ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Język polski · Formy wypowiedziklasa 5 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/5/jezyk-polski/opowiadanie-tworcze-z-opisem/

Język polski · Formy wypowiedzi · kl. 5

Opowiadanie twórcze z opisem

Jak napisać opowiadanie twórcze z perspektywy bohatera, o ciekawej kompozycji, wzbogacone opisem i dialogiem.

ok. 2 min czytania8 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Kompozycja

  • Opowiadanie przedstawia wydarzenia, które wynikają jedno z drugiego.
  • Wstęp – kto, gdzie, kiedy; rozwinięcie – wydarzenia i punkt kulminacyjny (moment największego napięcia); zakończenie – rozwiązanie i refleksja.
  • Kompozycja zróżnicowana: możesz zacząć od środka akcji albo od końca i potem cofnąć się w czasie – byle czytelnik się nie zgubił.
  • Każdy nowy etap zaczynaj od nowego akapitu.

2Perspektywa bohatera

  • W opowiadaniu twórczym wymyślasz wydarzenia i opowiadasz je oczami wybranego bohatera, np. Saby albo Kalego.
  • Narracja pierwszoosobowa (wróciłem) pokazuje myśli bohatera; trzecioosobowa (Nemeczek podniósł…) też jest możliwa. Trzymaj się jednej do końca.
Sprawdź, czy rozumiesz

Co to punkt kulminacyjny?

3Wzbogacenie opowiadania

  • Wplataj w akcję opis miejsca, przedmiotu i wyglądu postaci: Stanęliśmy na placu otoczonym wysokim parkanem.
  • Dialog ożywia tekst: każdą wypowiedź zapisz od nowej linii i zacznij od myślnika (–).
  • Mieszaj wypowiedzenia: pytania, wykrzyknienia, krótkie zdania w chwilach napięcia: Cisza. Nagle – trzask!

4Krok po kroku: plan opowiadania twórczego

  • Krok 1. Wybierz bohatera i perspektywę.
  • Krok 2. Ułóż plan: wstęp – 3–4 wydarzenia – punkt kulminacyjny – zakończenie.
  • Krok 3. Zaznacz, gdzie wpleciesz opis i dialog.
  • Krok 4. Napisz tekst, a potem sprawdź, czy wydarzenia wynikają z siebie.
Zapamiętaj

Opowiadanie twórcze = wymyślone, logicznie połączone zdarzenia + opis + dialog, opowiedziane z jednej perspektywy.

Uwaga na błąd

Zmiana narratora w połowie tekstu – raz „ja”, raz „on”. Wybierz jedną formę i jej nie zmieniaj.

Sprawdź, czy rozumiesz

Jak zapisujemy dialog w opowiadaniu?

✎Ściąga: Opowiadanie twórcze z opisem

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Opowiadanie twórcze = wymyślone, logicznie połączone zdarzenia + opis + dialog, opowiedziane z jednej perspektywy.
  • Opowiadanie przedstawia wydarzenia, które wynikają jedno z drugiego.
  • Wstęp – kto, gdzie, kiedy; rozwinięcie – wydarzenia i punkt kulminacyjny (moment największego napięcia); zakończenie – rozwiązanie i refleksja.
  • Kompozycja zróżnicowana: możesz zacząć od środka akcji albo od końca i potem cofnąć się w czasie – byle czytelnik się nie zgubił.
  • Dialog ożywia tekst: każdą wypowiedź zapisz od nowej linii i zacznij od myślnika (–).

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Jakie części ma opowiadanie?

    1. Asam opis i dialog
    2. Bwstęp, rozwinięcie, zakończenie
    3. Ctytuł i podpis
    4. Dtylko początek i koniec
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: wstęp, rozwinięcie, zakończenie – Opowiadanie ma kompozycję trójdzielną.

  2. Z czyjej perspektywy pisze się opowiadanie twórcze?

    1. Azawsze autora książki
    2. Bczytelnika
    3. Cnauczyciela
    4. Dwybranego bohatera
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: wybranego bohatera – Piszesz tak, jak świat widzi wybrany bohater.

  3. Co to punkt kulminacyjny?

    1. Apierwsze zdanie
    2. Btytuł
    3. Cpodpis autora
    4. Dmoment największego napięcia
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: moment największego napięcia – Punkt kulminacyjny to przełomowe wydarzenie w rozwinięciu.

  4. Jak wplata się opis do opowiadania?

    1. Ana końcu jako osobną listę
    2. Bwcale się go nie dodaje
    3. Cw tytule
    4. Dw akcję, np. opis placu podczas wydarzeń
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: w akcję, np. opis placu podczas wydarzeń – Opis współtworzy zdarzenia.

  5. Co jest błędem w opowiadaniu?

    1. Azmiana narratora z „ja” na „on” w połowie tekstu
    2. Bwpleciony opis miejsca
    3. Cpunkt kulminacyjny
    4. Ddialog bohaterów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: zmiana narratora z „ja” na „on” w połowie tekstu – Trzeba trzymać się jednej perspektywy.

  6. Jak zapisujemy dialog w opowiadaniu?

    1. Atylko wielkimi literami
    2. Btylko w nawiasach
    3. Ckażdą wypowiedź od nowej linii, po myślniku
    4. Dwszystkie wypowiedzi w jednym akapicie bez znaków
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: każdą wypowiedź od nowej linii, po myślniku – Myślnik i nowa linia pokazują zmianę osoby mówiącej.

  7. Czego wymaga spójność opowiadania?

    1. Azmiany miejsca bez powodu
    2. Bpowtarzania tego samego
    3. Czdarzeń, które logicznie wynikają jedno z drugiego
    4. Dlosowych scen
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: zdarzeń, które logicznie wynikają jedno z drugiego – Zdarzenia muszą być połączone przyczyną i skutkiem.

  8. Co ożywia opowiadanie?

    1. Atabela
    2. Bspis treści
    3. Cdialog
    4. Dprzypis
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: dialog – Dialogi pokazują bohaterów w działaniu.

Cały dział „Formy wypowiedzi”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Język polski, klasa 5