ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Matematyka · Okręgi i kołaklasa 2 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/2/matematyka/dowody-istnienia-punktow-szczegolnych-trojkata/

Matematyka · Okręgi i koła · kl. 2 · zakres rozszerzony

Dowody istnienia punktów szczególnych trójkąta

Zakres rozszerzony: skąd wiadomo, że symetralne, wysokości i środkowe trójkąta przecinają się w jednym punkcie.

ok. 3 min czytania8 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Symetralne boków

  • Symetralna odcinka to zbiór punktów jednakowo odległych od jego końców.
  • Dane: O – punkt przecięcia symetralnych boków AB i BC. Teza: O leży na symetralnej boku AC.
  • Krok 1: O leży na symetralnej AB, więc |OA| = |OB|. Krok 2: O leży na symetralnej BC, więc |OB| = |OC|.
  • Wniosek: |OA| = |OC|, więc O leży na symetralnej AC.
Zapamiętaj

Symetralne trzech boków trójkąta przecinają się w jednym punkcie – środku okręgu opisanego.

2Wysokości

HABCA′B′C′
Przez wierzchołki trójkąta ABC prowadzimy proste równoległe do przeciwległych boków – powstaje trójkąt A′B′C′.
  • Przez A, B, C prowadzimy proste równoległe do boków przeciwległych. Powstaje większy trójkąt A′B′C′, w którym A, B, C są środkami boków (powstają równoległoboki).
  • Wysokość trójkąta ABC z C jest prostopadła do AB, a AB ∥ A′B′. Przechodzi więc przez środek C boku A′B′ prostopadle do niego, czyli leży na symetralnej tego boku. Tak samo pozostałe dwie.
  • Symetralne boków trójkąta A′B′C′ przecinają się w jednym punkcie, więc proste zawierające wysokości trójkąta ABC też.
Sprawdź, czy rozumiesz

W dowodzie o wysokościach trójkąt A′B′C′ powstaje przez

3Środkowe

HABCwysokości → ortocentrum HS21ABCśrodkowe → środek ciężkości S
Dwie środkowe dzielą się w stosunku 2 : 1, więc trzecia przechodzi przez ten sam punkt.
  • Niech środkowe AA₁ i BB₁ przecinają się w S. Odcinek A₁B₁ łączy środki boków, więc jest równoległy do AB i równy jego połowie. Trójkąty SAB i SA₁B₁ są podobne w skali 2, więc |AS| = 2|SA₁| i |BS| = 2|SB₁|.
  • Tak samo środkowe AA₁ i CC₁ przecinają się w punkcie S′, dla którego |AS′| = 2|S′A₁|. Na odcinku AA₁ jest tylko jeden punkt oddalony od A o 2 przez 3 jego długości, więc S′ = S.
Zapamiętaj

Trzy środkowe przecinają się w jednym punkcie, który dzieli każdą w stosunku 2 : 1 od wierzchołka.

Uwaga na błąd

Dowodzisz tylko, że dwie proste się przecinają (zawsze się przetną), a trzeba pokazać, że trzecia przechodzi przez ten sam punkt.

✎Ściąga: Dowody istnienia punktów szczególnych trójkąta

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Symetralne trzech boków trójkąta przecinają się w jednym punkcie – środku okręgu opisanego.
  • Trzy środkowe przecinają się w jednym punkcie, który dzieli każdą w stosunku 2 : 1 od wierzchołka.
  • Symetralna odcinka to zbiór punktów jednakowo odległych od jego końców.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Symetralna odcinka to zbiór punktów

    1. Aodległych od środka o połowę odcinka
    2. Btworzących z odcinkiem kąt 45°
    3. Cleżących na odcinku
    4. Djednakowo odległych od końców odcinka
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: jednakowo odległych od końców odcinka – Tak definiuje się symetralną odcinka.

  2. Jeśli |OA| = |OB| i |OB| = |OC|, to

    1. Atrójkąt ABC jest równoboczny
    2. BO jest środkiem ciężkości
    3. C|OA| = |OC| i O leży na symetralnej AC
    4. DO leży na wysokości
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: |OA| = |OC| i O leży na symetralnej AC – To kluczowy krok dowodu o symetralnych.

  3. Symetralne boków trójkąta przecinają się w środku okręgu

    1. Aopisanego
    2. Bwpisanego
    3. Cdopisanego
    4. Ddziewięciu punktów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: opisanego – Jest równo oddalony od wierzchołków.

