ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Geografia · Środowisko przyrodnicze Polskiklasa 7 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/7/geografia/cechy-klimatu-polski/

Geografia · Środowisko przyrodnicze Polski · kl. 7

Cechy klimatu Polski

Klimat przejściowy Polski, jego elementy i zróżnicowanie, obliczanie amplitudy oraz klimatogram, mapa synoptyczna i meteorogram.

ok. 3 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Klimat przejściowy

  • Polska ma klimat umiarkowany przejściowy – między morskim (zachód Europy) a kontynentalnym (wschód).
  • Cechy: duża zmienność pogody z dnia na dzień i z roku na rok, 6 termicznych pór roku (przedwiośnie, wiosna, lato, jesień, przedzimie, zima).

2Elementy klimatu

ElementWartości w Polsce (IMGW)
średnia roczna temperaturaok. 8–9°C (norma 1991–2020 ok. 8,7°C); w 2023 r. aż 10,0°C – klimat się ociepla
najcieplejszy / najzimniejszy miesiąclipiec / styczeń
średnia roczna suma opadówok. 600 mm (Wielkopolska i Kujawy poniżej 550 mm, Tatry ponad 1500 mm)
wiatryprzeważają zachodnie; lokalne: halny w Tatrach, bryza nad morzem
okres wegetacyjnyod ok. 180–190 dni na północnym wschodzie do ok. 220–230 dni na zachodzie (Nizina Śląska); w górach krótszy
  • Okres wegetacyjny – część roku ze średnią dobową temperaturą powyżej 5°C, gdy rośliny rosną.
Sprawdź, czy rozumiesz

Okres wegetacyjny to część roku ze średnią dobową temperaturą

3Zróżnicowanie i amplituda

  • Z zachodu na wschód rośnie kontynentalizm: zimy są mroźniejsze, a roczna amplituda temperatury rośnie (z ok. 18°C do ok. 22°C).
Zapamiętaj

Roczna amplituda temperatury = średnia temperatura najcieplejszego miesiąca − średnia temperatura najzimniejszego miesiąca

  • Dane: Suwałki – lipiec ok. 18°C, styczeń ok. −⁠3,5°C.
  • Wzór: A = Tmax − Tmin (A – amplituda [°C], Tmax – temperatura najcieplejszego, Tmin – najzimniejszego miesiąca).
  • Obliczenia: A = 18°C − (−⁠3,5°C) = 18°C + 3,5°C = 21,5°C.
  • Odpowiedź: amplituda w Suwałkach ≈ 21,5°C; w Szczecinie (19°C − 0,5°C) tylko ≈ 18,5°C.
−505101520IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII°C18,5°21,5°amplituda— Szczecin (zachód)— Suwałki (NE)
Przebieg temperatur w Szczecinie i Suwałkach – na wschodzie amplituda jest większa.
  • Najchłodniej poza górami jest na Suwalszczyźnie („polski biegun zimna”).

4Klimatogram i prognoza pogody

  • Klimatogram – wykres: linia pokazuje średnie miesięczne temperatury, słupki – miesięczne sumy opadów (w Polsce najwięcej latem).
−10−50510152025020406080IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII°CmmWarszawa
Klimatogram Warszawy – przybliżone średnie wieloletnie.
  • Pogodę na najbliższe dni pokazuje mapa synoptyczna (niże, wyże, fronty atmosferyczne) i meteorogram – wykresy temperatury, opadów i wiatru dla jednego miejsca na kolejne godziny.
Uwaga na błąd

Odejmowanie liczby ujemnej – amplituda dla 18°C i −⁠3,5°C to 21,5°C, a nie 14,5°C.

Sprawdź, czy rozumiesz

Wykres temperatury, opadów i wiatru dla jednej miejscowości na kolejne godziny to

✎Ściąga: Cechy klimatu Polski

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Roczna amplituda temperatury = średnia temperatura najcieplejszego miesiąca − średnia temperatura najzimniejszego miesiąca
  • Okres wegetacyjny – część roku ze średnią dobową temperaturą powyżej 5°C, gdy rośliny rosną.
  • Dane: Suwałki – lipiec ok. 18°C, styczeń ok. −⁠3,5°C.
  • Wzór: A = Tmax − Tmin (A – amplituda [°C], Tmax – temperatura najcieplejszego, Tmin – najzimniejszego miesiąca).
  • Obliczenia: A = 18°C − (−⁠3,5°C) = 18°C + 3,5°C = 21,5°C.
  • Odpowiedź: amplituda w Suwałkach ≈ 21,5°C; w Szczecinie (19°C − 0,5°C) tylko ≈ 18,5°C.
  • Klimatogram – wykres: linia pokazuje średnie miesięczne temperatury, słupki – miesięczne sumy opadów (w Polsce najwięcej latem).

