ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Historia · Okupacje i Zagładaklasa 4 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/4/historia/zycie-pod-okupacja-obozy-i-deportacje/

Historia · Okupacje i Zagłada · kl. 4

Życie pod okupacją, obozy i deportacje

Okupacja oznaczała kartki, strach przed łapanką i walkę o przetrwanie. Zobaczysz, jak wyglądał dzień codzienny oraz czym różniły się niemieckie i sowieckie obozy i deportacje.

ok. 2 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Życie codzienne w okupowanej Polsce

  • Kartki na żywność były zbyt małe, żeby się wyżywić. Dlatego kwitł czarny rynek.
  • Łapanki (np. na ulicach Warszawy) kończyły się wywózką na roboty do Rzeszy albo do obozu.
  • Praca przymusowa: miliony Polaków pracowały w niemieckich gospodarstwach i fabrykach.
  • Odpowiedzialność zbiorowa: za akcję podziemia Niemcy mordowali przypadkowych ludzi lub palili wsie.
  • Tajne nauczanie: w GG Niemcy zamknęli szkoły średnie ogólnokształcące i uczelnie (zostały tylko szkoły powszechne i zawodowe), a na ziemiach wcielonych do Rzeszy wszystkie polskie szkoły. Uczono się więc w ukryciu, na tajnych kompletach w domach.

2Obozy: jak je odróżnić

TypKtoprowadziłCelPrzykładyObózkoncentracyjnyIII Rzeszawięzienie,wyniszczanie pracąAuschwitz I, Stutthof,MauthausenObóz zagładyIII Rzeszamasowe mordowanieChełmno, Bełżec,Sobibór, Treblinka,Auschwitz-Birkenau,MajdanekŁagierZSRSpraca przymusowaobozy na Syberii i wKazachstanieDeportacje iwysiedleniaZSRS i IIIRzeszawywózki ludnościZSRS 1940–1941;Wielkopolska iZamojszczyzna
Niemieckie i sowieckie obozy: porównanie
  • Niemieckie obozy koncentracyjne (np. Auschwitz I, Stutthof, Mauthausen) służyły więzieniu i wyniszczeniu pracą. Niemieckie obozy zagłady (Chełmno nad Nerem, Bełżec, Sobibór, Treblinka, Auschwitz-Birkenau, Majdanek) miały jeden cel: masowe mordowanie. Auschwitz-Birkenau i Majdanek były jednocześnie obozami koncentracyjnymi i miejscami zagłady.
  • Sowieckie łagry to system pracy przymusowej. Więźniowie umierali z głodu, zimna i wyczerpania.
Sprawdź, czy rozumiesz

Dlaczego w okupowanej Polsce rozwinęło się tajne nauczanie?

3Deportacje i wysiedlenia

  • ZSRS w latach 1940–1941 deportował w kilku falach setki tysięcy Polaków z ziem wschodnich na Syberię i do Kazachstanu.
  • Niemcy wysiedlali Polaków z ziem włączonych do Rzeszy (np. z Wielkopolski) i z Zamojszczyzny (1942–1943), żeby osiedlić tam Niemców.
Zapamiętaj

Okupacja to kartki, łapanki, praca przymusowa i odpowiedzialność zbiorowa. Obozy koncentracyjne służyły wyniszczeniu pracą, a obozy zagłady masowemu mordowaniu.

Uwaga na błąd

Pisanie „polskie obozy zagłady”. To były niemieckie obozy, założone przez III Rzeszę na okupowanych ziemiach Polski.

✎Ściąga: Życie pod okupacją, obozy i deportacje

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Okupacja to kartki, łapanki, praca przymusowa i odpowiedzialność zbiorowa. Obozy koncentracyjne służyły wyniszczeniu pracą, a obozy zagłady masowemu mordowaniu.
  • Kartki na żywność były zbyt małe, żeby się wyżywić. Dlatego kwitł czarny rynek.
  • Łapanki (np. na ulicach Warszawy) kończyły się wywózką na roboty do Rzeszy albo do obozu.
  • Praca przymusowa: miliony Polaków pracowały w niemieckich gospodarstwach i fabrykach.
  • Odpowiedzialność zbiorowa: za akcję podziemia Niemcy mordowali przypadkowych ludzi lub palili wsie.
  • Tajne nauczanie: w GG Niemcy zamknęli szkoły średnie ogólnokształcące i uczelnie (zostały tylko szkoły powszechne i zawodowe), a na ziemiach wcielonych do Rzeszy wszystkie polskie szkoły. Uczono się więc w ukryciu, na tajnych kompletach w domach.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Czym były łapanki?

    1. AAkcjami AK
    2. BDostawami żywności
    3. CDoraźnym zatrzymywaniem ludzi na ulicach, np. do pracy w Rzeszy
    4. DTajnymi lekcjami
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Doraźnym zatrzymywaniem ludzi na ulicach, np. do pracy w Rzeszy – Niemcy łapali przypadkowych ludzi i wywozili ich do pracy lub obozów.

  2. Na czym polegała odpowiedzialność zbiorowa?

    1. ANa karaniu przypadkowych osób za akcje podziemia
    2. BNa wspólnej pracy w polu
    3. CNa kartkach żywnościowych
    4. DNa wspólnym głosowaniu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Na karaniu przypadkowych osób za akcje podziemia – Okupant mordował zakładników lub palił wsie w odwecie.

