ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Matematyka · Statystyka i uzasadnianieklasa 3 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/3/matematyka/dowodzenie-zaleznosci-i-kontrola-wyniku/

Matematyka · Statystyka i uzasadnianie · kl. 3

Dowodzenie zależności i kontrola wyniku

Jak zapisać rozwiązanie zadania otwartego i proste dowody (ciągi, podzielność), żeby nie wystarczył jeden przykład.

ok. 3 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Zapis rozwiązania

  • Zadanie otwarte rozwiązuj w kolejności: oznaczenia i założenia, model (równanie, nierówność, funkcja), obliczenia, sprawdzenie warunków (np. dziedzina, n liczba naturalna), odpowiedź.
Zapamiętaj

Przykłady liczbowe mogą podpowiedzieć tezę, ale jej nie dowodzą. Dowód musi objąć wszystkie dopuszczalne wartości.

2Dowody w ciągach

  • Ciąg jest arytmetyczny, gdy an+1 − an jest stałe. Dla an = 3n + 1: 3(n + 1) + 1 − (3n + 1) = 3 dla każdego n.
  • Suma arytmetyczna: a1 + an = a2 + an−⁠1 = …, więc 2Sn = n(a1 + an) i Sn = n(a1 + an) przez 2.

3Dowody o podzielności

  • Liczba parzysta to 2k, nieparzysta 2k + 1 (k całkowite).
  • Suma trzech kolejnych liczb całkowitych: (n − 1) + n + (n + 1) = 3n, więc dzieli się przez 3.
  • Iloczyn dwóch kolejnych liczb naturalnych jest parzysty, bo jedna z nich jest parzysta.
Sprawdź, czy rozumiesz

Iloczyn dwóch kolejnych liczb naturalnych jest parzysty, ponieważ

4Indukcja (dodatek)

  • Dodatek, poza wymaganiami: indukcja to metoda dowodzenia dla każdej liczby naturalnej n ≥ 1. Krok 1: sprawdź n = 1. Krok 2: załóż tezę dla n = k i udowodnij dla n = k + 1.
  • Teza: 1 + 2 + … + n = n(n + 1) przez 2.
  • Krok 1: dla n = 1 lewa strona to 1, prawa 1 · 2 przez 2 = 1.
  • Krok 2: z założenia 1 + … + k = k(k + 1) przez 2, więc 1 + … + k + (k + 1) = k(k + 1) przez 2 + (k + 1) = (k + 1)(k + 2) przez 2 – to teza dla k + 1.

5Kontrola wyniku

  • Sprawdź, czy wynik pasuje do treści (długość dodatnia, liczba osób całkowita, rozwiązanie z dziedziny). Wyszedł bok −⁠3? Odrzuć wynik i sprawdź rachunki.
Uwaga na błąd

Sprawdzenie tezy dla n = 1, 2, 3 i uznanie jej za udowodnioną dla wszystkich n.

Sprawdź, czy rozumiesz

W zadaniu geometrycznym otrzymano długość boku −⁠3. Należy

✎Ściąga: Dowodzenie zależności i kontrola wyniku

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Przykłady liczbowe mogą podpowiedzieć tezę, ale jej nie dowodzą. Dowód musi objąć wszystkie dopuszczalne wartości.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Czy sprawdzenie własności dla n = 1, 2 i 3 dowodzi jej dla każdej liczby naturalnej n?

    1. ATak, jeśli wyniki są parzyste
    2. BNie, to tylko przykłady
    3. CTak, jeśli n jest małe
    4. DTak, jeśli wyniki są zgodne
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Nie, to tylko przykłady – Dowód musi obejmować wszystkie n, a przykłady mogą nie ujawnić wyjątków.

  2. Liczbę nieparzystą można zapisać jako

    1. A2k + 1 (k całkowite)
    2. B2k + 2
    3. C2k
    4. Dk + 2
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 2k + 1 (k całkowite) – Liczba o postaci 2k + 1 daje resztę 1 z dzielenia przez 2.

  3. Suma trzech kolejnych liczb całkowitych n − 1, n, n + 1 jest równa

    1. A3n + 1
    2. Bn3
    3. C3n
    4. D3n − 1
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 3n – (n − 1) + n + (n + 1) = 3n.

  4. Aby wykazać, że ciąg jest arytmetyczny, pokazujemy, że an+1 − an jest

    1. Astałą liczbą dla każdego n
    2. Bwiększa od 1
    3. Crówna a1
    4. Ddodatnia dla n = 1
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: stałą liczbą dla każdego n – To definicja ciągu arytmetycznego.

  5. Dla ciągu an = 3n + 1 różnica an+1 − an jest równa

    1. A3
    2. B1
    3. C4
    4. D3n
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 3 – 3(n + 1) + 1 − (3n + 1) = 3.

  6. Iloczyn dwóch kolejnych liczb naturalnych jest parzysty, ponieważ

    1. Aich suma jest parzysta
    2. Biloczyn dzieli się przez 4
    3. Cobie liczby są nieparzyste
    4. Djedna z tych liczb jest parzysta
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: jedna z tych liczb jest parzysta – Spośród dwóch kolejnych liczb jedna jest parzysta, więc w iloczynie jest czynnik 2.

  7. Dodatek – indukcja: po sprawdzeniu n = 1 zakładamy tezę dla n = k i dowodzimy jej dla

    1. An = 2k
    2. Bn = k + 1
    3. Cn = k2
    4. Dn = k − 1
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: n = k + 1 – Drugi krok indukcji to przejście od k do k + 1.

  8. W zadaniu geometrycznym otrzymano długość boku −⁠3. Należy

    1. Aodrzucić wynik i sprawdzić założenia oraz rachunki
    2. Bzaokrąglić wynik do zera
    3. Czmienić znak bez uzasadnienia
    4. Dzostawić wartość bezwzględną bez komentarza
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: odrzucić wynik i sprawdzić założenia oraz rachunki – Długość nie może być ujemna, więc wynik jest sprzeczny z warunkami zadania.

Cały dział „Statystyka i uzasadnianie”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Matematyka, klasa 3