1Powtórzenie i wyliczenie
- Powtórzenie to celowe użycie tego samego wyrazu lub zwrotu kilka razy: szumi, szumi, szumi las. Wzmacnia emocje, buduje rytm i podkreśla to, co ważne. W piosence powtórzeniem jest refren.
- Wyliczenie to wymienienie po kolei wielu elementów: na straganie leżały jabłka, gruszki, śliwki, orzechy. Pokazuje mnóstwo i bogactwo – działa na wyobraźnię i zmysły.
Powtórzenie i wyliczenie wzmacniają wypowiedź i przyciągają uwagę czytelnika.
2Powtórka: znane środki
| Środek | Co robi | Przykład |
|---|---|---|
| epitet | określa rzeczownik, dodaje cechę | złota jesień |
| porównanie | zestawia dwie rzeczy słowem jak, jakby, niczym | cichy jak mysz |
| przenośnia (metafora) | łączy wyrazy w nowe, obrazowe znaczenie | morze słońca |
| wyraz dźwiękonaśladowczy | naśladuje dźwięk | bum, szelest, kukuryku |
Co to powtórzenie?
Powtórzenie, np. „szumi, szumi”, wzmacnia emocje i rytm.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Krok po kroku: nazwij środek i jego działanie
- Krok 1. Znajdź niezwykły fragment, np. dzwonią, dzwonią, dzwonią dzwonki.
- Krok 2. Sprawdź: coś się powtarza? jest jak? jest określenie rzeczownika? jest wiele elementów po kolei?
- Krok 3. Nazwij środek: tu – powtórzenie.
- Krok 4. Napisz, jak działa: podkreśla dźwięk i radosny nastrój.
4Czytamy wiersz na głos
- Interpretacja głosowa to czytanie, które pokazuje sens i nastrój tekstu.
- Dobierz tempo (wolno – smutek, szybko – pośpiech), siłę głosu i intonację (podnoszenie i obniżanie głosu). Rób pauzy po ważnych słowach.
Mylenie porównania z przenośnią. Porównanie ma słowo jak, jakby, niczym, a przenośnia go nie ma.
Jak przeczytać na głos smutny wiersz?
Tempo, siła głosu i pauzy pomagają oddać nastrój utworu.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
✎Ściąga: Powtórzenie, wyliczenie i inne środki stylistyczne
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Powtórzenie i wyliczenie wzmacniają wypowiedź i przyciągają uwagę czytelnika.
- Powtórzenie to celowe użycie tego samego wyrazu lub zwrotu kilka razy: szumi, szumi, szumi las. Wzmacnia emocje, buduje rytm i podkreśla to, co ważne. W piosence powtórzeniem jest refren.
- Wyliczenie to wymienienie po kolei wielu elementów: na straganie leżały jabłka, gruszki, śliwki, orzechy. Pokazuje mnóstwo i bogactwo – działa na wyobraźnię i zmysły.
- Interpretacja głosowa to czytanie, które pokazuje sens i nastrój tekstu.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Co to powtórzenie?
- Acelowe użycie tego samego wyrazu lub zwrotu kilka razy
- Bpytanie retoryczne
- Cskrócenie zdania
- Dprzypadkowa pomyłka autora
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: celowe użycie tego samego wyrazu lub zwrotu kilka razy – Powtórzenie, np. „szumi, szumi”, wzmacnia emocje i rytm.
Jaki środek występuje w zdaniu „Na straganie leżały jabłka, gruszki, śliwki i orzechy”?
- Awyliczenie
- Bwyraz dźwiękonaśladowczy
- Cporównanie
- Dpowtórzenie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: wyliczenie – Wymieniono po kolei wiele elementów – to wyliczenie.
„Cichy jak mysz” to przykład
- Aprzenośni
- Bporównania
- Cwyrazu dźwiękonaśladowczego
- Depitetu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: porównania – Porównanie łączy dwie rzeczy słowem „jak”.
„Złota jesień” to przykład
- Awyliczenia
- Bpowtórzenia
- Cporównania
- Depitetu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: epitetu – Epitet to określenie rzeczownika, które dodaje mu cechę.
„Morze słońca” to przykład
- Aepitetu
- Bporównania
- Cwyrazu dźwiękonaśladowczego
- Dprzenośni
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: przenośni – Przenośnia tworzy nowe, obrazowe znaczenie – nie ma tu słowa „jak”.
Który wyraz jest dźwiękonaśladowczy?
- Amorze
- Bzłota
- Ccichy
- Dbum
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: bum – Wyraz dźwiękonaśladowczy naśladuje odgłos.
Jak działa wyliczenie na czytelnika?
- Aspowalnia akcję, bo nic się nie dzieje
- Bpokazuje mnóstwo rzeczy i pobudza wyobraźnię
- Czamienia opis w dialog
- Dzastępuje rym
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: pokazuje mnóstwo rzeczy i pobudza wyobraźnię – Nagromadzenie elementów pozwala wyobrazić sobie ich bogactwo.
Jak przeczytać na głos smutny wiersz?
- Ajak najszybciej i głośno
- Bkrzycząc każde słowo
- Cmonotonnie, bez pauz
- Dwolniej i ciszej, z pauzami po ważnych słowach
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: wolniej i ciszej, z pauzami po ważnych słowach – Tempo, siła głosu i pauzy pomagają oddać nastrój utworu.
Cały dział „Teoria literatury”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.