ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Język polski · Lektury obowiązkoweklasa 7 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/7/jezyk-polski/pan-tadeusz-calosc/

Język polski · Lektury obowiązkowe · kl. 7

„Pan Tadeusz” – całość

„Pan Tadeusz” to epopeja narodowa – obraz życia szlachty na Litwie u progu wyprawy Napoleona na Moskwę.

ok. 3 min czytania10 fiszek25 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Autor i geneza

  • Adam Mickiewicz, napisany na emigracji; wydany w Paryżu w 1834 r.
  • Pełny tytuł: „Pan Tadeusz, czyli ostatni zajazd na Litwie”; 12 ksiąg, trzynastozgłoskowiec.
  • Zaczyna się Inwokacją: „Litwo! Ojczyzno moja!”.

2Czas i miejsce

  • Akcja: 1811–1812, głównie Soplicowo (dwór Sędziego) i okolice: zamek Horeszków, zaścianek Dobrzyn, karczma Jankiela.

3Bohaterowie

PostaćKim jest
Tadeusz Soplicamłody szlachcic, bratanek Sędziego
Sędzia Soplicagospodarz Soplicowa, brat Jacka
ksiądz Robaknaprawdę Jacek Soplica, ojciec Tadeusza; zabił Stolnika Horeszkę
Zosiawnuczka Stolnika, córka Ewy Horeszkówny
Telimenakrewna Sędziego, opiekunka Zosi
Hrabiaostatni z rodu Horeszków (po kądzieli), spiera się z Soplicami o zamek
Gerwazyklucznik Horeszków; rapier Scyzoryk
Wojskigra na rogu po polowaniu na niedźwiedzia
Jankielkarczmarz i cymbalista, polski patriota
Maciek Dobrzyńskinajstarszy, najbardziej szanowany ze szlachty dobrzyńskiej
Sprawdź, czy rozumiesz

Kim jest Telimena?

4Przebieg wydarzeń

  • Tadeusz wraca z Wilna; spór o zamek; polowanie i uczty.
  • Zajazd szlachty z Dobrzyna z Hrabią i Gerwazym na Soplicowo; potem wspólna bitwa z Rosjanami (kapitan Ryków).
  • Ranny Robak wyznaje, że jest Jackiem Soplicą, i umiera.
  • Wiosną 1812 r. przybywa wojsko z gen. Janem Henrykiem Dąbrowskim; zaręczyny Tadeusza i Zosi, którzy ogłaszają uwłaszczenie chłopów.
Zapamiętaj

Epopeja: obszerny utwór epicki, przedstawia losy bohaterów na tle przełomowych wydarzeń dziejowych i całą społeczność (obyczaje, tradycje).

Uwaga na błąd

Mylenie Hrabiego (dziedzic Horeszków) z Gerwazym (ich sługa, klucznik) – i Robaka z Sędzią.

5Problematyka i motywy

  • Ojczyzna i tęsknota – Inwokacja, obraz Soplicowa jako polskiego domu.
  • Wina i odkupienie – historia Jacka Soplicy (zabójstwo Stolnika → pokuta → przebaczenie).
  • Spór i zgoda – kłótnia o zamek, zajazd, a na końcu „Kochajmy się!”.
  • Obyczaj szlachecki i przyroda Litwy – uczty, polowania, grzybobranie, opisy puszczy.
Sprawdź, czy rozumiesz

Jaki polski generał przybywa do Soplicowa z wojskiem wiosną 1812 roku?

✎Ściąga: „Pan Tadeusz” – całość

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Epopeja: obszerny utwór epicki, przedstawia losy bohaterów na tle przełomowych wydarzeń dziejowych i całą społeczność (obyczaje, tradycje).
  • Adam Mickiewicz, napisany na emigracji; wydany w Paryżu w 1834 r.
  • Zajazd szlachty z Dobrzyna z Hrabią i Gerwazym na Soplicowo; potem wspólna bitwa z Rosjanami (kapitan Ryków).
  • Ojczyzna i tęsknota – Inwokacja, obraz Soplicowa jako polskiego domu.
  • Wina i odkupienie – historia Jacka Soplicy (zabójstwo Stolnika → pokuta → przebaczenie).
  • Spór i zgoda – kłótnia o zamek, zajazd, a na końcu „Kochajmy się!”.
  • Obyczaj szlachecki i przyroda Litwy – uczty, polowania, grzybobranie, opisy puszczy.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

25 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Kto napisał „Pana Tadeusza”?

    1. AAdam Mickiewicz
    2. BAleksander Fredro
    3. CJuliusz Słowacki
    4. DHenryk Sienkiewicz
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Adam Mickiewicz – Epopeję napisał Adam Mickiewicz na emigracji.

