ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Historia · Średniowieczeklasa 1 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/1/historia/slowianie-i-panstwa-europy-srodkowo-wschodniej/

Historia · Średniowiecze · kl. 1 · zakres rozszerzony

Słowianie i państwa Europy Środkowo-Wschodniej

Zanim powstała Polska, Słowianie mieszkali w plemionach i grodach. Gdy dojrzały do państw, mieli sąsiadów z Zachodu i z Bizancjum.

ok. 2 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Słowiańszczyzna

GrupaPrzykłady ludówTerenyZachodniPolanie, Wiślanie, Czesi,Morawianieziemie Polski, Czech iSłowacjiWschodnidawni RusiniRuś KijowskaPołudniowiSerbowie, Chorwaci, BułgarzyBałkany
Podział Słowian i przykłady ludów
  • Słowianie żyli w plemionach. Utrzymywali się z rolnictwa, a obronę zapewniały grody.
  • O sprawach plemienia decydował wiec, czyli zgromadzenie wolnych mężczyzn. Na czele stali książęta plemienni i starszyzna.
  • Wierzenia: politeizm, kult sił natury i bogów, jak Światowid.

2Państwo wielkomorawskie

  • Wielkie Morawy istniały w IX w. (władcy: Mojmir I, Rościsław, Świętopełk). W 863 r. przyjechali Cyryl i Metody. Państwo upadło na początku X w. pod naporem Węgrów.

3Czechy

  • Rządzili Przemyślidzi. Mieszko I przyjął chrzest w 966 r. z Czech (żona Dobrawa).
Sprawdź, czy rozumiesz

Które państwo upadło pod naporem Węgrów w początkach X w.?

4Węgry

  • Państwem rządzili Arpadowie. Stefan I przyjął koronę w 1000/1001 r.

5Ruś Kijowska

  • Powstała w IX w. Władzę organizowali Waregowie (Skandynawowie), dynastia Rurykowiczów. Stolicą był Kijów.
  • Włodzimierz Wielki przyjął chrzest w 988 r. z Bizancjum. Za Jarosława Mądrego w XI w. państwo rozkwitło (zbiór praw Ruska Prawda). W 1240 r. Mongołowie zdobyli Kijów.
Zapamiętaj

wpływy łacińskie (Polska, Czechy, Węgry) i bizantyjskie (Ruś) ukształtowały Europę Środkowo-Wschodnią. Słowian dzielimy na zachodnich, wschodnich i południowych.

Uwaga na błąd

Myślenie, że Słowianie byli jednym narodem. Mieli wspólny język i kulturę, ale tworzyli wiele plemion i państw.

Sprawdź, czy rozumiesz

Który władca przyjął chrzest bizantyjski w 988 r.?

✎Ściąga: Słowianie i państwa Europy Środkowo-Wschodniej

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • wpływy łacińskie (Polska, Czechy, Węgry) i bizantyjskie (Ruś) ukształtowały Europę Środkowo-Wschodnią. Słowian dzielimy na zachodnich, wschodnich i południowych.
  • Wielkie Morawy istniały w IX w. (władcy: Mojmir I, Rościsław, Świętopełk). W 863 r. przyjechali Cyryl i Metody. Państwo upadło na początku X w. pod naporem Węgrów.
  • Włodzimierz Wielki przyjął chrzest w 988 r. z Bizancjum. Za Jarosława Mądrego w XI w. państwo rozkwitło (zbiór praw Ruska Prawda). W 1240 r. Mongołowie zdobyli Kijów.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Jak dzielimy Słowian?

    1. ANa chrześcijan i pogan
    2. BNa zachodnich, wschodnich i południowych
    3. CNa północnych i południowych
    4. DNa lądowych i morskich
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Na zachodnich, wschodnich i południowych – Podział wynika z geografii.

  2. Który lud należał do Słowian zachodnich?

    1. AWiślanie
    2. BChorwaci
    3. CSerbowie
    4. DBułgarzy
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Wiślanie – Do Słowian zachodnich należeli też m.in. Polanie, Czesi i Morawianie.

  3. Który z bogów był czczony przez Słowian?

    1. AOdyn
    2. BŚwiatowid
    3. CJowisz
    4. DZeus
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Światowid – Światowid to jeden z bogów słowiańskich.

