Partią powstałą w XII 1948 z połączenia PPR i PPS

Co zawierał dekret o reformie rolnej (6 IX 1944)?

Rozdzielenie dużych majątków

Co to była obława augustowska?

Operacja z VII 1945, w której zaginęło ok. 600 osób

Jak komuniści przejęli władzę w Polsce

ogarniam.edu.pl · Historia · Polska 1944–1956klasa 4 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/4/historia/jak-komunisci-przejeli-wladze-w-polsce/

Do 1948 roku komuniści z pomocą ZSRS zdobyli pełnię władzy w Polsce. Poznasz kolejne kroki, opór podziemia i represje.

1Etapy przejmowania władzy

1 I 1944 komuniści utworzyli w Warszawie Krajową Radę Narodową. 22 VII 1944 ogłoszono Manifest PKWN (Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego). Komitet powstał w Moskwie, manifest datowano w Chełmie, a potem PKWN działał w Lublinie. 31 XII 1944 zastąpił go Rząd Tymczasowy.
W VI 1945 w Moskwie odbył się proces szesnastu przywódców Polskiego Państwa Podziemnego.
28 VI 1945 powstał Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej z udziałem Mikołajczyka, ale pod kontrolą komunistów.
30 VI 1946 referendum „3 x TAK” (pytania: zniesienie Senatu, reforma rolna i nacjonalizacja, granica zachodnia). PSL wzywał do odpowiedzi „nie” na pierwsze pytanie. Władze sfałszowały wynik, żeby pokazać poparcie. 19 I 1947 sfałszowane wybory do Sejmu. W X 1947 Mikołajczyk uciekł z kraju.
W XII 1948 powstała PZPR z połączenia PPR i PPS.

Droga komunistów do władzy

2Reformy gospodarcze

Reforma rolna (dekret PKWN z 6 IX 1944): rozdzielenie wielkich majątków. Popularna wśród chłopów, ale służyła też politycznemu osłabieniu ziemiaństwa i pozyskaniu poparcia.
Nacjonalizacja przemysłu (ustawa z 3 I 1946): państwo przejęło duże i średnie zakłady.

Sprawdź, czy rozumiesz

Kiedy odbyły się wybory do Sejmu, które komuniści sfałszowali?

3Opór i represje

Opozycja legalna: PSL Mikołajczyka. Podziemie zbrojne: WiN, NSZ, NZW.
Represje: NKWD, UB. Obława augustowska (VII 1945): operacja wojsk sowieckich i polskich organów bezpieczeństwa na Suwalszczyźnie. Zaginęło około 600 osób.

Zapamiętaj

Kroki do władzy: PKWN (22 VII 1944), TRJN (VI 1945), referendum (30 VI 1946), wybory (19 I 1947), PZPR (XII 1948). Wsparcie ZSRS, fałszerstwa i represje wobec opozycji.

Uwaga na błąd

Pisanie, że komuniści wygrali wolne wybory w 1947 roku. Wybory były sfałszowane, a opozycję prześladowano.

✎Ściąga: Jak komuniści przejęli władzę w Polsce

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

Kroki do władzy: PKWN (22 VII 1944), TRJN (VI 1945), referendum (30 VI 1946), wybory (19 I 1947), PZPR (XII 1948). Wsparcie ZSRS, fałszerstwa i represje wobec opozycji.
1 I 1944 komuniści utworzyli w Warszawie Krajową Radę Narodową. 22 VII 1944 ogłoszono Manifest PKWN (Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego). Komitet powstał w Moskwie, manifest datowano w Chełmie, a potem PKWN działał w Lublinie. 31 XII 1944 zastąpił go Rząd Tymczasowy.
28 VI 1945 powstał Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej z udziałem Mikołajczyka, ale pod kontrolą komunistów.
30 VI 1946 referendum „3 x TAK” (pytania: zniesienie Senatu, reforma rolna i nacjonalizacja, granica zachodnia). PSL wzywał do odpowiedzi „nie” na pierwsze pytanie. Władze sfałszowały wynik, żeby pokazać poparcie. 19 I 1947 sfałszowane wybory do Sejmu. W X 1947 Mikołajczyk uciekł z kraju.
Reforma rolna (dekret PKWN z 6 IX 1944): rozdzielenie wielkich majątków. Popularna wśród chłopów, ale służyła też politycznemu osłabieniu ziemiaństwa i pozyskaniu poparcia.
Nacjonalizacja przemysłu (ustawa z 3 I 1946): państwo przejęło duże i średnie zakłady.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

