1Baśń
- Baśń to opowieść, w której ważną rolę odgrywa fantastyka: czary, mówiące zwierzęta, wróżki.
- Czas i miejsce są umowne: dawno, dawno temu, za siedmioma górami – nie wiadomo, gdzie i kiedy.
- Bohaterowie są dobrzy albo źli, a dobro zwycięża zło; często powtarzają się liczby 3 i 7.
- Baśń ma morał (przesłanie), np. dobro wraca do tego, kto je daje.
2Legenda
- Legenda to dawna opowieść o miejscu, wydarzeniu lub postaci ważnej dla wspólnoty, np. o Piaście Kołodzieju.
- Łączy elementy prawdziwe (realne miasta, władcy) z fantastycznymi (cuda, niezwykłe znaki).
- Często wyjaśnia, skąd wzięła się nazwa miasta lub zwyczaj.
Baśń dzieje się „dawno temu, nie wiadomo gdzie”, a legenda wiąże się z prawdziwym miejscem lub postacią
3Opowiadanie
- Opowiadanie to krótki utwór, w którym narrator opowiada o bohaterach i wydarzeniach.
- Ma wstęp, rozwinięcie i zakończenie oraz zwykle jeden główny wątek; może zawierać dialog i opis.
O czym opowiada legenda?
Legenda np. o Piaście Kołodzieju.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
4Komiks
- Komiks opowiada historię obrazkami w kadrach, czyli ramkach czytanych po kolei.
- Wypowiedzi bohaterów są w dymkach, a dźwięki zapisują wyrazy dźwiękonaśladowcze: buch!, trzask!
- Krótka narracja (np. Następnego dnia…) znajduje się zwykle w prostokątnej ramce.
5Krok po kroku: jaki to gatunek?
- Krok 1. Są czary, a czas i miejsce są umowne? → baśń.
- Krok 2. Jest prawdziwe miejsce lub postać i niezwykłe zdarzenie? → legenda.
- Krok 3. Historia opowiedziana obrazkami i dymkami? → komiks; krótka historia opowiedziana przez narratora, z jednym głównym wątkiem → opowiadanie.
Nazywanie legendy baśnią. Legenda wiąże się z prawdziwym miejscem lub postacią, a w baśni czas i miejsce są wymyślone.
Gdzie w komiksie zapisuje się wypowiedzi bohaterów?
Dymki to chmurki z wypowiedziami.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
✎Ściąga: Baśń, legenda, opowiadanie i komiks
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Baśń dzieje się „dawno temu, nie wiadomo gdzie”, a legenda wiąże się z prawdziwym miejscem lub postacią
- Baśń to opowieść, w której ważną rolę odgrywa fantastyka: czary, mówiące zwierzęta, wróżki.
- Legenda to dawna opowieść o miejscu, wydarzeniu lub postaci ważnej dla wspólnoty, np. o Piaście Kołodzieju.
- Opowiadanie to krótki utwór, w którym narrator opowiada o bohaterach i wydarzeniach.
- Komiks opowiada historię obrazkami w kadrach, czyli ramkach czytanych po kolei.
- Krok 1. Są czary, a czas i miejsce są umowne? → baśń.
- Krok 2. Jest prawdziwe miejsce lub postać i niezwykłe zdarzenie? → legenda.
- Krok 3. Historia opowiedziana obrazkami i dymkami? → komiks; krótka historia opowiedziana przez narratora, z jednym głównym wątkiem → opowiadanie.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Czym zaczyna się wiele baśni?
- Adnia 1 stycznia
- Bdawno, dawno temu
- Cwczoraj rano
- Dw pewnym biurze
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: dawno, dawno temu – Baśń przenosi nas w odległy, umowny czas.
Co jest typowe dla baśni?
- Abrak jakiejkolwiek fantastyki
- Bopisy prawdziwych miast
- Clisty
- Ddobro zwycięża zło
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: dobro zwycięża zło – W baśni dobro zawsze wygrywa.
Czym jest morał baśni?
- Atytułem
- Bimieniem bohatera
- Cliczbą stron
- Dprzesłaniem, np. „dobro zawsze powraca”
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: przesłaniem, np. „dobro zawsze powraca” – Morał to nauka płynąca z baśni.
O czym opowiada legenda?
- Ao miejscu, wydarzeniu lub postaci ważnej dla wspólnoty
- Bo wynalazkach
- Co przyszłości
- Do kosmosie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: o miejscu, wydarzeniu lub postaci ważnej dla wspólnoty – Legenda np. o Piaście Kołodzieju.
Co łączy legenda?
- Awyłącznie fakty
- Bwiersz z muzyką
- Cprawdę historyczną z fantastyką
- Dwyłącznie fantastykę
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: prawdę historyczną z fantastyką – W legendzie realne miejsca mieszają się z cudami.
Co ma każde opowiadanie?
- Awstęp, rozwinięcie i zakończenie
- Brymy
- Cwyłącznie rysunki
- Dtylko dialogi
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: wstęp, rozwinięcie i zakończenie – Opowiadanie ma uporządkowany ciąg wydarzeń.
Co to kadr w komiksie?
- Aramka z obrazkiem
- Bdymek z tekstem
- Ccena
- Dtytuł komiksu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: ramka z obrazkiem – Historia komiksu jest opowiedziana w kadrach.
Gdzie w komiksie zapisuje się wypowiedzi bohaterów?
- Apod tytułem
- Bw dymkach
- Cna marginesie
- Dw kadrach
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: w dymkach – Dymki to chmurki z wypowiedziami.
Cały dział „Teoria literatury”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.