ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Matematyka · Liczby i działaniaklasa 7 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/7/matematyka/os-liczbowa/

Matematyka · Liczby i działania · kl. 7

Oś liczbowa

Jak zaznaczać liczby i zbiory liczb na osi liczbowej oraz jak liczyć odległość między liczbami i środek odcinka.

ok. 3 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Co to jest oś liczbowa?

  • Oś liczbowa to prosta, na której zaznaczasz punkt 0, zwrot (strzałkę – w tę stronę liczby rosną) i jednostkę (odległość od 0 do 1).
  • Liczba leżąca bardziej na prawo jest większa: −⁠5 < −⁠2, bo −⁠5 leży dalej w lewo.

2Zbiory liczb na osi

  • x ≥ 1,5 to wszystkie liczby większe od 1,5 lub równe 1,5. Kółko w 1,5 jest zamalowane (1,5 należy do zbioru), a gruba linia biegnie w prawo.
  • x < −⁠2: kółko w −⁠2 jest puste (−⁠2 nie należy do zbioru), linia biegnie w lewo.
  • −⁠1 < x ≤ 3: liczby między −⁠1 a 3; −⁠1 nie należy do zbioru (puste kółko), 3 należy (zamalowane kółko).
Zapamiętaj

Znak ≤ lub ≥ – kółko zamalowane. Znak < lub > – kółko puste.

x ≥ 1,5−4−3−2−10123451,5x < −2−4−3−2−1012345−1 < x ≤ 3−4−3−2−1012345
Zbiory x ≥ 1,5, x < −⁠2 i −⁠1 < x ≤ 3 na osi liczbowej
Sprawdź, czy rozumiesz

Która liczba należy do zbioru x < −⁠2?

3Odległość i środek odcinka

Zapamiętaj

Odległość liczb a i b na osi to |a − b|, czyli większa liczba minus mniejsza.

  • a i b to dowolne liczby, które leżą na osi.
  • Zadanie: jak daleko od siebie leżą liczby −⁠3 i 5?
  • Większa liczba to 5, mniejsza to −⁠3.
  • Liczę: 5 − (−⁠3) = 5 + 3 = 8.
  • Odpowiedź: liczby są oddalone o 8 jednostek.
  • Środek odcinka o końcach a i b na osi to liczba a + b przez 2. Dla −⁠3 i 5: −⁠3 + 5 przez 2 = 2 przez 2 = 1.
−4−3−2−10123456środek 1odległość: 5 − (−3) = 8
Odległość między −⁠3 a 5 to 8, a środek odcinka to 1
Uwaga na błąd

Liczenie odległości między −⁠3 a 5 jako 5 − 3 = 2. Odejmujesz liczby razem ze znakiem: 5 − (−⁠3) = 8.

✎Ściąga: Oś liczbowa

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Znak ≤ lub ≥ – kółko zamalowane. Znak < lub > – kółko puste.
  • Odległość liczb a i b na osi to |a − b|, czyli większa liczba minus mniejsza.
  • Oś liczbowa to prosta, na której zaznaczasz punkt 0, zwrot (strzałkę – w tę stronę liczby rosną) i jednostkę (odległość od 0 do 1).
  • x ≥ 1,5 to wszystkie liczby większe od 1,5 lub równe 1,5. Kółko w 1,5 jest zamalowane (1,5 należy do zbioru), a gruba linia biegnie w prawo.
  • x < −⁠2: kółko w −⁠2 jest puste (−⁠2 nie należy do zbioru), linia biegnie w lewo.
  • −⁠1 < x ≤ 3: liczby między −⁠1 a 3; −⁠1 nie należy do zbioru (puste kółko), 3 należy (zamalowane kółko).
  • Środek odcinka o końcach a i b na osi to liczba a + b przez 2. Dla −⁠3 i 5: −⁠3 + 5 przez 2 = 2 przez 2 = 1.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Odległość między liczbami −⁠7 i 2 na osi liczbowej wynosi

    1. A9
    2. B4,5
    3. C5
    4. D−⁠9
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: 9 – 2 − (−⁠7) = 2 + 7 = 9.

  2. Środkiem odcinka o końcach −⁠6 i 2 na osi liczbowej jest liczba

    1. A−⁠2
    2. B−⁠4
    3. C−⁠8
    4. D4
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: −⁠2 – −⁠6 + 2 przez 2 = −⁠4 przez 2 = −⁠2.

  3. Na osi zaznaczono puste kółko w −⁠1, zamalowane kółko w 4 i grubą linię między nimi. Jaki zbiór zaznaczono?

    1. A−⁠1 ≤ x ≤ 4
    2. B−⁠1 ≤ x < 4
    3. C−⁠1 < x < 4
    4. D−⁠1 < x ≤ 4
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: −⁠1 < x ≤ 4 – Puste kółko – nierówność ostra (<), zamalowane – nieostra (≤).

  4. Która liczba należy do zbioru x < −⁠2?

    1. A−⁠2,5
    2. B−⁠2
    3. C0
    4. D−⁠1,5
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: −⁠2,5 – −⁠2,5 leży na lewo od −⁠2; samo −⁠2 nie należy, bo nierówność jest ostra.

  5. Która liczba spełnia warunek x ≥ 1,5?

    1. A0,5
    2. B−⁠2
    3. C1,5
    4. D1,49
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 1,5 – Znak ≥ oznacza „większa lub równa”, więc 1,5 należy do zbioru.

  6. Liczba x leży na osi 4 jednostki od liczby 1. Liczbą x może być

    1. A−⁠4
    2. B−⁠3
    3. C3
    4. D4
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: −⁠3 – 1 − 4 = −⁠3 (drugą taką liczbą jest 1 + 4 = 5).

  7. Która nierówność jest prawdziwa?

    1. A−⁠2 < −⁠5
    2. B−⁠5 < −⁠2
    3. C−⁠1 przez 2 < −⁠3 przez 4
    4. D0 < −⁠1
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: −⁠5 < −⁠2 – −⁠5 leży na osi bardziej na lewo niż −⁠2, więc jest mniejsza.

  8. Odcinek od 0 do 1 na osi podzielono na 4 równe działki. Jaka liczba leży na trzeciej kresce za zerem?

    1. A3 przez 5
    2. B1 przez 3
    3. C3
    4. D3 przez 4
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 3 przez 4 – Jedna działka to 1 przez 4, więc trzy działki to 3 przez 4.

Cały dział „Liczby i działania”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Ten sam temat w innych klasach i przedmiotach

Więcej: Matematyka, klasa 7