1Położenie i klimat
- Stepy leżą we wnętrzu kontynentów strefy umiarkowanej, daleko od oceanów: na Ukrainie, w Rosji, Kazachstanie i Mongolii.
- W Ameryce Północnej taki krajobraz to preria, a w Ameryce Południowej (Argentyna) – pampa.
- Zima jest mroźna, lato gorące, a opadów jest mało (ok. 250–500 mm w roku). Często wieje silny wiatr.
Na stepie jest za sucho dla lasu, dlatego rosną głównie trawy. Duża amplituda temperatury to skutek położenia daleko od oceanu.
2Rośliny i zwierzęta
- Rosną trawy, np. ostnica (trawa z pierzastymi wiechami), oraz kwiaty, które kwitną wiosną, gdy ziemia jest wilgotna po stopnieniu śniegu.
- Żyją tu gryzonie mieszkające w norach: susły, świstaki, chomiki. W Azji – antylopy suhaki i dzikie konie Przewalskiego, a na preriach Ameryki dawniej ogromne stada bizonów. Na gryzonie polują orły i lisy.
Gdzie leżą stepy?
Daleko od oceanu jest mało opadów i duże różnice temperatury.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Gleby i człowiek
- Pod trawami powstały czarnoziemy – bardzo żyzne gleby z grubą, ciemną warstwą próchnicy.
- Dziś większość stepów, prerii i pampy zamieniono w pola: uprawia się pszenicę, kukurydzę i słonecznik. Te obszary nazywa się „spichlerzami świata”.
- Hoduje się bydło (pampa – pasterze gaucho), owce i konie.
- W Mongolii koczownicy mieszkają w jurtach – okrągłych namiotach z filcu, które łatwo rozłożyć i przewieźć.
Step to nie pustynia: opadów jest mało, ale wystarczy ich dla traw i upraw zbóż, a gleby są bardzo żyzne.
- Zaorana, sucha ziemia bywa wywiewana przez wiatr (burze pyłowe).
✎Ściąga: Step
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Na stepie jest za sucho dla lasu, dlatego rosną głównie trawy. Duża amplituda temperatury to skutek położenia daleko od oceanu.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Gdzie leżą stepy?
- Awe wnętrzu kontynentów strefy umiarkowanej
- Bna wybrzeżach Morza Śródziemnego
- Cprzy równiku
- Dwokół bieguna południowego
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: we wnętrzu kontynentów strefy umiarkowanej – Daleko od oceanu jest mało opadów i duże różnice temperatury.
Jak nazywa się step w Ameryce Północnej?
- Apreria
- Btajga
- Cmakia
- Dpampa
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: preria – Pampa to step w Ameryce Południowej.
Dlaczego na stepie nie rosną lasy?
- Agleby są stale zamarznięte
- Bjest za zimno przez cały rok
- Cjest za mało opadów
- Djest za dużo deszczu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: jest za mało opadów – Opady wystarczają dla traw, ale nie dla lasu.
Z klimatogramu Astany: styczeń −14,5°C, lipiec 20,6°C. Jaka jest amplituda?
- A14,5°C
- B6,1°C
- C35,1°C
- D20,6°C
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: 35,1°C – A = 20,6 − (−14,5) = 20,6 + 14,5 = 35,1°C.
Jakie gleby powstały na stepach?
- Abrak gleb
- Bczarnoziemy
- Cgleby bielicowe
- Dgleby tundrowe
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: czarnoziemy – Czarnoziemy mają grubą warstwę próchnicy i są bardzo żyzne.
Dlaczego stepy nazywa się „spichlerzami świata”?
- Ajest tam dużo lasów
- Bwydobywa się tam węgiel
- Cuprawia się na nich dużo zbóż
- Dmagazynuje się na nich wodę
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: uprawia się na nich dużo zbóż – Na czarnoziemach rośnie m.in. dużo pszenicy i kukurydzy.
Które zwierzę jest typowe dla stepu?
- Apingwin
- Bwielbłąd jednogarbny
- Ctukan
- Dsuseł
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: suseł – Susły kopią nory w ziemi pod trawą.
Czym jest jurta?
- Aokrągłym namiotem z filcu koczowników z Mongolii
- Bchatą z gliny w oazie
- Cdomem ze śniegu
- Ddomem na palach w Amazonii
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: okrągłym namiotem z filcu koczowników z Mongolii – Jurtę łatwo rozłożyć i przewieźć na nowe pastwisko.
Cały dział „Krajobrazy świata”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.