ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Historia · Polacy pod zaboramiklasa 3 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/3/historia/pozytywizm-mloda-polska-i-nauka-polska/

Historia · Polacy pod zaborami · kl. 3

Pozytywizm, Młoda Polska i nauka polska

Po klęsce powstania styczniowego Polacy zmienili strategię: mniej zrywów, więcej pracy. Poznasz pozytywizm, Młodą Polskę i uczonych, którzy dali światu polskie nazwiska.

ok. 2 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Pozytywizm po 1864 roku

  • Hasła: praca organiczna (rozwój gospodarczy i oświatowy), praca u podstaw (edukacja ludu), scjentyzm (wiara w naukę) i emancypacja kobiet.
  • Literatura: Bolesław Prus (Lalka), Eliza Orzeszkowa (Nad Niemnem), Henryk Sienkiewicz (Trylogia, Nobel 1905). W malarstwie ważny był Jan Matejko ze swoimi obrazami historycznymi.

2Młoda Polska

  • Młoda Polska to epoka w kulturze ok. 1890–1918. Jej twórcy buntowali się przeciw pozytywistycznemu praktycyzmowi.
  • Twórcy: Stanisław Wyspiański (Wesele), Władysław Reymont (Chłopi, Nobel 1924), Jan Kasprowicz, a w malarstwie Jacek Malczewski i Józef Mehoffer.
Sprawdź, czy rozumiesz

Praca u podstaw oznaczała

3Ludzie nauki

  • Maria Skłodowska-Curie: Nobel z fizyki (1903) i z chemii (1911).
  • Ignacy Łukasiewicz: lampa naftowa (1853) i jedna z pierwszych na świecie kopalń ropy (Bóbrka, 1854).
  • Zygmunt Wróblewski i Karol Olszewski: w 1883 roku skroplili tlen i azot.
NurtHasła i cechyTwórcy i uczeniPozytywizm(po 1864)praca organiczna, praca upodstaw, scjentyzm,emancypacja kobietPrus, Orzeszkowa, Sienkiewicz,MatejkoMłodaPolskanowe nurty w sztuce iliteraturze, kultura jakoobrona tożsamościWyspiański, Reymont, Kasprowicz,Malczewski, MehofferNaukaosiągnięcia uczonychpolskichSkłodowska-Curie (Nobel 1903,1911), Łukasiewicz (lampanaftowa), Wróblewski i Olszewski(1883)
Pozytywizm, Młoda Polska i nauka
  • Biografię i dzieło twórcy możesz wykorzystać jako źródło historyczne, bo mówią o epoce, w której żył.
Zapamiętaj

pozytywizm to praca organiczna i praca u podstaw, Młoda Polska to nowe nurty w sztuce, a polscy uczeni dostarczali dowodów, że naród bez państwa nie jest bez kultury.

Uwaga na błąd

Traktowanie pozytywizmu tylko jako programu gospodarczego. Obejmował też oświatę, naukę i emancypację.

✎Ściąga: Pozytywizm, Młoda Polska i nauka polska

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • pozytywizm to praca organiczna i praca u podstaw, Młoda Polska to nowe nurty w sztuce, a polscy uczeni dostarczali dowodów, że naród bez państwa nie jest bez kultury.
  • Młoda Polska to epoka w kulturze ok. 1890–1918. Jej twórcy buntowali się przeciw pozytywistycznemu praktycyzmowi.
  • Maria Skłodowska-Curie: Nobel z fizyki (1903) i z chemii (1911).
  • Ignacy Łukasiewicz: lampa naftowa (1853) i jedna z pierwszych na świecie kopalń ropy (Bóbrka, 1854).
  • Zygmunt Wróblewski i Karol Olszewski: w 1883 roku skroplili tlen i azot.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Praca organiczna polegała na

    1. Awalce zbrojnej z zaborcą
    2. Budziale w spiskach
    3. Crozwoju gospodarczym i oświatowym społeczeństwa
    4. Dwyjeździe za granicę
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: rozwoju gospodarczym i oświatowym społeczeństwa – Pozytywiści stawiali na rozwój zamiast zrywów.

  2. Praca u podstaw oznaczała

    1. Aedukację i pracę wśród ludu
    2. Bbudowę fabryk
    3. Csłużbę w armii zaborcy
    4. Drewolucję
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: edukację i pracę wśród ludu – Chodziło m.in. o oświatę wsi.

  3. Który pisarz należał do pozytywizmu?

    1. AAdam Mickiewicz
    2. BJuliusz Słowacki
    3. CBolesław Prus
    4. DStanisław Wyspiański
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Bolesław Prus – Prus pisał m.in. Lalkę.

