1Fermentacja alkoholowa
- Przeprowadzają ją drożdże w warunkach beztlenowych: C₆H₁₂O₆ → 2C₂H₅OH + 2CO₂.
- Tak powstaje wino i piwo. W cieście chlebowym CO₂ spulchnia ciasto, a etanol odparowuje podczas pieczenia.
2Fermentacja mlekowa
- Przeprowadzają ją bakterie mlekowe: C₆H₁₂O₆ → 2CH₃CH(OH)COOH.
- Tak powstają jogurt, kefir i kiszonki (kapusta, ogórki). Kwas mlekowy obniża pH i hamuje rozwój innych drobnoustrojów.
| cecha | alkoholowa | mlekowa |
|---|---|---|
| organizmy | drożdże | bakterie mlekowe |
| produkty | etanol + CO₂ | kwas mlekowy |
| zastosowanie | wino, piwo, pieczywo | jogurt, kefir, kiszonki |
Dlaczego kiszonki długo się nie psują?
Kwaśne środowisko nie sprzyja bakteriom gnilnym.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Przykład obliczeniowy
- Dane: 90 g glukozy (M = 180 g/mol), fermentacja alkoholowa, wydajność 100%. M etanolu = 46 g/mol. Warunki normalne: 22,4 dm³/mol.
- Wzory: n = m : M (n – liczba moli [mol], m – masa [g], M – masa molowa [g/mol]) oraz V = n · V₀ (V – objętość gazu [dm³], V₀ = 22,4 dm³/mol). Z 1 mola glukozy powstają 2 mole etanolu i 2 mole CO₂.
- Obliczenia: n glukozy = 90 : 180 = 0,50 mol. n etanolu = 2 · 0,50 = 1,0 mol, m = 1,0 · 46 = 46 g. n CO₂ = 1,0 mol, V = 1,0 · 22,4 = 22,4 dm³.
- Odpowiedź: 46 g etanolu i 22,4 dm³ CO₂.
4Etykiety
- Przy analizie żywności szukaj „cukrów” i „cukrów dodanych”. Jogurt naturalny ma mało cukru, a jogurt owocowy często dużo (cukier z dodatku).
Przy fermentacji alkoholowej z 1 mola glukozy powstają 2 mole etanolu i 2 mole CO₂. Przy mlekowej 2 mole kwasu mlekowego.
Fermentacja alkoholowa zachodzi bez tlenu. Z tlenem drożdże oddychają i produktem jest CO₂ i H₂O (bez etanolu).
Jaka objętość CO₂ (warunki normalne) powstanie z 0,50 mola glukozy w fermentacji alkoholowej?
n CO₂ = 2 · 0,50 = 1,0 mol, V = 1,0 · 22,4 = 22,4 dm³.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
✎Ściąga: Fermentacja alkoholowa i mlekowa
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Przy fermentacji alkoholowej z 1 mola glukozy powstają 2 mole etanolu i 2 mole CO₂. Przy mlekowej 2 mole kwasu mlekowego.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Produktami fermentacji alkoholowej glukozy są
- Aetanol i CO₂
- Betanal i woda
- Ckwas octowy i H₂
- Dkwas mlekowy
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: etanol i CO₂ – C₆H₁₂O₆ → 2C₂H₅OH + 2CO₂.
Fermentację mlekową przeprowadzają
- Agrzyby pleśniowe
- Bwirusy
- Cbakterie mlekowe
- Ddrożdże
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: bakterie mlekowe – To bakterie, które zakwaszają mleko i kapustę.
Który zapis przedstawia fermentację mlekową?
- AC₆H₁₂O₆ + 6O₂ → 6CO₂ + 6H₂O
- BC₆H₁₂O₆ → 2C₂H₅OH + 2CO₂
- C2C₆H₁₂O₆ → CH₃COOH
- DC₆H₁₂O₆ → 2CH₃CH(OH)COOH
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: C₆H₁₂O₆ → 2CH₃CH(OH)COOH – Z jednej cząsteczki glukozy powstają dwie cząsteczki kwasu mlekowego.
Skąd w cieście chlebowym bąbelki?
- Az CO₂ wydzielanego przez drożdże
- Bz H₂O
- Cz kwasu mlekowego
- Dz etanolu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: z CO₂ wydzielanego przez drożdże – Fermentacja alkoholowa wytwarza CO₂, który spulchnia ciasto.
Ile moli etanolu powstaje z 0,25 mola glukozy w fermentacji alkoholowej?
- A0,25 mola
- B1,0 mola
- C0,50 mola
- D0,125 mola
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: 0,50 mola – Stosunek molowy glukoza : etanol wynosi 1 : 2.
Jaka objętość CO₂ (warunki normalne) powstanie z 0,50 mola glukozy w fermentacji alkoholowej?
- A11,2 dm³
- B22,4 dm³
- C44,8 dm³
- D5,6 dm³
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 22,4 dm³ – n CO₂ = 2 · 0,50 = 1,0 mol, V = 1,0 · 22,4 = 22,4 dm³.
Dlaczego kiszonki długo się nie psują?
- AZawierają dużo etanolu
- BKwas mlekowy obniża pH i hamuje inne drobnoustroje
- CZawierają jod
- DMają dużo tłuszczu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Kwas mlekowy obniża pH i hamuje inne drobnoustroje – Kwaśne środowisko nie sprzyja bakteriom gnilnym.
Ile gramów kwasu mlekowego (M = 90 g/mol) powstanie z 18 g glukozy w fermentacji mlekowej?
- A36 g
- B9 g
- C90 g
- D18 g
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: 18 g – n glukozy = 0,10 mol, kwasu 0,20 mol, m = 0,20 · 90 = 18 g.
Cały dział „Cukry”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.