ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Historia · Średniowieczeklasa 1 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/1/historia/rolnictwo-miasta-i-handel-w-xixiii-w/

Historia · Średniowiecze · kl. 1

Rolnictwo, miasta i handel w XI–XIII w.

W XI–XIII w. Europa żyła jak po zastrzyku energii. Plony rosły, ludzi przybywało, a wokół rynków rosły miasta.

ok. 2 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Rolnictwo

  • Trójpolówka: pole dzielono na trzy części. Jedna była pod zbożem ozimym, druga pod jarym, trzecia leżała odłogiem, żeby ziemia odpoczęła.
RokPole APole BPole C1oziminajareugór (odłóg)2jareugór (odłóg)ozimina3ugór (odłóg)oziminajare
Trójpolówka: co rośnie na polach w kolejnych latach
  • Pomagały ciężki pług (głębiej orał), młyny wodne i wiatraki. Dzięki temu ludzi przybywało.
  • Przykład liczbowy: majątek ma 90 ha. Przy dwupolówce odłogiem leży połowa, więc uprawia się 45 ha. Przy trójpolówce odłogiem leży 1/3, więc uprawia się 60 ha. Uprawa rośnie z 45 do 60 ha, czyli o jedną trzecią.

2Miasta

  • W miastach żyli mieszczanie: kupcy i rzemieślnicy. Miasta powstawały przez lokacje i miały samorząd (rada miejska). Rzemieślnicy łączyli się w cechy, które pilnowały jakości i cen.
Sprawdź, czy rozumiesz

Na czym polegała trójpolówka?

3Handel

  • Kupcy jeździli po szlakach handlowych, a towary sprzedawano na targach i jarmarkach. Rosło znaczenie pieniądza.
Zapamiętaj

trójpolówka, ciężki pług i młyny podniosły plony i liczbę ludności. Mieszczanie to kupcy i rzemieślnicy, a rzemieślnicy łączyli się w cechy.

Uwaga na błąd

Myślenie, że odłóg (ugór) to „zmarnowane pole”. Odłóg przywracał ziemi żyzność, a pasące się na nim bydło ją nawoziło. Dzięki temu w kolejnych latach plony były lepsze.

✎Ściąga: Rolnictwo, miasta i handel w XI–XIII w.

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • trójpolówka, ciężki pług i młyny podniosły plony i liczbę ludności. Mieszczanie to kupcy i rzemieślnicy, a rzemieślnicy łączyli się w cechy.
  • Trójpolówka: pole dzielono na trzy części. Jedna była pod zbożem ozimym, druga pod jarym, trzecia leżała odłogiem, żeby ziemia odpoczęła.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Na czym polegała trójpolówka?

    1. APole uprawiano tylko co trzeci rok
    2. BJedna z trzech części pola leżała odłogiem
    3. CUprawiano trzy zboża jednocześnie
    4. DPole dzielono na trzy gospodarstwa
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Jedna z trzech części pola leżała odłogiem – Dzięki temu ziemia odpoczywała, a plony rosły.

  2. Ile hektarów uprawy dawała trójpolówka na 90 ha?

    1. A60 ha
    2. B45 ha
    3. C90 ha
    4. D30 ha
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 60 ha – Odłogiem leżała 1/3, czyli 30 ha.

  3. Co to jest cech?

    1. AZrzeszenie rzemieślników
    2. BSzlak handlowy
    3. CRada miejska
    4. DRodzaj targu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Zrzeszenie rzemieślników – Cechy pilnowały jakości i cen.

  4. Kto żył w mieście średniowiecznym?

    1. ATylko duchowni
    2. BWyłącznie chłopi
    3. CMieszczanie: kupcy i rzemieślnicy
    4. DTylko rycerze
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Mieszczanie: kupcy i rzemieślnicy – Miasta rozwijały rzemiosło i handel.

