1Lądy i oceany
- Oceany i morza zajmują ok. 71% powierzchni Ziemi, a lądy tylko ok. 29%. Z kosmosu Ziemia wygląda więc na niebieską planetę.
- Kontynent to bardzo duży ląd razem z leżącymi blisko wyspami.
2Kontynenty
- W polskiej szkole wyróżniamy 7 kontynentów. Niektórzy łączą Europę i Azję w jeden kontynent – Eurazję – i wtedy jest ich 6.
| kontynent | powierzchnia (w przybliżeniu) | położenie |
|---|---|---|
| Azja | 44 mln km² | głównie półkula północna i wschodnia |
| Afryka | 30 mln km² | przecina ją równik i południk 0° |
| Ameryka Północna | 24 mln km² | półkula północna i zachodnia |
| Ameryka Południowa | 18 mln km² | głównie półkula południowa i zachodnia |
| Antarktyda | 14 mln km² | półkula południowa, wokół bieguna S |
| Europa | 10 mln km² | półkula północna, głównie wschodnia |
| Australia | 8 mln km² | półkula południowa i wschodnia |
- Granica między Europą a Azją jest umowna – biegnie m.in. wzdłuż gór Ural.
Największy kontynent to Azja, najmniejszy – Australia. Afryka jako jedyny kontynent jest przecięta zarówno przez równik, jak i przez południk zerowy.
Który kontynent przecinają zarówno równik, jak i południk zerowy?
Europę przecina tylko południk 0°, a Amerykę Południową – tylko równik.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Oceany
- Tradycyjnie wyróżniamy 4 oceany: Spokojny (największy, ok. 1/3 powierzchni Ziemi), Atlantycki, Indyjski i Arktyczny (najmniejszy).
- Część geografów wyróżnia też Ocean Południowy wokół Antarktydy – wtedy oceanów jest 5.
Antarktyda to kontynent, a Arktyka to głównie zamarznięty Ocean Arktyczny z wyspami – nie myl ich.
✎Ściąga: Kontynenty i oceany
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Największy kontynent to Azja, najmniejszy – Australia. Afryka jako jedyny kontynent jest przecięta zarówno przez równik, jak i przez południk zerowy.
- Kontynent to bardzo duży ląd razem z leżącymi blisko wyspami.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Który kontynent jest największy?
- AAfryka
- BAzja
- CAmeryka Północna
- DAntarktyda
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Azja – Azja ma ok. 44 mln km², czyli prawie 1/3 wszystkich lądów.
Który ocean jest największy?
- AAtlantycki
- BArktyczny
- CIndyjski
- DSpokojny
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Spokojny – Ocean Spokojny zajmuje ok. 1/3 powierzchni Ziemi.
Jaką część powierzchni Ziemi zajmują oceany i morza?
- Aok. 50%
- Bok. 90%
- Cok. 71%
- Dok. 29%
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: ok. 71% – Lądy to tylko ok. 29% powierzchni Ziemi.
Który kontynent przecinają zarówno równik, jak i południk zerowy?
- AEuropa
- BAustralia
- CAfryka
- DAmeryka Południowa
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Afryka – Europę przecina tylko południk 0°, a Amerykę Południową – tylko równik.
Na których półkulach leży Australia?
- Apółnocnej i zachodniej
- Bpołudniowej i zachodniej
- Cpołudniowej i wschodniej
- Dpółnocnej i wschodniej
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: południowej i wschodniej – Australia leży na południe od równika i na wschód od południka 0°.
Dlaczego niektórzy mówią o 6 kontynentach?
- Auważają Grenlandię za kontynent
- Błączą Afrykę z Australią
- Cłączą Europę i Azję w jeden kontynent – Eurazję
- Dnie liczą Antarktydy, bo jest pod lodem
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: łączą Europę i Azję w jeden kontynent – Eurazję – Europa i Azja tworzą jeden wielki ląd, a granica między nimi jest umowna.
Który ocean wyróżnia tylko część geografów?
- AArktyczny
- BIndyjski
- CAtlantycki
- DPołudniowy
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Południowy – Ocean Południowy otacza Antarktydę; bez niego mówimy o 4 oceanach.
Kolega mówi: „Antarktyda leży na biegunie północnym”. Co odpowiesz?
- Ama rację
- BAntarktyda leży na równiku
- CAntarktyda to inna nazwa Arktyki
- DAntarktyda leży wokół bieguna południowego
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Antarktyda leży wokół bieguna południowego – Wokół bieguna północnego leży Arktyka – głównie zamarznięty ocean.
Cały dział „Lądy i oceany na Ziemi”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.