Co zakończyło francuskie rządy w Indochinach?

Klęska pod Dien Bien Phu (1954)

Dekolonizacja oraz Wietnam, Kuba i Afganistan

ogarniam.edu.pl · Historia · Świat po 1945 i zimna wojnaklasa 4 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/4/historia/dekolonizacja-oraz-wietnam-kuba-i-afganistan/

Po 1945 roku upadały imperia kolonialne, a w tym samym czasie toczyły się zimnowojenne konflikty. Zobaczysz przykłady: Indie, Algieria, Wietnam, kryzys kubański i Afganistan.

1Dekolonizacja

Geneza: osłabienie metropolii po wojnie, idee samostanowienia narodów (Karta atlantycka, ONZ) i silne ruchy narodowe w koloniach.
Indie uzyskały niepodległość w 1947 roku po latach biernego oporu pod wodzą Mahatmy Gandhiego. Kraj podzielono na Indie i Pakistan, co wywołało krwawe walki i przesiedlenia milionów ludzi. Indonezja w 1949, a Algieria po krwawej wojnie z Francją (1954–1962).

Wietnam, Kuba i Afganistan

Sprawdź, czy rozumiesz

Jak przebiegała dekolonizacja Algierii?

2Konflikty zimnowojenne

Wietnam: po klęsce Francji pod Dien Bien Phu (1954) konferencja w Genewie podzieliła kraj wzdłuż 17. równoleżnika na komunistyczną Północ i Południe. USA coraz mocniej angażowały się w obronę Południa. Wycofały się w 1973 roku, a Sajgon upadł 30 IV 1975.
Kryzys kubański (X 1962): ZSRS zainstalował na Kubie rakiety. USA ogłosiły blokadę wyspy, a świat stanął na krawędzi wojny jądrowej. Chruszczow wycofał rakiety, a USA obiecały nie atakować Kuby i po cichu wycofały swoje rakiety z Turcji.
Afganistan: ZSRS wkroczył w XII 1979. Walczył z partyzantami (mudżahedinami) wspieranymi przez USA. Wycofał się w 1989 roku. Zginęło kilkaset tysięcy Afgańczyków (według części szacunków ponad milion), a miliony uciekły z kraju. Wojna osłabiła ZSRS.

Zapamiętaj

Dekolonizacja: Indie 1947, Indonezja 1949, Algieria 1962. Konflikty zimnowojenne: Wietnam (1954–1975), kryzys kubański (X 1962), Afganistan (1979–1989).

Uwaga na błąd

Traktowanie dekolonizacji jako pokojowego procesu. Wiele krajów (np. Algieria) wywalczyło niepodległość w krwawych wojnach.

✎Ściąga: Dekolonizacja oraz Wietnam, Kuba i Afganistan

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

Dekolonizacja: Indie 1947, Indonezja 1949, Algieria 1962. Konflikty zimnowojenne: Wietnam (1954–1975), kryzys kubański (X 1962), Afganistan (1979–1989).
Geneza: osłabienie metropolii po wojnie, idee samostanowienia narodów (Karta atlantycka, ONZ) i silne ruchy narodowe w koloniach.
Indie uzyskały niepodległość w 1947 roku po latach biernego oporu pod wodzą Mahatmy Gandhiego. Kraj podzielono na Indie i Pakistan, co wywołało krwawe walki i przesiedlenia milionów ludzi. Indonezja w 1949, a Algieria po krwawej wojnie z Francją (1954–1962).
Wietnam: po klęsce Francji pod Dien Bien Phu (1954) konferencja w Genewie podzieliła kraj wzdłuż 17. równoleżnika na komunistyczną Północ i Południe. USA coraz mocniej angażowały się w obronę Południa. Wycofały się w 1973 roku, a Sajgon upadł 30 IV 1975.
Kryzys kubański (X 1962): ZSRS zainstalował na Kubie rakiety. USA ogłosiły blokadę wyspy, a świat stanął na krawędzi wojny jądrowej. Chruszczow wycofał rakiety, a USA obiecały nie atakować Kuby i po cichu wycofały swoje rakiety z Turcji.
Afganistan: ZSRS wkroczył w XII 1979. Walczył z partyzantami (mudżahedinami) wspieranymi przez USA. Wycofał się w 1989 roku. Zginęło kilkaset tysięcy Afgańczyków (według części szacunków ponad milion), a miliony uciekły z kraju. Wojna osłabiła ZSRS.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

