1Kierunki świata
- Kierunki główne: północ (N), południe (S), wschód (E), zachód (W).
- Kierunki pośrednie leżą między nimi: północny wschód (NE), południowy wschód (SE), południowy zachód (SW), północny zachód (NW).
- Na większości map północ jest u góry, południe na dole, wschód po prawej, a zachód po lewej stronie.
Wschód łatwo pomylić z zachodem. Gdy stoisz twarzą na północ, wschód masz po prawej ręce, a zachód po lewej.
2Jak wyznaczyć północ?
- Kompas ma igłę magnetyczną. Jej oznaczony koniec (zwykle czerwony) wskazuje północ.
- Bez kompasu: w Polsce w południe Słońce jest na południu, więc twój cień wskazuje wtedy północ. Nocą północ wskazuje Gwiazda Polarna.
Stoisz twarzą na północ. Po lewej ręce masz
Twarzą na N: prawa ręka – E, lewa – W, plecy – S.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Orientowanie mapy
- Zorientować mapę to ułożyć ją tak, by kierunki na mapie zgadzały się z kierunkami w terenie.
- Sposób 1 – z kompasem: połóż kompas na mapie i obracaj mapę, aż jej północ wskaże ten sam kierunek co igła.
- Sposób 2 – według obiektów: odszukaj na mapie drogę, rzekę albo kościół, które widzisz, i obróć mapę tak, by leżały tak jak w terenie.
Mapa zorientowana: północ na mapie = północ w terenie.
4Mapa okolicy szkoły
- Na planie okolicy szkoły odszukaj szkołę, swój dom, park i przystanek. Sprawdź, w którym kierunku od szkoły leżą.
- W terenie porównuj mapę z tym, co widzisz: lasy, pola, rzeki, budynki, drogi. To składniki krajobrazu.
- Mapa w telefonie z GPS sama pokazuje twoje położenie. Warto jednak umieć czytać mapę papierową, bo telefon może się rozładować.
Zorientować mapę to
Na zorientowanej mapie północ wskazuje północ w terenie.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
✎Ściąga: Orientowanie mapy i mapa w terenie
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Mapa zorientowana: północ na mapie = północ w terenie.
- Kierunki główne: północ (N), południe (S), wschód (E), zachód (W).
- Kierunki pośrednie leżą między nimi: północny wschód (NE), południowy wschód (SE), południowy zachód (SW), północny zachód (NW).
- Kompas ma igłę magnetyczną. Jej oznaczony koniec (zwykle czerwony) wskazuje północ.
- Zorientować mapę to ułożyć ją tak, by kierunki na mapie zgadzały się z kierunkami w terenie.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Kierunek pośredni między północą a wschodem to
- Apółnocny zachód (NW)
- Bpołudniowy wschód (SE)
- Cpołudniowy zachód (SW)
- Dpółnocny wschód (NE)
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: północny wschód (NE) – NE leży między N i E.
Na typowej mapie wschód znajduje się
- Apo lewej stronie
- Bu góry
- Cna dole
- Dpo prawej stronie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: po prawej stronie – Północ jest u góry, więc wschód po prawej, a zachód po lewej.
Zorientować mapę to
- Azaznaczyć na niej trasę wycieczki
- Bułożyć ją tak, by kierunki na mapie zgadzały się z kierunkami w terenie
- Codczytać jej skalę
- Dzawsze obrócić ją napisami do siebie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: ułożyć ją tak, by kierunki na mapie zgadzały się z kierunkami w terenie – Na zorientowanej mapie północ wskazuje północ w terenie.
Oznaczony koniec igły magnetycznej kompasu wskazuje
- Apółnoc
- Bwschód
- Ckierunek, w którym idziemy
- Dzachód
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: północ – Igła ustawia się w kierunku północ–południe, a jej oznaczony koniec wskazuje północ.
W Polsce w południe Słońce znajduje się
- Ana zachodzie
- Bna wschodzie
- Cna północy
- Dna południu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: na południu – Dlatego w południe twój cień wskazuje północ.
Stoisz twarzą na północ. Po lewej ręce masz
- Apołudnie
- Bzachód
- Cwschód
- Dpółnocny wschód
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: zachód – Twarzą na N: prawa ręka – E, lewa – W, plecy – S.
Na mapie jezioro leży w prawo i w górę od wsi. W jakim kierunku od wsi jest jezioro?
- ASW
- BNE
- CNW
- DSE
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: NE – Góra mapy to północ, prawa strona to wschód, więc jezioro leży na północny wschód.
Co nocą pomaga wyznaczyć kierunek północny?
- AGwiazda Polarna
- Bzachodzące Słońce
- Cnajjaśniejsza planeta
- DKsiężyc w pełni
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Gwiazda Polarna – Gwiazda Polarna świeci prawie dokładnie nad północą.
Cały dział „Mapa Polski”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.