  2. Jak brzmi podtytuł „Pana Tadeusza”?

    1. Aczyli ostatni zajazd na Litwie
    2. Bczyli historia szlachecka
    3. Cczyli zemsta za mur
    4. Dczyli wyprawa do Soplicowa
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: czyli ostatni zajazd na Litwie – Pełny tytuł: „Pan Tadeusz, czyli ostatni zajazd na Litwie”.

  3. Gdzie i kiedy wydano „Pana Tadeusza”?

    1. Aw Krakowie w 1900 roku
    2. Bw Warszawie w 1918 roku
    3. Cw Paryżu w 1834 roku
    4. Dw Wilnie w 1811 roku
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: w Paryżu w 1834 roku – Mickiewicz pisał i wydał utwór na emigracji we Francji.

  4. Kiedy rozgrywa się akcja?

    1. Aw czasie II wojny światowej
    2. Bw latach 1811–1812
    3. Cw 1918 roku
    4. Dw 1410 roku
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: w latach 1811–1812 – Akcja kończy się wiosną 1812 roku, w czasie wyprawy Napoleona na Moskwę.

  5. W jakiej miejscowości toczy się główna akcja?

    1. Aw Soplicowie
    2. Bw Krakowie
    3. Cw Wilnie
    4. Dw Zakopanem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: w Soplicowie – Akcja rozgrywa się głównie w Soplicowie na Litwie.

  6. Z ilu ksiąg składa się „Pan Tadeusz”?

    1. Az 24
    2. Bz 7
    3. Cz 12
    4. Dz 10
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: z 12 – Epopeja ma dwanaście ksiąg i epilog.

  7. Jak zaczyna się Inwokacja?

    1. A„Bogurodzica dziewica”
    2. B„Litwo! Ojczyzno moja!”
    3. C„Mocium panie”
    4. D„Polska jeszcze nie zginęła”
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: „Litwo! Ojczyzno moja!” – Inwokacja to uroczysty wstęp z tęsknotą za ojczyzną.

  8. Jakim gatunkiem jest „Pan Tadeusz”?

    1. Aballadą
    2. Bpowieścią przygodową
    3. Ckomedią
    4. Depopeją narodową
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: epopeją narodową – Pokazuje obraz życia szlachty i ważny moment w dziejach narodu.

  9. Jakim wierszem napisano „Pana Tadeusza”?

    1. Aprozą
    2. Bośmiozgłoskowcem
    3. Csonetem
    4. Dtrzynastozgłoskowcem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: trzynastozgłoskowcem – Trzynastozgłoskowiec to tradycyjny wiersz polskiej poezji epickiej.

  10. Kim naprawdę jest ksiądz Robak?

    1. AGerwazym
    2. BSędzią
    3. CJackiem Soplicą, ojcem Tadeusza
    4. DHrabią
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Jackiem Soplicą, ojcem Tadeusza – Pod habitem kryje się Jacek Soplica, który odpokutowuje dawną winę.

  11. Jaką winę miał na sumieniu Jacek Soplica?

    1. Aukradł skarb
    2. Bzdradził Napoleona
    3. Cspalił Soplicowo
    4. Dzabił Stolnika Horeszkę
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: zabił Stolnika Horeszkę – Jacek zastrzelił Stolnika w czasie napadu Moskali na zamek.

  12. Kim jest Sędzia dla Jacka Soplicy?

    1. Abratem
    2. Bwujem Telimeny
    3. Csynem
    4. Dojcem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: bratem – Sędzia prowadzi dom w Soplicowie i wychowuje Tadeusza.

  13. Kim jest Zosia?

    1. Awnuczką Stolnika, córką Ewy Horeszkówny
    2. Bsiostrą Tadeusza
    3. Ccórką Sędziego
    4. Dcórką Telimeny
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: wnuczką Stolnika, córką Ewy Horeszkówny – Zosia jest wychowanicą Telimeny i dziedziczką rodu Horeszków.

  14. Kim jest Gerwazy?

    1. Asługą Sędziego
    2. Bksiędzem
    3. Cklucznikiem Horeszków
    4. Drosyjskim oficerem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: klucznikiem Horeszków – Gerwazy pamięta śmierć Stolnika i chce zemsty na Soplicach.

  15. Jak Gerwazy nazywał swój rapier (miecz)?

    1. AScyzoryk
    2. BSzczerbiec
    3. CArtemiza
    4. DRózeczka
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Scyzoryk – „Scyzoryk” to przezwisko groźnego miecza klucznika.

  16. O co spierają się Soplicowie i Hrabia?

    1. Ao młyn
    2. Bo las
    3. Co konia
    4. Do zamek
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: o zamek – Spór o zamek Horeszków jest osią fabuły.

  17. Kto grał na rogu po polowaniu na niedźwiedzia?

    1. AWojski
    2. BTadeusz
    3. CJankiel
    4. DGerwazy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Wojski – Koncert Wojskiego na rogu to jeden z najpiękniejszych opisów w utworze.