Kiedy Indie uzyskały niepodległość?
1. A1947
2. B1989
3. C1914
4. D1960
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: 1947 – Kraj podzielono na Indie i Pakistan.
Jak przebiegała dekolonizacja Algierii?
1. APo krwawej wojnie (1954–1962)
2. BDzięki ONZ w 1945
3. CPo rozmowach bez przemocy
4. DAlgieria pozostała kolonią
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Po krwawej wojnie (1954–1962) – Wojna z Francją pochłonęła setki tysięcy ofiar.
Co zakończyło francuskie rządy w Indochinach?
1. AKlęska pod Dien Bien Phu (1954)
2. BUkład w Camp David
3. CKryzys kubański
4. DOfensywa Tet
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Klęska pod Dien Bien Phu (1954) – Po tym podzielono Wietnam.
Kiedy upadł Sajgon?
1. A1989
2. B30 IV 1975
3. C1962
4. D1954
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 30 IV 1975 – Zakończyło to wojnę wietnamską zwycięstwem Północy.
Co wywołało kryzys kubański?
1. AInwazja ZSRS na Afganistan
2. BAtak USA na ZSRS
3. CPodział Berlina
4. DRadzieckie rakiety na Kubie
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Radzieckie rakiety na Kubie – USA ogłosiły blokadę wyspy w X 1962.
Jak zakończył się kryzys kubański?
1. AUSA zajęły Kubę
2. BZSRS wycofał rakiety
3. CWybuchła wojna jądrowa
4. DKuba opuściła ONZ
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: ZSRS wycofał rakiety – ZSRS wycofał rakiety, a USA obiecały nie atakować Kuby i wycofały rakiety z Turcji.
Kiedy ZSRS wkroczył do Afganistanu?
1. AXII 1979
2. B1968
3. C1989
4. D1956
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: XII 1979 – Wycofał się dopiero w 1989 roku.
Kto wspierał mudżahedinów w Afganistanie?
1. AFrancja
2. BZSRS
3. CUSA
4. DNRD
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: USA – Wsparcie USA było elementem rywalizacji z ZSRS.

Cały dział „Świat po 1945 i zimna wojna”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytań Fiszki · 10 🔊 Posłuchaj notatki

Więcej: Historia, klasa 4

Wojna obronna Polski w 1939 roku Kampania 1939: potencjały, decyzje i oceny II wojna światowa: fronty i klęska Osi Daleki Wschód, Afryka i Włochy: inne fronty wojny Konferencje Wielkiej Trójki: Teheran, Jałta, Poczdam Wielka Koalicja i współpraca Niemiec z ZSRS Ludność cywilna i jeńcy w II wojnie światowej Życie pod okupacją, obozy i deportacje Polityka okupantów: Niemcy i ZSRS w Polsce Zbrodnie niemieckie i sowieckie oraz pamięć o nich Ludobójstwo na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej Zagłada Żydów: etapy i opór Postawy wobec Holokaustu i Sprawiedliwi Korzenie antysemityzmu i działania rządu RP wobec Zagłady Rząd RP na uchodźstwie i układ Sikorski–Majski Polacy na frontach i sprawa polska w polityce mocarstw Armia Andersa, Polskie Siły Zbrojne i położenie rządu RP Polskie Państwo Podziemne i Armia Krajowa Akcja „Burza” i powstanie warszawskie Skutki II wojny światowej Rozliczenie zbrodni wojennych i ocena ONZ Początek zimnej wojny, NATO i Układ Warszawski Sowietyzacja Europy Środkowo-Wschodniej i bunty: NRD, Węgry, Czechosłowacja Konflikt arabsko-izraelski i Bliski Wschód Powstanie Izraela i przemiany w Chinach Rok Afryki i terroryzm Integracja europejska, nauka i przemiany kultury Zagrożenia cywilizacyjne, Sobór Watykański II i kultura masowa USA po II wojnie światowej: makkartyzm i prawa obywatelskie Polska po wojnie: straty, nowe granice i odbudowa Przesiedlenia i nowe granice: skutki społeczne Jak komuniści przejęli władzę w Polsce Stalinizm w Polsce: ustrój, terror i Kościół Propaganda, socrealizm, plan sześcioletni i odwilż Poznański Czerwiec 1956 i Październik 1956 System władzy i gospodarka PRL w latach 60. i 70.Kryzysy: Marzec 1968, Grudzień 1970, Czerwiec 1976 Kościół, opozycja i „Solidarność”Postawy wobec władzy, milenium 1966 i ludzie „Solidarności”Stan wojenny w Polsce Stan wojenny: reakcje świata, Kościół i życie codzienne Okrągły Stół i wybory 1989 Jesień Ludów, rozpad ZSRS i wojny lat 90.Obalanie komunizmu i transformacja w regionie Transformacja ustrojowa i Konstytucja 1997 Spory polityczne i koszty transformacji w latach 90.Polska w NATO i Unii Europejskiej Polska i sąsiedzi po 1989 roku Świat po 2000 roku: Chiny, terroryzm i wojna na Ukrainie Źródła XX wieku: jak je czytać i oceniać Spory o XX wiek: interpretacje i argumentacja Powtórka: cezury i problemy od starożytności do 2004 roku Porównania i syntezy problemowe na rozszerzeniu