Który zapis jonowy skrócony opisuje strącanie chlorku srebra?

Ag⁺ + NO₃⁻ → AgNO₃↓

Otrzymywanie soli – ściąga i quiz na kartkówkę

ogarniam.edu.pl · Chemia · Soleklasa 8 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/8/chemia/otrzymywanie-soli/

Otrzymywanie soli

Sole można otrzymać na wiele sposobów – z kwasów, wodorotlenków, tlenków i metali, a także w reakcjach strąceniowych. Nauczysz się zapisywać te reakcje cząsteczkowo i jonowo.

1Najważniejsze metody

Zobojętnianie: kwas + wodorotlenek → sól + woda: HCl + NaOH → NaCl + H₂O.
Kwas + tlenek metalu → sól + woda: H₂SO₄ + CuO → CuSO₄ + H₂O.
Kwas + metal aktywny (np. Mg, Zn) → sól + wodór: Mg + 2HCl → MgCl₂ + H₂↑.
Wodorotlenek + tlenek niemetalu → sól + woda: 2NaOH + CO₂ → Na₂CO₃ + H₂O.
Tlenek metalu + tlenek niemetalu → sól: CaO + CO₂ → CaCO₃.
Metal + niemetal → sól: 2Na + Cl₂ → 2NaCl (pokaz lub film – chlor jest trujący), Fe + S → FeS.

Zapamiętaj

Metal + niemetal daje tylko sole kwasów beztlenowych (chlorki, siarczki).

2Zapis jonowy krok po kroku

Cząsteczkowo: HCl + NaOH → NaCl + H₂O.
Jonowo: rozpisujemy na jony substancje rozpuszczalne, które dysocjują; wody nie rozpisujemy: H⁺ + Cl⁻ + Na⁺ + OH⁻ → Na⁺ + Cl⁻ + H₂O.
Jonowo w sposób skrócony: skreślamy jony obserwatorów (Na⁺ i Cl⁻ – są po obu stronach): H⁺ + OH⁻ → H₂O.

Sprawdź, czy rozumiesz

Które jony są jonami obserwatorami w reakcji HCl + NaOH?

3Reakcje strąceniowe

Zmieszanie roztworów dwóch rozpuszczalnych substancji daje osad trudno rozpuszczalnej soli.
Cząsteczkowo: AgNO₃ + NaCl → AgCl↓ + NaNO₃ (biały, serowaty osad).
Jonowo: Ag⁺ + NO₃⁻ + Na⁺ + Cl⁻ → AgCl↓ + Na⁺ + NO₃⁻; skrócony: Ag⁺ + Cl⁻ → AgCl↓. Osadu nie rozpisujemy na jony.
Podobnie: BaCl₂ + Na₂SO₄ → BaSO₄↓ + 2NaCl; Ba²⁺ + SO₄²⁻ → BaSO₄↓.

4Tabela rozpuszczalności

Pokazuje, czy sól lub wodorotlenek jest rozpuszczalny, czy trudno rozpuszczalny. Sole sodu, potasu i azotany(V) są rozpuszczalne; AgCl, BaSO₄ i CaCO₃ – trudno.
Chcesz otrzymać CaCO₃? Wybierz rozpuszczalną sól wapnia i rozpuszczalny węglan: CaCl₂ + Na₂CO₃ → CaCO₃↓ + 2NaCl.

Uwaga na błąd

Dobieranie substratów, z których jeden jest trudno rozpuszczalny. W reakcji strąceniowej oba substraty muszą być rozpuszczalne – sprawdź to w tabeli.

Sprawdź, czy rozumiesz

Który zestaw roztworów da biały osad BaSO₄?

✎Ściąga: Otrzymywanie soli

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

Metal + niemetal daje tylko sole kwasów beztlenowych (chlorki, siarczki).
Zobojętnianie: kwas + wodorotlenek → sól + woda: HCl + NaOH → NaCl + H₂O.
Kwas + tlenek metalu → sól + woda: H₂SO₄ + CuO → CuSO₄ + H₂O.
Kwas + metal aktywny (np. Mg, Zn) → sól + wodór: Mg + 2HCl → MgCl₂ + H₂↑.
Wodorotlenek + tlenek niemetalu → sól + woda: 2NaOH + CO₂ → Na₂CO₃ + H₂O.
Tlenek metalu + tlenek niemetalu → sól: CaO + CO₂ → CaCO₃.
Metal + niemetal → sól: 2Na + Cl₂ → 2NaCl (pokaz lub film – chlor jest trujący), Fe + S → FeS.
Cząsteczkowo: HCl + NaOH → NaCl + H₂O.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

Produkty reakcji zobojętniania to
1. Akwas i zasada
2. Bsól i woda
3. Ctlenek i woda
4. Dsól i wodór
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: sól i woda – Kwas + wodorotlenek → sól + woda.
Który zapis jonowy skrócony opisuje strącanie chlorku srebra?
1. AAg⁺ + Cl⁻ → AgCl↓
2. BH⁺ + OH⁻ → H₂O
3. CAg⁺ + NO₃⁻ → AgNO₃↓
4. DNa⁺ + Cl⁻ → NaCl↓
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Ag⁺ + Cl⁻ → AgCl↓ – Osad tworzą tylko jony srebra i chlorkowe.
Które jony są jonami obserwatorami w reakcji HCl + NaOH?
1. ANa⁺ i Cl⁻
2. BNa⁺ i OH⁻
3. CH⁺ i OH⁻
4. DH⁺ i Cl⁻
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Na⁺ i Cl⁻ – Występują po obu stronach równania bez zmian; H⁺ i OH⁻ łączą się w wodę.
Uzgodnione równanie: …NaOH + CO₂ → Na₂CO₃ + H₂O. Jaki współczynnik stoi przed NaOH?
1. A3
2. B2
3. C4
4. D1
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 2 – W Na₂CO₃ są dwa atomy sodu.
Który zestaw roztworów da biały osad BaSO₄?
1. ANaCl i Na₂SO₄
2. BKNO₃ i Na₂SO₄
3. CBaCl₂ i NaCl
4. DBaCl₂ i Na₂SO₄
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: BaCl₂ i Na₂SO₄ – Jony Ba²⁺ i SO₄²⁻ tworzą trudno rozpuszczalny siarczan(VI) baru.
Jakie produkty powstają w reakcji magnezu z kwasem solnym?
1. Achlorek magnezu i woda
2. Bchlorek magnezu i wodór
3. Cwodorotlenek magnezu i wodór
4. Dtlenek magnezu i chlor
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: chlorek magnezu i wodór – Mg + 2HCl → MgCl₂ + H₂↑.
Której soli nie otrzymamy w reakcji metalu z niemetalem?
1. Asiarczanu(VI) żelaza(II)
2. Bsiarczku żelaza(II)
3. Cchlorku magnezu
4. Dchlorku sodu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: siarczanu(VI) żelaza(II) – Bezpośrednio z pierwiastków powstają tylko sole kwasów beztlenowych.
Które sole są zawsze rozpuszczalne w wodzie?
1. Awęglany
2. Bsiarczki
3. Cfosforany(V)
4. Dazotany(V)
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: azotany(V) – Wszystkie azotany(V) dobrze rozpuszczają się w wodzie.

Cały dział „Sole”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytań Fiszki · 10 🔊 Posłuchaj notatki