ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Historia · PRL 1957–1989klasa 4 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/4/historia/kosciol-opozycja-i-solidarnosc/

Historia · PRL 1957–1989 · kl. 4

Kościół, opozycja i „Solidarność”

W latach 70. pojawiła się opozycja, Kościół zyskał wielką rolę, a w 1980 roku robotnicy stworzyli „Solidarność”. Zobaczysz drogę od KOR do związku zawodowego liczącego miliony.

ok. 2 min czytania8 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Kościół i papież

  • Kościół był jedyną większą niezależną instytucją w PRL i bronił praw człowieka. Duże znaczenie miał prymas Wyszyński.
  • 16 X 1978 papieżem został Polak, Jan Paweł II. Jego pielgrzymka do Polski (VI 1979) dała ludziom poczucie siły i wspólnoty.

2Opozycja 1976–1980

  • KOR (1976), ROPCiO, Wolne Związki Zawodowe (1978) i niezależne wydawnictwa pokazały, że można działać poza partią.
IX 1976Powstaje KORpo Czerwcu 197616 X 1978Jan Paweł II papieżemVI 1979Pielgrzymka papieża do Polski14 VIII 1980Strajk w Stoczni Gdańskiej21 postulatów31 VIII 1980Porozumienia sierpniowezgoda na wolne związki10 XI 1980Rejestracja „Solidarności”ok. 10 mln członków
Od KOR do rejestracji „Solidarności”
Sprawdź, czy rozumiesz

Jaka była rola Kościoła w PRL?

3Sierpień 1980

  • 14 VIII 1980 strajk rozpoczął się w Stoczni Gdańskiej, m.in. po zwolnieniu Anny Walentynowicz. Strajkujący sformułowali 21 postulatów, w tym prawo do wolnych związków zawodowych.
  • Porozumienia zawarto w Szczecinie (30 VIII), w Gdańsku (31 VIII, przywódca strajku: Lech Wałęsa) i w Jastrzębiu (3 IX). Razem nazywamy je porozumieniami sierpniowymi.

4„Solidarność”

  • NSZZ „Solidarność” zarejestrowano 10 XI 1980. Miał około 10 mln członków. Był ruchem społecznym o ogromnym zasięgu i dał impuls do zmian w całym bloku wschodnim.
Zapamiętaj

KOR (1976), wybór Jana Pawła II (16 X 1978), strajk w Gdańsku (14 VIII 1980), 21 postulatów, porozumienia sierpniowe (31 VIII), rejestracja „Solidarności” (10 XI 1980), ok. 10 mln członków.

Uwaga na błąd

Mylenie Wolnych Związków Zawodowych (1978) z NSZZ „Solidarność” (1980). WZZ były małą grupą konspiracyjną, a „Solidarność” masowym związkiem.

Sprawdź, czy rozumiesz

Co zawierały postulaty strajkujących w sierpniu 1980?

✎Ściąga: Kościół, opozycja i „Solidarność”

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • KOR (1976), wybór Jana Pawła II (16 X 1978), strajk w Gdańsku (14 VIII 1980), 21 postulatów, porozumienia sierpniowe (31 VIII), rejestracja „Solidarności” (10 XI 1980), ok. 10 mln członków.
  • 16 X 1978 papieżem został Polak, Jan Paweł II. Jego pielgrzymka do Polski (VI 1979) dała ludziom poczucie siły i wspólnoty.
  • KOR (1976), ROPCiO, Wolne Związki Zawodowe (1978) i niezależne wydawnictwa pokazały, że można działać poza partią.
  • 14 VIII 1980 strajk rozpoczął się w Stoczni Gdańskiej, m.in. po zwolnieniu Anny Walentynowicz. Strajkujący sformułowali 21 postulatów, w tym prawo do wolnych związków zawodowych.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Kiedy wybrano Jana Pawła II na papieża?

    1. A1 IX 1939
    2. B13 XII 1981
    3. C31 VIII 1980
    4. D16 X 1978
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 16 X 1978 – Wybór Polaka miał ogromne znaczenie dla narodu.

  2. Kiedy odbyła się pierwsza pielgrzymka Jana Pawła II do Polski?

    1. A1989
    2. B1983
    3. C1945
    4. DVI 1979
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: VI 1979 – Zgromadziła miliony wiernych.

  3. Czym był KOR?

    1. AZwiązkiem zawodowym
    2. BJednostką wojskową
    3. CKomitetem Obrony Robotników z 1976 roku
    4. DPartią
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Komitetem Obrony Robotników z 1976 roku – Pomagał represjonowanym robotnikom.

