ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Fizyka · Wymagania przekrojoweklasa 7 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/7/fizyka/wielkosci-fizyczne-i-jednostki/

Fizyka · Wymagania przekrojowe · kl. 7

Wielkości fizyczne i jednostki

Co to jest wielkość fizyczna, jakie są jednostki układu SI i jak sprawnie zamieniać jednostki – także km/h na m/s.

ok. 3 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Wielkość fizyczna i jednostka

  • Wielkość fizyczna to cecha ciała lub zjawiska, którą da się zmierzyć i wyrazić liczbą: długość, masa, czas, temperatura.
  • Jednostka to umówiony wzorzec, z którym porównujemy mierzoną wielkość. Wynik to zawsze liczba i jednostka: „5” nic nie mówi, „5 m” – już tak.

2Układ SI

  • Na całym świecie używa się Międzynarodowego Układu Jednostek SI. Ma on 7 jednostek podstawowych:
WielkośćJednostka
długośćmetr (m)
masakilogram (kg)
czassekunda (s)
temperaturakelwin (K)
natężenie prąduamper (A)
liczność materiimol (mol)
światłośćkandela (cd)
  • Pozostałe jednostki, np. m/s czy niuton (N), są pochodne – powstają z podstawowych.
Sprawdź, czy rozumiesz

Jednostką podstawową masy w układzie SI jest

3Przedrostki

PrzedrostekMnożnikPrzykład
mikro (µ)1 przez 1 000 0001 µm = 0,000001 m
mili (m)1 przez 10001 mm = 0,001 m
centy (c)1 przez 1001 cm = 0,01 m
decy (d)1 przez 101 dm = 0,1 m
deka (da)101 dag = 10 g
hekto (h)1001 hPa = 100 Pa
kilo (k)10001 km = 1000 m
mega (M)1 000 0001 MW = 1 000 000 W
giga (G)1 000 000 0001 GW = 1 000 000 000 W
  • Z większej jednostki na mniejszą – mnożysz: 2,5 km = 2,5 · 1000 m = 2500 m.
  • Z mniejszej na większą – dzielisz: 450 mg = 450 przez 1000 g = 0,45 g.

4km/h i m/s

  • 1 km/h = 1000 m przez 3600 s, a 3600 : 1000 = 3,6. Stąd prosta reguła:
Zapamiętaj

km/h → m/s: dzielisz przez 3,6. m/s → km/h: mnożysz przez 3,6.

  • 72 km/h = 72 przez 3,6 m/s = 20 m/s, a 15 m/s = 15 · 3,6 km/h = 54 km/h.
km/hm/s: 3,6· 3,672 km/h = 72 : 3,6 m/s = 20 m/sskąd 3,6? 1 km = 1000 m, 1 h = 3600 s
Zamiana km/h ↔ m/s
Uwaga na błąd

Mnożenie przez 3,6 przy zamianie km/h na m/s. Sprawdzaj: ta sama prędkość w m/s to zawsze mniejsza liczba niż w km/h.

Sprawdź, czy rozumiesz

Ile mikrometrów to 1 mm?

✎Ściąga: Wielkości fizyczne i jednostki

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • km/h → m/s: dzielisz przez 3,6. m/s → km/h: mnożysz przez 3,6.
  • Wielkość fizyczna to cecha ciała lub zjawiska, którą da się zmierzyć i wyrazić liczbą: długość, masa, czas, temperatura.
  • Jednostka to umówiony wzorzec, z którym porównujemy mierzoną wielkość. Wynik to zawsze liczba i jednostka: „5” nic nie mówi, „5 m” – już tak.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Prędkość 72 km/h to

    1. A20 m/s
    2. B259,2 m/s
    3. C7,2 m/s
    4. D72 m/s
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 20 m/s – 72 : 3,6 = 20 m/s.

  2. Samochód jedzie z prędkością 54 km/h, a rowerzysta 10 m/s. Co jest prawdą?

    1. Arowerzysta jest szybszy, bo 10 m/s to więcej niż 54 km/h
    2. Bsamochód jest szybszy, bo 54 km/h = 15 m/s
    3. Cnie da się porównać prędkości w różnych jednostkach
    4. Doba poruszają się tak samo szybko
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: samochód jest szybszy, bo 54 km/h = 15 m/s – 54 : 3,6 = 15 m/s, a to więcej niż 10 m/s.

  3. Ile metrów to 2,5 km?

    1. A250 m
    2. B25 000 m
    3. C2500 m
    4. D0,0025 m
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 2500 m – Kilo oznacza 1000, więc 2,5 · 1000 m = 2500 m.

  4. Ile gramów to 450 mg?

    1. A0,45 g
    2. B450 000 g
    3. C4,5 g
    4. D45 g
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 0,45 g – 1 mg = 1 przez 1000 g, więc 450 : 1000 = 0,45 g.

  5. Jednostką podstawową masy w układzie SI jest

    1. Atona
    2. Bniuton
    3. Cgram
    4. Dkilogram
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: kilogram – Niuton to jednostka siły, a gram i tona nie są jednostkami podstawowymi SI.

  6. Ile mikrometrów to 1 mm?

    1. A0,001 µm
    2. B100 µm
    3. C1000 µm
    4. D1 000 000 µm
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 1000 µm – 1 mm = 0,001 m, a 1 µm = 0,000001 m, więc 1 mm = 1000 µm.

  7. Ile sekund to 3 min 20 s?

    1. A200 s
    2. B320 s
    3. C3,2 s
    4. D180 s
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 200 s – 3 · 60 s + 20 s = 200 s.

  8. Turbina wiatrowa ma moc 2,5 MW. To

    1. A25 000 W
    2. B2 500 000 W
    3. C2500 W
    4. D250 000 W
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: 2 500 000 W – Mega oznacza milion: 2,5 · 1 000 000 W = 2 500 000 W.

Cały dział „Wymagania przekrojowe”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Fizyka, klasa 7