  4. W dowodzie o wysokościach trójkąt A′B′C′ powstaje przez

    1. Apoprowadzenie przez wierzchołki prostych równoległych do przeciwległych boków
    2. Bpołączenie środków boków
    3. Cnarysowanie dwusiecznych
    4. Dodbicie trójkąta względem boku
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: poprowadzenie przez wierzchołki prostych równoległych do przeciwległych boków – Wierzchołki A, B, C stają się środkami boków większego trójkąta.

  5. Wysokości trójkąta ABC leżą w trójkącie A′B′C′ na

    1. Aśrodkowych
    2. Bsymetralnych boków
    3. Cdwusiecznych kątów
    4. Dbokach
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: symetralnych boków – Są prostopadłe do boków i przechodzą przez ich środki.

  6. W dowodzie o środkowych korzystamy z tego, że odcinek łączący środki dwóch boków

    1. Ama długość równą wysokości
    2. Bjest dwusieczną
    3. Cjest prostopadły do boku
    4. Djest równoległy do trzeciego boku i równy jego połowie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: jest równoległy do trzeciego boku i równy jego połowie – To własność odcinka łączącego środki boków.

  7. Dwie środkowe dzielą się w punkcie S w stosunku

    1. A1 : 1
    2. B1 : 2 licząc od wierzchołka
    3. C2 : 1 licząc od wierzchołka
    4. D3 : 1
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: 2 : 1 licząc od wierzchołka – Trójkąty SAB i SA₁B₁ są podobne w skali 2.

  8. Co trzeba pokazać w dowodzie o środkowych?

    1. AŻe dwie środkowe się przecinają
    2. BŻe trzecia środkowa przechodzi przez ten sam punkt
    3. CŻe trójkąt jest równoboczny
    4. DŻe środkowe są równe
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Że trzecia środkowa przechodzi przez ten sam punkt – Dwie proste się przetną zawsze, istotna jest trzecia.

Cały dział „Okręgi i koła”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Matematyka, klasa 2

Równania i nierówności kwadratoweWartość najmniejsza i największa funkcji kwadratowej, optymalizacjaWzory Viète'a i wyrażenia symetryczne pierwiastkówRównania i nierówności kwadratowe z parametremRównania dwukwadratowe i układy równań liniowo-kwadratowychWykres funkcji kwadratowej: parabola, wierzchołek i przesuwaniePostacie wzoru funkcji kwadratowej i wyznaczanie wzoruWłasności funkcji kwadratowej i odczytywanie z wykresuWartość bezwzględna w funkcji kwadratowejWielomiany – pojęcie, działania i wzory skróconego mnożeniaRozkład wielomianu na czynniki i równania w postaci iloczynowejDzielenie wielomianu przez dwumian, twierdzenie Bézouta i schemat HorneraRównania i nierówności wielomianoweSymbol Newtona, trójkąt Pascala i wzór dwumianowyWzory na sześciany i rozkład wielomianu: grupowanie, suma i różnica sześcianówFunkcja wymierna – hiperbola i asymptotyOdwrotna proporcjonalność w zadaniach: praca, ruch, zakupyFunkcja (ax + b)/(cx + d): wydzielanie całości, monotoniczność, złożenieZadania z równaniami wymiernymi: wspólna praca i ruchOkrąg, cięciwa, styczna – wzajemne położenieKąty w okręgu, długość łuku i pole wycinkaOkrąg wpisany i opisany na trójkącie, punkty szczególneCzworokąty wpisane w okrąg i opisane na okręgu, twierdzenie odwrotne do TalesaTwierdzenie o dwusiecznej i o odcinkach w trójkącie prostokątnymWzajemne położenie dwóch okręgówTrygonometria w figurach płaskich – pola i długości odcinkówKąt skierowany i miara łukowaFunkcje trygonometryczne dowolnego kąta, ćwiartki i wzory redukcyjneWykresy funkcji trygonometrycznychWzory na sumę, różnicę i kąt podwojonyRównania trygonometryczneTwierdzenia sinusów i cosinusów – trójkąty dowolneAnaliza przypadków i dowód nie wprost – trójkąt niejednoznacznyDowodzenie w geometrii – jak zapisać uzasadnienieModelowanie matematyczne i zapis rozwiązania na maturze