  4. Które państwo upadło pod naporem Węgrów w początkach X w.?

    1. ABizancjum
    2. BWielkie Morawy
    3. CPaństwo Franków
    4. DRuś Kijowska
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Wielkie Morawy – To było państwo Mojmira i Świętopełka.

  5. Jaka dynastia rządziła Czechami?

    1. AArpadowie
    2. BRurykowicze
    3. CPiastowie
    4. DPrzemyślidzi
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Przemyślidzi – Czeska księżniczka Dobrawa wyszła za Mieszka I.

  6. Jaka dynastia rządziła Węgrami?

    1. AArpadowie
    2. BMerowingowie
    3. CPrzemyślidzi
    4. DRurykowicze
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Arpadowie – Stefan I był jej przedstawicielem.

  7. Który władca przyjął chrzest bizantyjski w 988 r.?

    1. AStefan I
    2. BWłodzimierz Wielki
    3. CMieszko I
    4. DOtton III
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Włodzimierz Wielki – Ruś związała się z kulturą Bizancjum.

  8. Czym była Ruska Prawda?

    1. AModlitwą
    2. BKroniką
    3. CMapą
    4. DZbiorem praw Rusi Kijowskiej
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Zbiorem praw Rusi Kijowskiej – Związana jest z Jarosławem Mądrym.

Cały dział „Średniowiecze”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Historia, klasa 1

Historia jako nauka: źródła i epokiKrytyka źródeł i nauki pomocnicze historiiJak czytać źródła: porównania i argumentyMapa, obraz i chronologia: praca ze źródłem krok po krokuPradzieje i rewolucja neolitycznaCywilizacje Bliskiego WschoduCywilizacje Indii i ChinPolis, Sparta i AtenyWojny grecko-perskie i wojna peloponeskaAleksander Wielki i świat hellenistycznyReligia i kultura starożytnych GrekówGeografia, kolonizacja i najstarsze kultury GrecjiOcena demokracji ateńskiej i edukacja klasycznaPaństwo Aleksandra i nauka hellenistycznaRepublika rzymska i podbojeOd Cezara do cesarstwaKryzys i upadek cesarstwa zachodniegoReligia Rzymian i początki chrześcijaństwaKultura i dziedzictwo RzymianPoczątki Rzymu, ekspansja i kryzys republikiPax Romana, Barbaricum i dziedzictwo antykuPowtórka: starożytność w pigułceBizancjum i świat islamuUstrój Bizancjum i etapy ekspansji arabskiejPaństwo Franków i Karol WielkiMnisi iroszkoccy, Normanowie i ocena renesansu karolińskiegoPaństwo Ottonów i Święte CesarstwoNowe państwa w Europie i chrystianizacjaFeudalizm i społeczeństwo stanoweSpór cesarza z papieżemKrucjaty i zakony rycerskieRolnictwo, miasta i handel w XI–XIII w.Zakony, etos rycerski, Mongołowie i rekonkwistaRepubliki kupieckie, Hanza i klimatMieszko I i chrzest PolskiBolesław Chrobry i pierwsza koronaKryzys i odbudowa monarchii pierwszych PiastówPlemiona, organizacja państwa i spory pierwszych PiastówRozbicie dzielnicowe i zagrożenia XIII wiekuLokacje i zmiany gospodarcze XII–XIII wiekuPrzezwyciężenie rozbicia i Władysław ŁokietekKazimierz Wielki, ostatni PiastWielokulturowość Polski Kazimierza WielkiegoWalki o tron i prawo niemieckie a polskieKryzys idei uniwersalnej i monarchie stanoweEuropa XIV–XV wieku: wojna stuletnia i nowa mapaUpadek Konstantynopola i ekspansja osmańskaCzarna śmierć, schizma, bunty i herezjeKultura średniowiecza i sztuka romańska oraz gotyckaUniwersytety, scholastyka i krąg cywilizacji łacińskiejOd Andegawenów do unii polsko-litewskiejStosunki polsko-krzyżackie i bitwa pod GrunwaldemKazimierz Jagiellończyk i wojna trzynastoletniaPrzywileje szlacheckie i monarchia stanowa w PolsceOcena unii, szkoła prawa narodów i polityka JagiellonówPowtórka: średniowiecze w pigułce