Co ogłosił PKWN 22 VII 1944?
1. AManifest lipcowy
2. BReformę walutową
3. CPowstanie warszawskie
4. DKonstytucję
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Manifest lipcowy – Komitet utworzono w Moskwie; manifest datowano w Chełmie, a PKWN działał potem w Lublinie.
Kto wszedł do Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej z opozycji?
1. AGen. Komorowski
2. BStanisław Mikołajczyk
3. CGen. Anders
4. DGen. Sikorski
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Stanisław Mikołajczyk – Mikołajczyk reprezentował PSL.
Jak oceniamy referendum z 30 VI 1946?
1. ANie dotyczyło polityki
2. BWygrała opozycja
3. CByło w pełni wolne
4. DWynik sfałszowano
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Wynik sfałszowano – Władze chciały pokazać poparcie.
Kiedy odbyły się wybory do Sejmu, które komuniści sfałszowali?
1. A1952
2. B1948
3. C19 I 1947
4. D1946
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: 19 I 1947 – Po nich Mikołajczyk uciekł z kraju.
Czym była PZPR?
1. APartią chłopską
2. BArmią
3. CPartią powstałą w XII 1948 z połączenia PPR i PPS
4. DPartią narodową
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Partią powstałą w XII 1948 z połączenia PPR i PPS – Kontrolowała państwo.
Co zawierał dekret o reformie rolnej (6 IX 1944)?
1. AZakaz własności
2. BRozdzielenie dużych majątków
3. CPowrót ziemi właścicielom
4. DKolektywizację
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Rozdzielenie dużych majątków – Reforma miała też cel polityczny.
Co to była obława augustowska?
1. AOperacja z VII 1945, w której zaginęło ok. 600 osób
2. BKonferencja
3. CPowstanie
4. DBitwa z 1939
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Operacja z VII 1945, w której zaginęło ok. 600 osób – Przeprowadziły ją wojska sowieckie i organy polskie.
Które organizacje należały do podziemia antykomunistycznego?
1. AUB, NKWD, MO
2. BPZPR, PPR, PPS
3. CAL, BCh, ZWZ
4. DWiN, NSZ, NZW
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: WiN, NSZ, NZW – Zbrojny opór trwał po 1945 roku.

Cały dział „Polska 1944–1956”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytań Fiszki · 10 🔊 Posłuchaj notatki

Więcej: Historia, klasa 4

Wojna obronna Polski w 1939 roku Kampania 1939: potencjały, decyzje i oceny II wojna światowa: fronty i klęska Osi Daleki Wschód, Afryka i Włochy: inne fronty wojny Konferencje Wielkiej Trójki: Teheran, Jałta, Poczdam Wielka Koalicja i współpraca Niemiec z ZSRS Ludność cywilna i jeńcy w II wojnie światowej Życie pod okupacją, obozy i deportacje Polityka okupantów: Niemcy i ZSRS w Polsce Zbrodnie niemieckie i sowieckie oraz pamięć o nich Ludobójstwo na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej Zagłada Żydów: etapy i opór Postawy wobec Holokaustu i Sprawiedliwi Korzenie antysemityzmu i działania rządu RP wobec Zagłady Rząd RP na uchodźstwie i układ Sikorski–Majski Polacy na frontach i sprawa polska w polityce mocarstw Armia Andersa, Polskie Siły Zbrojne i położenie rządu RP Polskie Państwo Podziemne i Armia Krajowa Akcja „Burza” i powstanie warszawskie Skutki II wojny światowej Rozliczenie zbrodni wojennych i ocena ONZ Początek zimnej wojny, NATO i Układ Warszawski Sowietyzacja Europy Środkowo-Wschodniej i bunty: NRD, Węgry, Czechosłowacja Konflikt arabsko-izraelski i Bliski Wschód Powstanie Izraela i przemiany w Chinach Dekolonizacja oraz Wietnam, Kuba i Afganistan Rok Afryki i terroryzm Integracja europejska, nauka i przemiany kultury Zagrożenia cywilizacyjne, Sobór Watykański II i kultura masowa USA po II wojnie światowej: makkartyzm i prawa obywatelskie Polska po wojnie: straty, nowe granice i odbudowa Przesiedlenia i nowe granice: skutki społeczne Stalinizm w Polsce: ustrój, terror i Kościół Propaganda, socrealizm, plan sześcioletni i odwilż Poznański Czerwiec 1956 i Październik 1956 System władzy i gospodarka PRL w latach 60. i 70.Kryzysy: Marzec 1968, Grudzień 1970, Czerwiec 1976 Kościół, opozycja i „Solidarność”Postawy wobec władzy, milenium 1966 i ludzie „Solidarności”Stan wojenny w Polsce Stan wojenny: reakcje świata, Kościół i życie codzienne Okrągły Stół i wybory 1989 Jesień Ludów, rozpad ZSRS i wojny lat 90.Obalanie komunizmu i transformacja w regionie Transformacja ustrojowa i Konstytucja 1997 Spory polityczne i koszty transformacji w latach 90.Polska w NATO i Unii Europejskiej Polska i sąsiedzi po 1989 roku Świat po 2000 roku: Chiny, terroryzm i wojna na Ukrainie Źródła XX wieku: jak je czytać i oceniać Spory o XX wiek: interpretacje i argumentacja Powtórka: cezury i problemy od starożytności do 2004 roku Porównania i syntezy problemowe na rozszerzeniu