Sprawdź, czy rozumiesz

Czym różni się reklama społeczna od zwykłej?

✎Ściąga: Źródła informacji, fakty i reklama

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Fakt można sprawdzić, a opinię ktoś wyraża – każdy może mieć inną
  • Źródło informacji to miejsce, z którego czerpiemy wiedzę: słownik, encyklopedia, czasopismo, katalog biblioteczny, edukacyjna strona internetowa.
  • Fakt to informacja, którą można sprawdzić, np. Wisła jest najdłuższą rzeką w Polsce.
  • Opinia to czyjeś zdanie lub ocena, np. Ta książka jest najciekawsza.
  • Krok 1. Przeczytaj zdanie: Ten sok zawiera witaminę C i jest najsmaczniejszy na świecie.
  • Krok 2. Zapytaj: czy da się to sprawdzić? Zawiera witaminę C – tak → fakt.
  • Krok 3. Najsmaczniejszy to ocena, której nie da się sprawdzić → opinia.
  • Reklama to przekaz, który nakłania (namawia) do kupienia produktu albo do jakiegoś zachowania.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Gdzie sprawdzimy pisownię wyrazu?

    1. Aw słowniku ortograficznym
    2. Bw atlasie
    3. Cw przepisie
    4. Dw komiksie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: w słowniku ortograficznym – Słownik ortograficzny podaje poprawny zapis wyrazów.

  2. Gdzie znajdziemy najważniejsze wiadomości o temacie?

    1. Aw reklamie
    2. Bna obrazku
    3. Cw SMS-ie
    4. Dw encyklopedii
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: w encyklopedii – Encyklopedia gromadzi wiedzę o świecie.

  3. Co to jest fakt?

    1. Ażart
    2. Bmarzenie
    3. Cczyjaś ocena
    4. Dinformacja prawdziwa, którą można sprawdzić
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: informacja prawdziwa, którą można sprawdzić – Fakt można potwierdzić w wiarygodnym źródle.

  4. Które zdanie jest opinią?

    1. AWarszawa jest stolicą Polski
    2. BWoda wrze w 100 stopniach Celsjusza
    3. CTa książka jest najciekawsza
    4. DWisła jest dłuższa od Odry
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Ta książka jest najciekawsza – „Najciekawsza” to czyjaś ocena, a nie fakt.

  5. Do czego nakłania reklama?

    1. Ado nauki pisania
    2. Bdo czytania lektur
    3. Cdo kupienia produktu lub zmiany zachowania
    4. Ddo sprzątania plecaka
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: do kupienia produktu lub zmiany zachowania – Reklama przekonuje do wyboru produktu lub zachowania.

  6. Jak nazwiemy sposób przekonywania w reklamie?

    1. Achronologia
    2. Bortografia
    3. Cperswazja
    4. Dkaligrafia
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: perswazja – Perswazja to przekonywanie odbiorcy.

  7. Czym różni się reklama społeczna od zwykłej?

    1. Anie ma obrazków
    2. Bkosztuje więcej
    3. Cnie sprzedaje produktu, tylko zachęca do dobrego zachowania
    4. Djest dłuższa
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: nie sprzedaje produktu, tylko zachęca do dobrego zachowania – Reklama społeczna promuje dobre postawy.

  8. Po czym poznamy, że zdanie jest opinią?

    1. Apo słowach typu „chyba”, „uważam”
    2. Bpo długości zdania
    3. Cpo wielkiej literze
    4. Dpo kropce na końcu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: po słowach typu „chyba”, „uważam” – „Chyba” i „uważam” to typowe słowa opinii.

Cały dział „Edukacja medialna”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Język polski, klasa 4