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Klimat Polski to klimat umiarkowany

    1. Akontynentalny suchy
    2. Bmorski
    3. Cprzejściowy
    4. Dzwrotnikowy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: przejściowy – Ścierają się wpływy oceaniczne i kontynentalne.

  2. Średnia roczna suma opadów w Polsce wynosi ok.

    1. A6000 mm
    2. B60 mm
    3. C1600 mm
    4. D600 mm
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 600 mm – Najmniej pada w Wielkopolsce i na Kujawach, najwięcej w Tatrach.

  3. Jakie wiatry przeważają w Polsce?

    1. Apołudniowe
    2. Bwschodnie
    3. Czachodnie
    4. Dpółnocne
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: zachodnie – Napływają głównie znad Atlantyku.

  4. Okres wegetacyjny to część roku ze średnią dobową temperaturą

    1. Apowyżej 0°C
    2. Bpowyżej 5°C
    3. Cponiżej 5°C
    4. Dpowyżej 15°C
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: powyżej 5°C – Wtedy rośliny rozwijają się.

  5. Gdzie okres wegetacyjny jest najdłuższy?

    1. Aw Tatrach
    2. Bna Nizinie Śląskiej
    3. Cna Pojezierzu Mazurskim
    4. Dna Suwalszczyźnie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: na Nizinie Śląskiej – Na zachodzie i południowym zachodzie trwa ok. 220–230 dni.

  6. Średnia temperatura lipca wynosi 18°C, a stycznia −⁠3°C. Roczna amplituda temperatury to

    1. A15°C
    2. B3°C
    3. C21°C
    4. D18°C
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 21°C – 18 − (−⁠3) = 18 + 3 = 21°C.

  7. Na klimatogramie słupki przedstawiają

    1. Aprędkość wiatru
    2. Bciśnienie
    3. Cśrednie temperatury
    4. Dmiesięczne sumy opadów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: miesięczne sumy opadów – Temperatura jest pokazana linią.

  8. Wykres temperatury, opadów i wiatru dla jednej miejscowości na kolejne godziny to

    1. Akartogram
    2. Bklimatogram
    3. Cmeteorogram
    4. Dmapa synoptyczna
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: meteorogram – Meteorogram to prognoza dla jednego miejsca, klimatogram – średnie wieloletnie.

Cały dział „Środowisko przyrodnicze Polski”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytańFiszki · 10🔊 Posłuchaj notatki

Więcej: Geografia, klasa 7

Czym zajmuje się geografia?Siatka geograficzna i współrzędneSkala mapy i poziomiceMetody przedstawiania zjawisk na mapachPołożenie i granice PolskiPrzeszłość geologiczna PolskiGóry w Europie i w PolsceZlodowacenia na obszarze PolskiUkształtowanie powierzchni PolskiSkały i surowce mineralneCzynniki kształtujące klimat PolskiWody powierzchniowe PolskiOchrona przeciwpowodziowaMorze BałtyckieGleby w PolsceLasy w PolsceOchrona środowiska przyrodniczegoWpływ człowieka na środowiskoWspółzależności w środowisku i zmiany klimatuMapa polityczna Europy i podział administracyjny PolskiZmiany liczby ludności Polski i EuropyStruktura płci i wiekuRozmieszczenie ludnościMigracjeMigracje a zaludnienie i struktura wieku na obszarach wiejskichStruktura narodowościowa, etniczna i wyznaniowaStruktura zatrudnienia i bezrobocieUrbanizacja i miasta w PolsceRozwój dużych miast a zmiany w strefach podmiejskichWarunki rozwoju rolnictwaProdukcja roślinnaProdukcja zwierzęcaZmiany w polskim przemyśleWpływ zmian w przemyśle na strukturę zatrudnienia po 1989 rokuEnergetykaWarunki produkcji energii z różnych źródełRodzaje usługTransport i łącznośćWpływ transportu na rozwój przemysłu i usługHandel zagranicznyTurystyka w PolsceWpływ walorów przyrodniczych i kulturowych na rozwój turystykiPoznaję region, w którym mieszkamMoja mała ojczyznaWybrane regiony PolskiGeografia Polski – powtórka