  4. Który twórca należał do Młodej Polski?

    1. AStanisław Wyspiański
    2. BJuliusz Słowacki
    3. CBolesław Prus
    4. DEliza Orzeszkowa
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Stanisław Wyspiański – Wyspiański napisał Wesele.

  5. Obrazy historyczne malował

    1. AJózef Mehoffer
    2. BMaria Skłodowska-Curie
    3. CJan Matejko
    4. DJacek Malczewski
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Jan Matejko – Matejko przedstawiał ważne sceny z dziejów Polski.

  6. Maria Skłodowska-Curie otrzymała Nagrodę Nobla z

    1. Aliteratury
    2. Bpokoju
    3. Cfizyki i chemii
    4. Dmedycyny
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: fizyki i chemii – Nobli dostała w 1903 i 1911 roku.

  7. Lampę naftową wynalazł

    1. AIgnacy Łukasiewicz
    2. BKazimierz Funk
    3. CZygmunt Wróblewski
    4. DKarol Olszewski
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Ignacy Łukasiewicz – Łukasiewicz był pionierem przemysłu naftowego.

  8. Czego w 1883 roku dokonali Wróblewski i Olszewski?

    1. ASkroplili tlen i azot
    2. BWynaleźli żarówkę
    3. CZbudowali pierwszą lokomotywę
    4. DOdkryli rad i polon
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Skroplili tlen i azot – To było przełomowe osiągnięcie fizyki.

Cały dział „Polacy pod zaborami”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Rozwiąż quiz · 8 pytańFiszki · 10🔊 Posłuchaj notatki

Więcej: Historia, klasa 3

Kongres wiedeński i nowy ładRewolucja przemysłowa i nurty ideowe XIX wiekuWiosna Ludów i wojna krymskaRuchy niepodległościowe w Ameryce Łacińskiej i doktryna MonroegoKrólestwo Polskie i pozostałe ziemie polskie po 1815 rokuPowstanie listopadowe 1830–1831Wielka Emigracja – główne obozyRabacja galicyjska i kultura romantycznaPowstanie krakowskie 1846 i Wiosna Ludów na ziemiach polskichZjednoczenie Włoch i NiemiecWojna secesyjna w Stanach ZjednoczonychKolonializm i imperializmPrzemiany społeczne i gospodarcze, nowe ideologie i demokratyzacjaKultura artystyczna przełomu XIX i XX wiekuPowstanie styczniowe 1863–1864Uwłaszczenie, rusyfikacja, germanizacja i autonomia galicyjskaNowoczesne ruchy polityczne na ziemiach polskichRewolucja 1905–1907 w Królestwie PolskimI wojna światowa – przyczyny, fronty, zakończenieRewolucje w Rosji w 1917 rokuSprawa polska w czasie I wojny światowejOdbudowa państwa polskiego i walka o graniceŁad wersalski – Wersal, Rapallo i LocarnoWielki kryzys i przemiany cywilizacyjneFaszyzm we Włoszech i nazizm w NiemczechZSRS w latach 30. – terror i totalitaryzmDroga do II wojny światowejUstrój II RP – konstytucja marcowa, przewrót majowy, konstytucja kwietniowaSpołeczeństwo, gospodarka i kultura II RPPolityka zagraniczna II RP i położenie Polski w 1939 rokuŹródła historyczne i argumentacja w historiiInterpretacje historyków i ocena wieloaspektowaŚwięte Przymierze i system wiedeńskiPrzebieg Wiosny Ludów w Europie i udział PolakówPodział świata i modernizacja JaponiiTeoretycy ideologii i reformy w państwach zaborczychPowstanie styczniowe: ocena i Polacy na SyberiiPrzemysł, nowe warstwy społeczne i polskość Górnego ŚląskaProgramy ruchów politycznych i rewolucja 1905 w Rosji i KrólestwieProgram pozytywizmu, nurty w sztuce i kultura jako obrona tożsamościKonflikty przed 1914, zależności między frontami i ludność cywilnaPolskie przedsięwzięcia polityczne, zniszczenia wojenne i Polacy w armiach zaborcówUwarunkowania niepodległości, wojny o wschodnie granice i granice południoweTraktaty z sojusznikami Niemiec i Liga NarodówPrzyczyny Wielkiego kryzysu i metody walki z nimNiemcy w latach 20. i przemiany cywilizacyjneKryzys demokracji, totalitaryzmy i państwa autorytarneWielki Terror w ZSRS i operacja polska NKWDAgresje lat 30., Liga Narodów i wojna domowa w HiszpaniiPolityka przed i po 1926 roku oraz wizje Piłsudskiego i DmowskiegoReforma rolna, mniejszości narodowe i ocena polityki państwaOświata i kultura masowa w II RP