ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Chemia · Obliczenia i doświadczeniaklasa 3 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/3/chemia/doswiadczenia-w-chemii-organicznej-odczynniki-obserwacje-i-wnioski/

Chemia · Obliczenia i doświadczenia · kl. 3

Doświadczenia w chemii organicznej: odczynniki, obserwacje i wnioski

Dobre doświadczenie to bezpieczny sprzęt, jasno opisana obserwacja i wniosek, który z niej wynika. Zobacz próby, które pojawiają się w całej chemii organicznej.

ok. 2 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Jak opisać doświadczenie

  • Zapisz: problem badawczy, odczynniki i sprzęt, przebieg, obserwacje, wniosek.
  • Obserwacja to to, co widać lub czuć: barwa, osad, gaz, zapach, zmiana temperatury. Wniosek mówi, co z tego wynika o próbce.
  • Zasady bezpieczeństwa: okulary i rękawice, małe ilości, żrące odczynniki (stężone kwasy, NaOH) ostrożnie, probówkę przy ogrzewaniu kieruj od siebie.

2Przegląd prób

wykrywamyodczynnikobserwacja dodatnia
glicerol (alkohol polihydroksylowy)świeży Cu(OH)₂szafirowy roztwór
wiązanie wielokrotnewoda bromowaodbarwienie
aldehyd, glukozapróba Tollensalustro srebra
aldehyd, glukozapróba Trommeraceglastoczerwony osad
peptydy i białkaNaOH + CuSO₄fioletowe zabarwienie
białka z resztami aromatycznymistężony HNO₃żółta barwa
skrobiajod w KIgranatowa barwa
Sprawdź, czy rozumiesz

Który zestaw obserwacji wskazuje na aldehyd?

3Przykład opisu

  • Problem: która z dwóch probówek zawiera glicerol, a która etanol?
  • Przebieg: do obu dodajemy świeżo strącony Cu(OH)₂ i mieszamy.
  • Obserwacja: w probówce I niebieski osad rozpuścił się i powstał szafirowy roztwór, w II osad pozostał niebieski.
  • Wniosek: w probówce I jest glicerol, bo ma kilka grup –OH przy sąsiednich węglach.
Zapamiętaj

Najpierw obserwacja (co zaszło), potem wniosek (co to znaczy). Nie wpisuj nazw produktów do obserwacji, jeśli ich nie widać.

Uwaga na błąd

„Powstał tlenek miedzi(I)” to wniosek. Obserwacją jest „wytrącił się ceglastoczerwony osad”.

✎Ściąga: Doświadczenia w chemii organicznej: odczynniki, obserwacje i wnioski

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Najpierw obserwacja (co zaszło), potem wniosek (co to znaczy). Nie wpisuj nazw produktów do obserwacji, jeśli ich nie widać.
  • Obserwacja to to, co widać lub czuć: barwa, osad, gaz, zapach, zmiana temperatury. Wniosek mówi, co z tego wynika o próbce.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Obserwacją w doświadczeniu jest

    1. Aw probówce jest aldehyd
    2. Bpowstanie ceglastoczerwonego osadu
    3. Czaszła redukcja Cu(II) do Cu(I)
    4. Dpróbka zawiera glukozę
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: powstanie ceglastoczerwonego osadu – Obserwacja to to, co widać. Reszta to wnioski.

  2. Który odczynnik odróżnia glicerol od etanolu?

    1. Awoda bromowa
    2. Bstężony HNO₃
    3. Cświeży Cu(OH)₂
    4. Djod w KI
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: świeży Cu(OH)₂ – Glicerol daje szafirowy roztwór, a etanol nie zmienia osadu.

  3. Woda bromowa odbarwia się po dodaniu do próbki. Wniosek:

    1. Apróbka to alkan
    2. Bpróbka to skrobia
    3. Cpróbka to benzen
    4. Dw cząsteczce jest wiązanie wielokrotne
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: w cząsteczce jest wiązanie wielokrotne – Br₂ przyłącza się do wiązań C=C i C≡C.

  4. Granatowa barwa po dodaniu jodu wskazuje na

    1. Acelulozę
    2. Bglukozę
    3. Cbiałko
    4. Dskrobię
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: skrobię – Tylko skrobia tworzy z jodem barwny kompleks.

  5. Fioletowe zabarwienie w próbie biuretowej wskazuje na

    1. Atłuszcz
    2. Bglukozę
    3. Cco najmniej dwa wiązania peptydowe
    4. Daminokwas
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: co najmniej dwa wiązania peptydowe – Aminokwasy i dipeptydy próby nie dają.

  6. Który zestaw obserwacji wskazuje na aldehyd?

    1. Aszafirowy roztwór z Cu(OH)₂
    2. Bgranatowa barwa z jodem
    3. Codbarwienie wody bromowej
    4. Dlustro srebra w próbie Tollensa
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: lustro srebra w próbie Tollensa – Aldehyd redukuje [Ag(NH₃)₂]⁺ do Ag.

  7. Przy ogrzewaniu probówki należy

    1. Azatkać ją korkiem
    2. Bkierować jej wylot od siebie i od innych
    3. Ctrzymać ją palcami
    4. Dpatrzeć z góry na wylot
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: kierować jej wylot od siebie i od innych – Wylot ma być skierowany w bezpieczną stronę.

  8. Które sformułowanie jest wnioskiem?

    1. APróbka zawiera aldehyd
    2. BPowstał gaz
    3. CRoztwór zmienił barwę na szafirową
    4. DNa ściankach pojawiło się srebrne lustro
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Próbka zawiera aldehyd – Wniosek mówi o składzie próbki, a nie o tym, co widać.

Cały dział „Obliczenia i doświadczenia”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Chemia, klasa 3