  18. Kim był Jankiel?

    1. Arosyjskim kapitanem
    2. Bkarczmarzem i cymbalistą, polskim patriotą
    3. Cksiędzem
    4. Dklucznikiem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: karczmarzem i cymbalistą, polskim patriotą – W ostatniej księdze Jankiel gra koncert o dziejach Polski.

  19. Kim jest Telimena?

    1. Ażoną Hrabiego
    2. Bkrewną Sędziego i opiekunką Zosi
    3. Cmatką Tadeusza
    4. Dcórką Stolnika
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: krewną Sędziego i opiekunką Zosi – Telimena to kobieta z wielkiego świata, zalotna i próżna.

  20. Kto uczestniczy w zajeździe na Soplicowo?

    1. AMoskale z Sędzią
    2. Bchłopi z Soplicowa
    3. Cwojsko Napoleona
    4. Dszlachta z Dobrzyna z Hrabią i Gerwazym
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: szlachta z Dobrzyna z Hrabią i Gerwazym – Zajazd to zbrojny najazd szlachty na posiadłość, by rozstrzygnąć spór siłą.

  21. Kim był Maciek Dobrzyński?

    1. Asynem Sędziego
    2. Bksiędzem
    3. Ckucharzem
    4. Dnajstarszym i najbardziej szanowanym ze szlachty dobrzyńskiej
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: najstarszym i najbardziej szanowanym ze szlachty dobrzyńskiej – Maciek nad Maćkami cieszył się wielkim autorytetem.

  22. Kogo pokonuje szlachta w bitwie w Soplicowie?

    1. ARosjan (Moskali)
    2. BKrzyżaków
    3. CFrancuzów
    4. DSzwedów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Rosjan (Moskali) – Wspólna walka z Moskalami godzi zwaśnione strony.

  23. Jak nazywał się rosyjski kapitan w Soplicowie?

    1. APłut
    2. BRobak
    3. CBuchman
    4. DRyków
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Ryków – Kapitan Ryków był uczciwym żołnierzem, a major Płut – człowiekiem bez honoru.

  24. Jaki polski generał przybywa do Soplicowa z wojskiem wiosną 1812 roku?

    1. AJan Henryk Dąbrowski
    2. BJózef Bem
    3. CJózef Piłsudski
    4. DTadeusz Kościuszko
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Jan Henryk Dąbrowski – Dąbrowski przybywa w czasie wyprawy Napoleona na Rosję.

  25. Co ogłaszają Tadeusz i Zosia podczas zaręczyn?

    1. Awojnę z Hrabią
    2. Bwyjazd do Paryża
    3. Cuwłaszczenie chłopów
    4. Dsprzedaż zamku
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: uwłaszczenie chłopów – Nadanie chłopom ziemi na własność pokazuje nowoczesne myślenie bohaterów.

Cały dział „Lektury obowiązkowe”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 25 pytańFiszki · 10🔊 Posłuchaj notatki

Więcej: Język polski, klasa 7

„Mały Książę”„Opowieść wigilijna”„Zemsta”„Kamienie na szaniec”Kto to napisał? PowtórkaAdam Mickiewicz – życie i twórczość„Reduta Ordona”„Świtezianka”„Dziady” cz. II„Pan Tadeusz” – Księga I. Gospodarstwo„Pan Tadeusz” – Księga II. Zamek„Pan Tadeusz” – Księga IV. Dyplomatyka i łowy„Pan Tadeusz” – Księga X. Emigracja. Jacek„Pan Tadeusz” – Księga XI. Rok 1812„Pan Tadeusz” – Księga XII. Kochajmy się!Henryk Sienkiewicz – „Latarnik”Bolesław Prus – „Kamizelka”Stefan Żeromski – „Syzyfowe prace”Jan Kochanowski – fraszki, pieśni, trenyJan Kochanowski – „Pieśń świętojańska o Sobótce”Ignacy Krasicki – bajki i „Żona modna”Juliusz Słowacki – „W pamiętniku Zofii Bobrówny”SłowotwórstwoWypowiedzenia: zdanie i równoważnik zdaniaZdania złożone współrzędnie i podrzędnieCzęści mowy – powtórka przed egzaminemCzasownik: aspekt, tryb i stronaFonetyka: głoski, upodobnienia i uproszczeniaSłownictwo: zapożyczenia, archaizmy, wieloznacznośćRodzaje i gatunki literackieŚrodki stylistyczneRozprawkaCharakterystyka postaci i inne formyOpowiadanie twórcze i opis przeżyć wewnętrznychStreszczenie i krótkie formy użytkoweStyle wypowiedzi i etykieta językowaPerswazja, manipulacja i przemówienie