  4. Kiedy rozpoczął się strajk w Stoczni Gdańskiej?

    1. A12 XII 1970
    2. B31 VIII 1980
    3. C14 VIII 1980
    4. D13 XII 1981
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 14 VIII 1980 – Wybuchł po zwolnieniu Anny Walentynowicz.

  5. Co zawierały postulaty strajkujących w sierpniu 1980?

    1. APrawo do wolnych związków zawodowych i inne żądania
    2. BLikwidację PZPR
    3. CWolne wybory natychmiast
    4. DWyjście z Układu Warszawskiego
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Prawo do wolnych związków zawodowych i inne żądania – Pierwszy z 21 postulatów dotyczył niezależnych związków.

  6. Kiedy podpisano porozumienia sierpniowe w Gdańsku?

    1. A10 XI 1980
    2. B14 VIII 1980
    3. C31 VIII 1980
    4. D13 XII 1981
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 31 VIII 1980 – Dzięki nim zalegalizowano niezależny związek.

  7. Kiedy zarejestrowano NSZZ „Solidarność”?

    1. A31 VIII 1980
    2. B10 XI 1980
    3. C13 XII 1981
    4. D4 VI 1989
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: 10 XI 1980 – Związek liczył około 10 mln członków.

  8. Jaka była rola Kościoła w PRL?

    1. ANiezależnej instytucji broniącej praw człowieka
    2. BArmii
    3. CPartii opozycyjnej
    4. DOrganizacji kontrolowanej przez PZPR
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Niezależnej instytucji broniącej praw człowieka – Wspierał społeczeństwo, a władza go zwalczała.

Cały dział „PRL 1957–1989”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Historia, klasa 4

Wojna obronna Polski w 1939 rokuKampania 1939: potencjały, decyzje i ocenyII wojna światowa: fronty i klęska OsiDaleki Wschód, Afryka i Włochy: inne fronty wojnyKonferencje Wielkiej Trójki: Teheran, Jałta, PoczdamWielka Koalicja i współpraca Niemiec z ZSRSLudność cywilna i jeńcy w II wojnie światowejŻycie pod okupacją, obozy i deportacjePolityka okupantów: Niemcy i ZSRS w PolsceZbrodnie niemieckie i sowieckie oraz pamięć o nichLudobójstwo na Wołyniu i w Małopolsce WschodniejZagłada Żydów: etapy i opórPostawy wobec Holokaustu i SprawiedliwiKorzenie antysemityzmu i działania rządu RP wobec ZagładyRząd RP na uchodźstwie i układ Sikorski–MajskiPolacy na frontach i sprawa polska w polityce mocarstwArmia Andersa, Polskie Siły Zbrojne i położenie rządu RPPolskie Państwo Podziemne i Armia KrajowaAkcja „Burza” i powstanie warszawskieSkutki II wojny światowejRozliczenie zbrodni wojennych i ocena ONZPoczątek zimnej wojny, NATO i Układ WarszawskiSowietyzacja Europy Środkowo-Wschodniej i bunty: NRD, Węgry, CzechosłowacjaKonflikt arabsko-izraelski i Bliski WschódPowstanie Izraela i przemiany w ChinachDekolonizacja oraz Wietnam, Kuba i AfganistanRok Afryki i terroryzmIntegracja europejska, nauka i przemiany kulturyZagrożenia cywilizacyjne, Sobór Watykański II i kultura masowaUSA po II wojnie światowej: makkartyzm i prawa obywatelskiePolska po wojnie: straty, nowe granice i odbudowaPrzesiedlenia i nowe granice: skutki społeczneJak komuniści przejęli władzę w PolsceStalinizm w Polsce: ustrój, terror i KościółPropaganda, socrealizm, plan sześcioletni i odwilżPoznański Czerwiec 1956 i Październik 1956System władzy i gospodarka PRL w latach 60. i 70.Kryzysy: Marzec 1968, Grudzień 1970, Czerwiec 1976Postawy wobec władzy, milenium 1966 i ludzie „Solidarności”Stan wojenny w PolsceStan wojenny: reakcje świata, Kościół i życie codzienneOkrągły Stół i wybory 1989Jesień Ludów, rozpad ZSRS i wojny lat 90.Obalanie komunizmu i transformacja w regionieTransformacja ustrojowa i Konstytucja 1997Spory polityczne i koszty transformacji w latach 90.Polska w NATO i Unii EuropejskiejPolska i sąsiedzi po 1989 rokuŚwiat po 2000 roku: Chiny, terroryzm i wojna na UkrainieŹródła XX wieku: jak je czytać i oceniaćSpory o XX wiek: interpretacje i argumentacjaPowtórka: cezury i problemy od starożytności do 2004 rokuPorównania i syntezy problemowe na rozszerzeniu