1Autor i tom
- Bruno Schulz (1892–1942) był prozaikiem, grafikiem i nauczycielem rysunku w Drohobyczu. Zginął w 1942 r. w getcie, zastrzelony na ulicy przez gestapowca.
- Sklepy cynamonowe (1934) to opowiadania o dzieciństwie narratora Józefa, jego rodzinie i miasteczku. Drugi tom to Sanatorium pod Klepsydrą (1937).
- Bohaterowie: ojciec Jakub, kupiec bławatny (handlujący tkaninami) i marzyciel, który przegrywa z codziennością; matka; służąca Adela, która rządzi domem.
2Wybrane opowiadania
- Ptaki: ojciec sprowadza jaja egzotycznych ptaków i zakłada na strychu ptasie królestwo. Adela przegania ptaki miotłą – marzenie przegrywa z porządkiem domu.
- Traktat o manekinach albo Wtóra Księga Rodzaju: ojciec wygłasza szwaczkom wykład o materii i o tworzeniu świata na nowo, choćby z tandety. To parodia biblijnego stworzenia.
- Ulica Krokodyli: handlowa dzielnica miasta jest jak z papieru – tandetna, pozorna i zepsuta. To obraz nowoczesności, która tylko udaje.
O czym ojciec mówi w Traktacie o manekinach?
To parodia biblijnej Księgi Rodzaju.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Zabiegi i język
- Mityzacja: zwykłe zdarzenia dostają wymiar mitu, a ojciec staje się kimś w rodzaju demiurga (twórcy świata).
- Oniryzm: świat przypomina sen, granice jawy, wyobraźni i wspomnienia są płynne.
- Deformacja: rzeczy i ludzie zmieniają kształt i skalę. Język jest barokowo bogaty (metafory, synestezje), a czas mityczny, nie liniowy.
Schulz: mityzacja, oniryzm i deformacja; dzieciństwo, ojciec-marzyciel, dom i miasteczko jako mit.
Czytanie opowiadań jak dokumentu o Drohobyczu. Świat widzimy oczami dziecka i pamięci, które zamieniają rzeczywistość w mit.
- W wypracowaniu opowiadania pasują do tematów: ojciec, dzieciństwo, sztuka i wyobraźnia, kreacja przestrzeni, sen. Na maturze rozszerzonej w 2024 r. temat o kreacji przestrzeni wymagał opowiadania z tego tomu.
✎Ściąga: Bruno Schulz – „Sklepy cynamonowe” (wybrane opowiadania)
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Schulz: mityzacja, oniryzm i deformacja; dzieciństwo, ojciec-marzyciel, dom i miasteczko jako mit.
- Bruno Schulz (1892–1942) był prozaikiem, grafikiem i nauczycielem rysunku w Drohobyczu. Zginął w 1942 r. w getcie, zastrzelony na ulicy przez gestapowca.
- Mityzacja: zwykłe zdarzenia dostają wymiar mitu, a ojciec staje się kimś w rodzaju demiurga (twórcy świata).
- Oniryzm: świat przypomina sen, granice jawy, wyobraźni i wspomnienia są płynne.
- Deformacja: rzeczy i ludzie zmieniają kształt i skalę. Język jest barokowo bogaty (metafory, synestezje), a czas mityczny, nie liniowy.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Skąd pochodził Bruno Schulz?
- AZ Drohobycza
- BZ Warszawy
- CZ Wilna
- DZ Krakowa
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Z Drohobycza – Drohobycz i jego ulice przemieniają się w opowiadaniach w mit.
Czym jest mityzacja?
- AStreszczaniem mitów antycznych
- BRealistycznym opisem miasta
- CCytowaniem Biblii bez zmian
- DNadawaniem zwykłym zdarzeniom wymiaru mitu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Nadawaniem zwykłym zdarzeniom wymiaru mitu – U Schulza dom i ojciec stają się częścią mitologii dzieciństwa.
Co to jest oniryzm?
- AGwara w dialogach
- BSatyra polityczna
- CSenność obrazów i płynna granica jawy i snu
- DWierny zapis faktów
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Senność obrazów i płynna granica jawy i snu – Świat opowiadań przypomina sen.
Co robi ojciec w opowiadaniu Ptaki?
- ASzyje manekiny
- BWyjeżdża do sanatorium
- CHoduje na strychu egzotyczne ptaki
- DProwadzi sklep na Ulicy Krokodyli
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Hoduje na strychu egzotyczne ptaki – Adela przegania ptaki miotłą.
Kim jest Adela?
- ASłużącą, która rządzi domem
- BMatką narratora
- CSzwaczką z warsztatu
- DSiostrą ojca
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Służącą, która rządzi domem – To Adela wymiata ptaki ojca.
O czym ojciec mówi w Traktacie o manekinach?
- AO handlu tkaninami
- BO wychowaniu dzieci
- CO materii i o tworzeniu świata na nowo
- DO wojnie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: O materii i o tworzeniu świata na nowo – To parodia biblijnej Księgi Rodzaju.
Jak przedstawiona jest Ulica Krokodyli?
- AJako wiejski pejzaż
- BJako piękna aleja parkowa
- CJako tandetna, pozorna dzielnica jak z papieru
- DJako realistyczny plan miasta
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Jako tandetna, pozorna dzielnica jak z papieru – To obraz fałszywej nowoczesności.
Jaki jest język prozy Schulza?
- ABarokowo bogaty w metafory i synestezje
- BGwarowy
- COszczędny i urzędowy
- DPotoczny i prosty
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Barokowo bogaty w metafory i synestezje – Przesada i bogactwo obrazów budują mit.
Cały dział „Dwudziestolecie międzywojenne”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.