Który zapis spalania etanolu jest poprawny?

C₂H₅OH + 3O₂ → 2CO₂ + 3H₂O

C₂H₅OH + O₂ → 2CO₂ + 3H₂O

C₂H₅OH + 2O₂ → CO₂ + 2H₂O

2C₂H₅OH + 3O₂ → 2CO₂ + 3H₂O

Alkohole i fenole – ściąga i quiz

ogarniam.edu.pl · Chemia · Pochodne węglowodorówklasa 2 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/2/chemia/alkohole-i-fenole/

Alkohole i fenole

Etanol z apteki, glicerol w kosmetykach i fenol w środkach dezynfekujących mają grupę –OH. Zobacz, czym się różnią i co z nimi można zrobić.

1Alkohol czy fenol

Etanol: –OH przy nasyconym węglu. Fenol: –OH bezpośrednio przy pierścieniu benzenu.

Alkohol ma grupę –OH przy węglu nasyconym (etanol CH₃CH₂OH). Fenol C₆H₅OH ma ją przy pierścieniu aromatycznym.
Alkohole dzielimy według liczby grup –OH: monohydroksylowe (metanol, etanol), polihydroksylowe (glikol HOCH₂CH₂OH, glicerol HOCH₂CH(OH)CH₂OH).

2Reakcje alkoholi

Spalanie: C₂H₅OH + 3O₂ → 2CO₂ + 3H₂O.
Z sodem: 2C₂H₅OH + 2Na → 2C₂H₅ONa + H₂↑. Wydziela się wodór.
Utlenianie: etanol → etanal → kwas etanowy. CH₃CH₂OH + CuO → CH₃CHO + Cu + H₂O (ogrzewanie), potem CH₃CHO + [O] → CH₃COOH.

Utlenianie etanolu: najpierw powstaje etanal, a po dalszym utlenieniu kwas etanowy.

Eliminacja wody: C₂H₅OH → CH₂=CH₂ + H₂O (stęż. H₂SO₄, ogrzewanie).

Sprawdź, czy rozumiesz

Co powstaje przy eliminacji wody z etanolu?

3Fenol i alkohole polihydroksylowe

Fenol ma charakter słabo kwasowy. Reaguje z Na (2C₆H₅OH + 2Na → 2C₆H₅ONa + H₂↑) i z NaOH: C₆H₅OH + NaOH → C₆H₅ONa + H₂O. Etanol z wodnym NaOH nie reaguje.
Próba na polialkohole: glikol i glicerol rozpuszczają świeży niebieski osad Cu(OH)₂ i dają szafirowy roztwór. Etanol tego nie robi.

Zapamiętaj

Fenol reaguje z NaOH, etanol nie. Polialkohole z Cu(OH)₂ dają szafirowy roztwór.

Uwaga na błąd

Nie myl przebiegu: najpierw alkohol → aldehyd, dopiero potem kwas. Nie wolno pominąć etanalu.

✎Ściąga: Alkohole i fenole

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

Fenol reaguje z NaOH, etanol nie. Polialkohole z Cu(OH)₂ dają szafirowy roztwór.
Alkohol ma grupę –OH przy węglu nasyconym (etanol CH₃CH₂OH). Fenol C₆H₅OH ma ją przy pierścieniu aromatycznym.
Spalanie: C₂H₅OH + 3O₂ → 2CO₂ + 3H₂O.
Z sodem: 2C₂H₅OH + 2Na → 2C₂H₅ONa + H₂↑. Wydziela się wodór.
Utlenianie: etanol → etanal → kwas etanowy. CH₃CH₂OH + CuO → CH₃CHO + Cu + H₂O (ogrzewanie), potem CH₃CHO + [O] → CH₃COOH.
Eliminacja wody: C₂H₅OH → CH₂=CH₂ + H₂O (stęż. H₂SO₄, ogrzewanie).
Próba na polialkohole: glikol i glicerol rozpuszczają świeży niebieski osad Cu(OH)₂ i dają szafirowy roztwór. Etanol tego nie robi.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

