1Co to jest stężenie procentowe
- Roztwór składa się z substancji rozpuszczonej (np. soli) i rozpuszczalnika (np. wody).
- Masa roztworu = masa substancji + masa wody.
- Stężenie procentowe mówi, ile gramów substancji jest w 100 g roztworu. Roztwór soli 10% to 10 g soli w każdych 100 g roztworu.
Cp = ms przez mr · 100%, gdzie ms – masa substancji, mr – masa roztworu.
Dzielenie przez masę samej wody. W mianowniku zawsze jest masa całego roztworu: substancja + woda.
2Przykład 1: obliczamy stężenie
- Zadanie: W 90 g wody rozpuszczono 10 g soli. Oblicz stężenie procentowe roztworu.
- Dane: ms = 10 g, masa wody = 90 g, mr = 10 g + 90 g = 100 g.
- Wzór: Cp = ms przez mr · 100%
- Obliczenia: Cp = 10 g przez 100 g · 100% = 10%
- Odpowiedź: Roztwór ma stężenie 10%.
W 180 g wody rozpuszczono 20 g soli. Jakie jest stężenie procentowe roztworu?
Masa roztworu to 200 g, więc Cp = 20 g : 200 g · 100% = 10%.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Przykład 2: przygotowujemy roztwór
- Zadanie: Ile cukru i ile wody potrzeba do przygotowania 200 g roztworu cukru o stężeniu 25%?
- Dane: mr = 200 g, Cp = 25%.
- Wzór: Cp = ms przez mr · 100%, czyli ms to 25% masy roztworu.
- Obliczenia: ms = 25 przez 100 · 200 g = 50 g; masa wody = 200 g − 50 g = 150 g.
- Odpowiedź: Potrzeba 50 g cukru i 150 g wody.
| 100 g roztworu o stężeniu | substancja | woda |
|---|---|---|
| 1% | 1 g | 99 g |
| 10% | 10 g | 90 g |
| 25% | 25 g | 75 g |
| 50% | 50 g | 50 g |
4Sporządzanie roztworu w praktyce
- Substancję stałą ważymy na wadze, a wodę odmierzamy menzurką lub cylindrem miarowym: 1 cm³ wody ma masę ok. 1 g, więc 150 g wody to ok. 150 cm³. Mieszamy, aż substancja się rozpuści.
- Roztwór stężony ma dużo substancji, a rozcieńczony – mało. Gdy dolejemy wody, stężenie maleje.
Dolanie wody rozcieńcza roztwór – substancji jest tyle samo, a masa roztworu rośnie.
- Przykłady z życia: sól fizjologiczna 0,9% (do przemywania nosa i oczu), ocet 10%, solanka do kiszenia ogórków.
Ile wody potrzeba do przygotowania 400 g roztworu soli o stężeniu 25%?
Soli potrzeba 25% z 400 g, czyli 100 g, więc wody 400 g − 100 g = 300 g.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
✎Ściąga: Stężenie procentowe roztworu
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Cp = ms przez mr · 100%, gdzie ms – masa substancji, mr – masa roztworu.
- Dolanie wody rozcieńcza roztwór – substancji jest tyle samo, a masa roztworu rośnie.
- Masa roztworu = masa substancji + masa wody.
- Stężenie procentowe mówi, ile gramów substancji jest w 100 g roztworu. Roztwór soli 10% to 10 g soli w każdych 100 g roztworu.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Co oznacza, że roztwór cukru ma stężenie 5%?
- Aw 100 g roztworu jest 5 g cukru
- Bw 5 g roztworu jest 100 g cukru
- Cw 100 g wody jest 5 g cukru
- Dw 100 g roztworu jest 5 g wody
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: w 100 g roztworu jest 5 g cukru – Stężenie procentowe to masa substancji w 100 g roztworu.
W 180 g wody rozpuszczono 20 g soli. Jakie jest stężenie procentowe roztworu?
- A18%
- B10%
- C20%
- Dok. 11%
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 10% – Masa roztworu to 200 g, więc Cp = 20 g : 200 g · 100% = 10%.
W 495 g wody rozpuszczono 5 g soli. Jakie stężenie ma ten roztwór?
- A0,5%
- B10%
- C5%
- D1%
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: 1% – Masa roztworu to 500 g, a 5 g to jedna setna z 500 g.
Ile cukru potrzeba do przygotowania 300 g roztworu o stężeniu 50%?
- A300 g
- B100 g
- C50 g
- D150 g
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: 150 g – Połowa masy roztworu to cukier: 50% z 300 g to 150 g.
Ile wody potrzeba do przygotowania 400 g roztworu soli o stężeniu 25%?
- A100 g
- B400 g
- C375 g
- D300 g
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: 300 g – Soli potrzeba 25% z 400 g, czyli 100 g, więc wody 400 g − 100 g = 300 g.
Co się stanie ze stężeniem roztworu soli, gdy dolejemy do niego wody?
- Anie zmieni się
- Bzmaleje
- Cwzrośnie dwukrotnie
- Dwzrośnie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: zmaleje – Soli jest tyle samo, a masa roztworu rośnie, więc roztwór się rozcieńcza.
Zosia potrzebuje 90 g wody, ale ma tylko menzurkę. Ile wody powinna odmierzyć?
- A90 cm³
- B900 cm³
- C45 cm³
- D9 cm³
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: 90 cm³ – 1 cm³ wody ma masę ok. 1 g, więc 90 g wody to ok. 90 cm³.
Który roztwór cukru ma największe stężenie procentowe?
- A20 g cukru w 400 g roztworu
- B30 g cukru w 200 g roztworu
- C2 g cukru w 50 g roztworu
- D10 g cukru w 100 g roztworu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 30 g cukru w 200 g roztworu – Stężenia wynoszą kolejno 15%, 10%, 4% i 5%.
Cały dział „Organizmy i ekosystemy”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.