  5. Co to jest jarmark?

    1. AKlasztor
    2. BSzlak handlowy
    3. CRodzaj podatku
    4. DWielki targ organizowany w określonym czasie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Wielki targ organizowany w określonym czasie – Przyciągał kupców z daleka.

  6. Które z wynalazków podniosło plony?

    1. AKompas
    2. BProch
    3. CDruk
    4. DCiężki pług
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Ciężki pług – Pług głębiej orał twardą glebę.

  7. Co umożliwiały młyny wodne i wiatraki?

    1. ANawadnianie
    2. BOrkę
    3. CMielenie zboża siłą wody i wiatru zamiast mięśni
    4. DWydobycie soli
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Mielenie zboża siłą wody i wiatru zamiast mięśni – Ułatwiły pracę i zwiększyły wydajność.

  8. Jaki był efekt lepszego rolnictwa?

    1. ALikwidacja handlu
    2. BZanik miast
    3. CSpadek liczby ludności
    4. DWzrost liczby ludności
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Wzrost liczby ludności – Więcej jedzenia pozwoliło wyżywić więcej ludzi.

Cały dział „Średniowiecze”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Historia, klasa 1

Historia jako nauka: źródła i epokiKrytyka źródeł i nauki pomocnicze historiiJak czytać źródła: porównania i argumentyMapa, obraz i chronologia: praca ze źródłem krok po krokuPradzieje i rewolucja neolitycznaCywilizacje Bliskiego WschoduCywilizacje Indii i ChinPolis, Sparta i AtenyWojny grecko-perskie i wojna peloponeskaAleksander Wielki i świat hellenistycznyReligia i kultura starożytnych GrekówGeografia, kolonizacja i najstarsze kultury GrecjiOcena demokracji ateńskiej i edukacja klasycznaPaństwo Aleksandra i nauka hellenistycznaRepublika rzymska i podbojeOd Cezara do cesarstwaKryzys i upadek cesarstwa zachodniegoReligia Rzymian i początki chrześcijaństwaKultura i dziedzictwo RzymianPoczątki Rzymu, ekspansja i kryzys republikiPax Romana, Barbaricum i dziedzictwo antykuPowtórka: starożytność w pigułceBizancjum i świat islamuUstrój Bizancjum i etapy ekspansji arabskiejPaństwo Franków i Karol WielkiMnisi iroszkoccy, Normanowie i ocena renesansu karolińskiegoPaństwo Ottonów i Święte CesarstwoNowe państwa w Europie i chrystianizacjaSłowianie i państwa Europy Środkowo-WschodniejFeudalizm i społeczeństwo stanoweSpór cesarza z papieżemKrucjaty i zakony rycerskieZakony, etos rycerski, Mongołowie i rekonkwistaRepubliki kupieckie, Hanza i klimatMieszko I i chrzest PolskiBolesław Chrobry i pierwsza koronaKryzys i odbudowa monarchii pierwszych PiastówPlemiona, organizacja państwa i spory pierwszych PiastówRozbicie dzielnicowe i zagrożenia XIII wiekuLokacje i zmiany gospodarcze XII–XIII wiekuPrzezwyciężenie rozbicia i Władysław ŁokietekKazimierz Wielki, ostatni PiastWielokulturowość Polski Kazimierza WielkiegoWalki o tron i prawo niemieckie a polskieKryzys idei uniwersalnej i monarchie stanoweEuropa XIV–XV wieku: wojna stuletnia i nowa mapaUpadek Konstantynopola i ekspansja osmańskaCzarna śmierć, schizma, bunty i herezjeKultura średniowiecza i sztuka romańska oraz gotyckaUniwersytety, scholastyka i krąg cywilizacji łacińskiejOd Andegawenów do unii polsko-litewskiejStosunki polsko-krzyżackie i bitwa pod GrunwaldemKazimierz Jagiellończyk i wojna trzynastoletniaPrzywileje szlacheckie i monarchia stanowa w PolsceOcena unii, szkoła prawa narodów i polityka JagiellonówPowtórka: średniowiecze w pigułce