Który związek jest fenolem?
1. AC₂H₅OH
2. BC₆H₁₁OH
3. CCH₃OH
4. DC₆H₅OH
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: C₆H₅OH – Fenol ma grupę –OH przyłączoną bezpośrednio do pierścienia aromatycznego.
Który odczynnik odróżnia fenol od etanolu?
1. AO₂
2. BNaOH
3. CH₂
4. DNa
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: NaOH – Z NaOH reaguje tylko fenol, bo ma właściwości kwasowe. Z sodem reagują oba.
Co powstaje w reakcji etanolu z sodem?
1. AC₂H₅ONa i H₂
2. BCH₃CHO i H₂
3. CC₂H₅OH i NaOH
4. DNaOH i C₂H₆
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: C₂H₅ONa i H₂ – 2C₂H₅OH + 2Na → 2C₂H₅ONa + H₂.
Produkt łagodnego utlenienia etanolu to
1. Aetanal
2. Betan
3. Ceten
4. Dkwas etanowy
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: etanal – Najpierw powstaje aldehyd. Dopiero dalsze utlenianie daje kwas.
Co powstaje przy eliminacji wody z etanolu?
1. AEtanal
2. BEter dietylowy
3. CEtan
4. DEten
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Eten – C₂H₅OH → CH₂=CH₂ + H₂O.
Który alkohol jest polihydroksylowy?
1. AMetanol
2. BEtanol
3. CPropan-1-ol
4. DGlicerol
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Glicerol – Glicerol ma trzy grupy –OH.
Co obserwujesz po dodaniu glicerolu do świeżego Cu(OH)₂?
1. ACeglastoczerwony osad
2. BBrak zmian
3. CSzafirowy roztwór
4. DWydzielanie gazu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Szafirowy roztwór – Polialkohole rozpuszczają osad i tworzą szafirowy roztwór.
Który zapis spalania etanolu jest poprawny?
1. AC₂H₅OH + 3O₂ → 2CO₂ + 3H₂O
2. BC₂H₅OH + O₂ → 2CO₂ + 3H₂O
3. CC₂H₅OH + 2O₂ → CO₂ + 2H₂O
4. D2C₂H₅OH + 3O₂ → 2CO₂ + 3H₂O
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: C₂H₅OH + 3O₂ → 2CO₂ + 3H₂O – Bilans: 2C, 6H, 7O po obu stronach.

Cały dział „Pochodne węglowodorów”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytań Fiszki · 9 🔊 Posłuchaj notatki

Więcej: Chemia, klasa 2

Kwasy, zasady i pH Stała dysocjacji i prawo rozcieńczeń Ostwalda Zobojętnianie i strącanie Iloczyn rozpuszczalności i reakcje jonowe w mieszaninach Tlenki, wodorki i amfoteryczność Amfoteryczność i jony kompleksowe Hydroliza soli i odczyn roztworów soli Teoria Brønsteda–Lowry'ego i odczyn roztworów Stopnie utlenienia i bilans elektronowy Bilans jonowo-elektronowy, środowisko reakcji i kierunek redoks Ogniwo galwaniczne i obieg ładunku Potencjały standardowe, szereg elektrochemiczny i SEM ogniwa Baterie, akumulatory i ochrona przed korozją Metale bloków s i p Metale i kwasy Żelazo, miedź i metale przejściowe Reaktywność metali i kwasy utleniające – produkty i bilans Analiza jakościowa i ciągi przemian Kompleksy oraz Fe, Cr i Mn na różnych stopniach utlenienia Reakcje wodoru, tlenu, chloru i siarki Azot, siarka i ich związki Redoks wodoru, tlenu, chloru, azotu i siarki Krzemionka, szkło, wapień i wapno Twardość wody, hydraty i zaprawa gipsowa Fluorowce i laboratoryjne otrzymywanie H₂, O₂ i Cl₂ Wzory, nazwy, izomeria i typy reakcji organicznych Alkany i substytucja Alkeny, alkiny i addycja Polimery i benzen Surowce i paliwa Grupy funkcyjne i właściwości Aldehydy i ketony Kwasy karboksylowe i estry Aminy – wprowadzenie Obliczenia chemiczne Wydajność, równanie Clapeyrona i zadania wieloetapowe Doświadczenie i uzasadnienie Projektowanie identyfikacji i argumentowanie mechanizmem Maksymalne stopnie utlenienia, redoks w organice i kierunek reakcji Projektowanie ogniw, ogniwa odwracalne i nieodwracalne