  3. Dlaczego w okupowanej Polsce rozwinęło się tajne nauczanie?

    1. AWprowadzono naukę w domach z urzędu
    2. BNauczyciele nie chcieli uczyć
    3. CSzkoły były za drogie
    4. DNiemcy zamknęli szkoły średnie i wyższe
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Niemcy zamknęli szkoły średnie i wyższe – Okupant chciał pozbawić Polaków elit.

  4. Które obozy należały do niemieckich obozów zagłady?

    1. ADachau, Buchenwald, Sachsenhausen
    2. BKołyma, Workuta
    3. CStutthof, Mauthausen
    4. DBełżec, Sobibór, Treblinka
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Bełżec, Sobibór, Treblinka – W tych obozach Niemcy mordowali deportowanych Żydów głównie w komorach gazowych, zwykle zaraz po przywiezieniu.

  5. Łagry to

    1. Apolskie więzienia
    2. Bniemieckie obozy zagłady
    3. Cmiejsca internowania w Wielkiej Brytanii
    4. Dsowiecki system obozów pracy przymusowej
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: sowiecki system obozów pracy przymusowej – Więźniowie łagrów pracowali w skrajnych warunkach w głębi ZSRS.

  6. Deportacje sowieckie z lat 1940–1941 dotyczyły

    1. Asetek tysięcy Polaków z ziem wschodnich
    2. BNiemców z Rzeszy
    3. Cżołnierzy AK
    4. DŻydów z Niemiec
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: setek tysięcy Polaków z ziem wschodnich – Wywożono ich na Syberię i do Kazachstanu.

  7. Wysiedlenia Zamojszczyzny (1942–1943) były po to, by

    1. Azbudować port
    2. Bchronić ludność przed zimą
    3. Cpowiększyć armię polską
    4. Dosiedlić tam Niemców
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: osiedlić tam Niemców – Niemcy realizowali plan germanizacji.

  8. Prawidłowe określenie to

    1. Apolskie obozy zagłady
    2. Bpolskie obozy koncentracyjne
    3. Cniemieckie obozy zagłady na ziemiach polskich okupowanych przez III Rzeszę
    4. Dobozy zagłady założone przez Polaków
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: niemieckie obozy zagłady na ziemiach polskich okupowanych przez III Rzeszę – Obozy założyła i prowadziła III Rzesza.

Cały dział „Okupacje i Zagłada”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Historia, klasa 4

Wojna obronna Polski w 1939 rokuKampania 1939: potencjały, decyzje i ocenyII wojna światowa: fronty i klęska OsiDaleki Wschód, Afryka i Włochy: inne fronty wojnyKonferencje Wielkiej Trójki: Teheran, Jałta, PoczdamWielka Koalicja i współpraca Niemiec z ZSRSLudność cywilna i jeńcy w II wojnie światowejPolityka okupantów: Niemcy i ZSRS w PolsceZbrodnie niemieckie i sowieckie oraz pamięć o nichLudobójstwo na Wołyniu i w Małopolsce WschodniejZagłada Żydów: etapy i opórPostawy wobec Holokaustu i SprawiedliwiKorzenie antysemityzmu i działania rządu RP wobec ZagładyRząd RP na uchodźstwie i układ Sikorski–MajskiPolacy na frontach i sprawa polska w polityce mocarstwArmia Andersa, Polskie Siły Zbrojne i położenie rządu RPPolskie Państwo Podziemne i Armia KrajowaAkcja „Burza” i powstanie warszawskieSkutki II wojny światowejRozliczenie zbrodni wojennych i ocena ONZPoczątek zimnej wojny, NATO i Układ WarszawskiSowietyzacja Europy Środkowo-Wschodniej i bunty: NRD, Węgry, CzechosłowacjaKonflikt arabsko-izraelski i Bliski WschódPowstanie Izraela i przemiany w ChinachDekolonizacja oraz Wietnam, Kuba i AfganistanRok Afryki i terroryzmIntegracja europejska, nauka i przemiany kulturyZagrożenia cywilizacyjne, Sobór Watykański II i kultura masowaUSA po II wojnie światowej: makkartyzm i prawa obywatelskiePolska po wojnie: straty, nowe granice i odbudowaPrzesiedlenia i nowe granice: skutki społeczneJak komuniści przejęli władzę w PolsceStalinizm w Polsce: ustrój, terror i KościółPropaganda, socrealizm, plan sześcioletni i odwilżPoznański Czerwiec 1956 i Październik 1956System władzy i gospodarka PRL w latach 60. i 70.Kryzysy: Marzec 1968, Grudzień 1970, Czerwiec 1976Kościół, opozycja i „Solidarność”Postawy wobec władzy, milenium 1966 i ludzie „Solidarności”Stan wojenny w PolsceStan wojenny: reakcje świata, Kościół i życie codzienneOkrągły Stół i wybory 1989Jesień Ludów, rozpad ZSRS i wojny lat 90.Obalanie komunizmu i transformacja w regionieTransformacja ustrojowa i Konstytucja 1997Spory polityczne i koszty transformacji w latach 90.Polska w NATO i Unii EuropejskiejPolska i sąsiedzi po 1989 rokuŚwiat po 2000 roku: Chiny, terroryzm i wojna na UkrainieŹródła XX wieku: jak je czytać i oceniaćSpory o XX wiek: interpretacje i argumentacjaPowtórka: cezury i problemy od starożytności do 2004 rokuPorównania i syntezy problemowe na rozszerzeniu